Giỡn mặt với... “cá nóc”

Thứ tư, 12 Tháng chín 2007, 15:41 GMT+7
  • Gion mat voi ca noc
    Bến cá Cửa Nhượng. Ảnh: Trọng Hiếu

    Bản thân người đánh bắt cá nóc cũng biết con vật này là thần chết nhưng họ không cam lòng mà vứt nó xuống biển, bởi họ biết con cá ấy vẫn có thể đánh đổi lấy bơ gạo...

    Cá nóc, cung không đủ cầu

    Hừng đông, cả chợ cá Cửa Nhượng xôn xao khi đoàn thuyền đánh cá rẽ sóng cập bến. Mặt biển hắt ánh sáng lên gương mặt nhễ nhại của những người đàn ông đánh trần trùng trục...vội vã chuyển cá lên bờ.

    Những thúng cá đầy tú hụ chờ ướp đá...Mấy anh trai làng vác một lúc 2-3 cây đá lạnh chạy huỳnh huỵch theo cái ngoắc tay của người đàn bà to béo mặc bộ đồ hoa xanh. Hôm qua, dân buôn thạo mách rằng muốn mua cá nóc thì phải sang bến cá cửa Nhượng (thuộc Xã Cẩm Nhượng, huyện Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh).

    Tại đây, không chỉ có đầu nậu chuyên thu gom cá nóc bán cho các cơ sở chế biến hải sản mà còn khá nhiều người đi mua cá nóc về làm mồi đánh ghẹ. Ấy thế nhưng cánh đầu nậu vẫn là đông nhất, không ai chịu nhường vì ở thời điểm này,lượng cá nóc "cung" không đủ "cầu". Chưa đầy 20 phút, mấy chục giỏ cá nóc đầy ắp được cả người mua lẫn người bán thoả thuận rồi chuyển đi một cách nhanh chóng, trên chợ cá đố ai tìm lấy được một con cá nóc.

    Năm Hạnh - một trong những đầu nậu chuyên thu gom cá nóc ở bến cửa Nhượng - tỏ ra thông thạo: "Vài tháng nữa xuống đây lựa thoải mái. Cá nóc đầy bến, hàng chục loài mà giá hạ bằng một nửa bây giờ, cỡ chừng 1 ngàn đồng 1 kg".

    Hoá ra cách kiếm tiền của những đầu nậu cũng khá đơn giản. Hôm nào cá về quá nhiều hoặc toàn cá nhỏ thì chỉ cần chặt đầu, lột da, bỏ ruột, ướp muối ri phơi khô. Loại này thường bán cùng cá chun với giá khoảng 10.000 đồng/kg và chủ yếu đưa đi tiêu thụ ở các chợ quê miền ngược.

    Cá lớn nạo lấy thịt (có thể pha với cá tạp) sau đó trộn gia vị hạt tiêu, muối, ớt, bột ngọt và cả phẩm màu. Công việc tiếp theo là xoa dầu vào khuôn, ép thành miếng vuông hay tròn tuỳ ý (có nơi rắc thêm hạt mè) xếp lên vỉ đem ra phơi. Với loại hàng này chỉ người bán mới biết chính xác là cá nóc. Vì vậy, các bà buôn ở chợ tha hồ dán nhãn mác đặc sản cá bò, cá thu... và giá cả cũng leo thang tuỳ nơi, tuỳ lúc, nhưng bán sỉ rẻ nhất cũng từ 5-6 chục ngàn đồng/kg".

    Chị Bảy Lý ở xóm Hoa Thượng, người chuyên chế biến loại “đặc sản” này không hề giấu giếm: "Thịt cá nóc rất ngon nhưng khi xẻ phải cẩn thận không được để giập mật. Làm hoài thành quen nên các đầu nậu chuyên thuê dân xóm tôi pha chế”.

    “Bí quyết” tránh độc của dân cửa Nhượng

    Dân cửa Nhượng không chỉ "vô tư" khi nói về việc đánh bắt cá nóc mà còn rất hồn nhiên khi đàm đạo về chất "bổ dưỡng" của loài cá này. Ông Kiên ở đội 1 nhìn tôi bằng ánh mắt đầy lạ lẫm khi thấy tôi "rao giảng" về sự nguy hiểm của cá nóc: "Thôi chú em ơi, tui đọc báo thấy tận bên Nhật Bản lẫn Hàn Quốc người ta còn ăn huống chi mình. Khi nào về đây, anh đãi chú em nồi cháo cá nóc. Đảm bảo là ngon hơn thịt gà nếm thử một lần là... nhớ mãi".

