Thanh nhạc áp đảo

Thứ hai, 09 Tháng một 2006, 08:49 GMT+7
  • Gần 80 tác phẩm được Hội Nhạc sĩ VN chọn trao giải thưởng âm nhạc 2005, rải tương đối đều ở cả 3 chuyên ngành khí nhạc, thanh nhạc, phê bình - lý luận. Nhưng nhìn vào số lượng tác phẩm gửi dự, không khó nhận ra một điều: Thanh nhạc rất áp đảo - 434/517 tác phẩm dự giải.

     

    Năm nay, có 29 tác phẩm lý luận - phê bình dự giải, cũng đáng để coi là “nhỉnh hơn mọi năm”. Các tác giả có xu hướng tập trung nghiên cứu âm nhạc cổ truyền, điều đang được khích lệ. Trong số 29 tác phẩm nói trên, Hát ru Việt Nam của hai tác giả TP HCM là Lư Nhất Vũ và Lê Giang được giải nhất chuyên ngành lý luận - phê bình; Âm nhạc sân khấu chèo nửa cuối thế kỷ XX của Nguyễn Thị Thanh Phương (Hà Nội) và Âm nhạc trong nghi lễ của người Chăm Bà la môn của Văn Thu Bích (Đà Nẵng) được trao giải ba. Giải thưởng lý luận - phê bình còn được trao cho các tác phẩm dạng biên soạn, sưu tầm, sách giáo khoa như Lịch sử nghệ thuật thanh nhạc phương Tây (Hồ Mộ La - Hà Nội), Dân ca Trà Vinh (nhóm tác giả Lư Nhất Vũ, Nguyễn Văn Hoa, Lê Giang - TP HCM), Huy Du - đời và nhạc (Nguyễn Thụy Kha - Hà Nội)...

     

    Cũng như mọi năm, một phần giải thưởng lý luận - phê bình được Hội Nhạc sĩ Việt Nam ưu ái dành cho tác phẩm báo chí viết về âm nhạc, dù đóng góp của giới truyền thông trong việc định hướng sáng tác, biểu diễn và thưởng thức âm nhạc còn ở mức khiêm tốn. Trong số được giải, đáng chú ý nhất là chùm bài viết và tiểu luận công bố trong hai năm 2004-2005 của Nguyễn Thị Minh Châu (Hà Nội - giải nhất), một cây phê bình “xịn”, có nghề, đủ để lý giải các vấn đề thời sự âm nhạc được công chúng quan tâm.  

     

    Theo nhận định của GS.NSND Trọng Bằng, Chủ tịch Hội đồng Nghệ thuật Hội Nhạc sĩ Việt Nam, 54 tác phẩm khí nhạc, bao gồm cả quy mô lớn, vừa, nhỏ, là sự tiến bộ về sáng tác dòng nhạc rất khó này. Điều đáng nói là sự xuất hiện của một số “nhân tố triển vọng của khí nhạc” trong năm 2005 như Trương Quang Tuyến (TP HCM), người được  giải khuyến khích với tổ khúc giao hưởng mang tên Vầng trăng phương Nam, hay Thạch Mộ Ly (Sóc Trăng) có bản giao hưởng - hợp xướng vừa Lễ tắm Phật được trao giải ba. Trong cái nền tươi sáng ở mức độ vừa phải ấy của khí nhạc, lẽ dĩ nhiên một Requiem đồ sộ - bản hợp xướng - giao hưởng gồm 7 chương của nhạc sĩ Đỗ Dũng (thơ Lê Anh Thư) xứng đáng được trao giải nhì, giải cao nhất dành cho giao hưởng - hợp xướng lớn. Lão nhạc sĩ Nguyễn Văn Quỳ (Hà Nội) ở tuổi ngoài tám mươi gửi bản Sonate số tám, xứng đáng được trao giải nhì - giải đặc biệt duy nhất dành cho thể loại này bởi bản nhạc viết cho violon và piano của ông được đánh giá là có cấu trúc của một bản sonate hoàn chỉnh. Cũng cần phải ghi nhận công lao của các tác giả viết hòa tấu, bởi những Trăng rằm (Nguyễn Anh Tấn - TP HCM), Chiều quê (Doãn Tiến - Hà Nội), Tình khúc biên thùy  (Doãn Nguyên - Hà Nội), Hương nao (Lê Phổ - Hà Nội)... không những thể hiện phong cách mới trong hòa âm, mà còn thể hiện sự tôn vinh nhạc cụ dân tộc (sáo Mông, sáo trúc, đàn nguyệt...)        


     

    Cuối cùng, cần phải khẳng định sự áp đảo của thanh nhạc trong mùa giải 2005, một xu hướng “hợp thời” không thể chối cãi dù lâu nay sự mong mỏi của những người có trách nhiệm trong làng nhạc hướng cả vào khí nhạc - một chuyên ngành mà mọi sự thăng trầm của nó đều liên quan mật thiết đến biểu đồ trình độ âm nhạc quốc gia. Có tới 434 ca khúc được gửi dự giải, trong đó giải nhất được dành cho Cõng mẹ đi chơi (Trần Quế Sơn - TP HCM) với giai điệu “đậm chất miền núi”. Các nhạc sĩ “tên tuổi” có tên trong loạt giải dành cho ca khúc nhiều hơn các chuyên ngành khác: Trần Long ẩn, Tôn Thất Lập (cùng của TP HCM) giành giải nhì lần lượt với Dưới mái nhà Đắc Nông, Nha Trang; Từ Huy (TP HCM), Nguyễn Đức Toàn (Hà Nội) đoạt giải ba với Tiếng quê hương, Ôi mẹ Việt Nam yêu em đời đời. Giải nhất dành cho ca khúc thiếu nhi thuộc về Hát lên bạn ơi! của Trần Xuân Tiên (Quảng Ngãi), một tác phẩm “chất lượng nghệ thuật cao và rất hợp với trẻ nhỏ”.

     

    Năm 2005, như đánh giá của các thành viên BTC Giải thưởng âm nhạc 2005, “là một năm được mùa âm nhạc, số lượng tác phẩm dự thi cả ba chuyên ngành đều nhỉnh hơn các năm trước”. Tuy thế, người ta vẫn lo khâu phổ biến tác