    Ông Kiên khẳng định: “Chỉ cần bỏ mõm, lột da lẫn ngũ tạng là có thể yên tâm. Cứ theo quy trình đó thì… không thể chết”. Còn một cách để “né” độc khá độc đáo ấy là cái cách của anh Sơn một dân chài có thâm niên đi biển: "Nghe báo, đài nói nhiều về tình trạng ngộ độc do ăn cá nóc nên bọn tui cũng cẩn thận lắm khi làm, lại đun thật kĩ. Hơn nữa trước khi nhậu, anh em tụi tui thường cho chó ăn trước để xem thử có việc gì không, sau đó mình mới dám ăn".


    Tuy nhiên, anh này cũng thật thà: “Chẳng mấy khi đợi được bởi trong mâm nhậu vị nào cũng sốt ruột. Đợi cho chó "có việc gì không" thì cũng lâu nên thường các "bợm nhậu" nhịn không đành, bèn thử mấy miếng rồi ăn thật luôn…”.

    Ăn kiểu “điếc không sợ súng” và những chuyện buồn

    Là nói vậy thôi chứ họ vẫn nhớ những khi cả làng làng đeo khăn trắng ấy là thời điểm năm ngoái khi 7 ngư dân cùng nhậu cá nóc ngoài biển khơi thì có đến 5 người chết vì ngộ độc.

    Còn ông Nguyễn Xuân Đoàn, thôn Hoa Thượng thì từ giờ ông cạch cá nóc đến già. Gần cả đời đi biển vậy có lần ông đã xuýt bỏ mạng chỉ vì một con cá nóc. Bữa ấy ở ngoài biển, sau khi nhậu cá nóc xong, ông Đoàn thấy người mình khang khác. Vậy là ngay lập tức cánh bạn chài đi cùng quay thuyền chạy ngược về đất liền. Về đến nơi thì toàn thân ông cứng đờ rồi lên cơn co giật. Ông Đoàn gượng gạo: “Cũng là cái phúc nhà tôi lớn nên bữa đó mới qua khỏi. Các chú thông cảm dân miền biển chúng tôi ăn cũng chỉ do thói quen chứ bổ béo gì con cá nóc. Từ bận ấy tôi cạch, chết ở biển khơi còn có người thương chứ chết vì cá nóc thì…”.


    Những thông tin về cá nóc

    - Rất dễ phân biệt cá này với các loại cá khác vì chúng có hình dáng đặc biệt: mình thể phình to như quả bóng, có gai, da dày và dễ lột. Tên cá nóc thường được đặt theo hình dáng bên ngoài như cá nóc hình cầu, cá nóc nhím, cá nóc gai, cá bống…

    - Có ít nhất 40 loài cá nóc chứa độc tố. Độc tố này có thể do các loài vi khuẩn sống cộng sinh trong gan cá nóc tạo ra. Vào mùa cá nóc mang trứng, thịt cá ngon nhất nhưng hàm lượng độc tố cũng rất cao, có thể gây ngộ độc cho người. Đặc biệt, trứng và gan cá nóc có chứa nhiều độc tố nhất. Chất độc tập trung chủ yếu ở trứng cá, người đánh bắt chỉ cần đập nhẹ, trứng vỡ, ngấm vào thịt, người ăn có thể bị ngộ độc. Theo các bác sĩ, chỉ cần ăn 10 g cá nóc đông lạnh là có thể chết. Nếu đun sôi cá trong 6 tiếng, nhiệt độ 100 độ C thì chất độc mới giảm một nửa.

    - Hiện chưa có thuốc giải độc cho người ngộ độc cá nóc. Biện pháp cấp cứu ban đầu là hô hấp nhân tạo, sau đó chuyển ngay nạn nhân đến bệnh viện. Cũng có thể rửa dạ dày nạn nhân bằng than hoạt tính để loại bỏ thành phần độc tố còn sót và truyền dịch vào tĩnh mạch. An toàn nhất vẫn là không ăn cá nóc (tươi và khô) khi không biết rõ nguồn gốc và cách chế biến.

    - Thường sau khi ăn cá nóc độc từ 20 phút đến 3 giờ, nạn nhân bị tê môi và đầu lưỡi, sau đó lan dần đến chân tay. Đôi lúc, có kèm đau đầu, đau bụng, đau cánh tay, đi đứng loạng choạng, nôn mửa dữ dội, rồi khó thở, hôn mê, hô hấp ngưng trệ… Nạn nhân có thể chết sau 1,5-8 giờ.


    Trọng Hiếu

    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin Giỡn mặt với... “cá nóc”

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Giỡn mặt với... “cá nóc” bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Gion mat voi ca noc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Giỡn mặt với... “cá nóc” ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Xã Hội của chuyên mục Xã Hội.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - XÃ HỘI - TIN XÃ HỘI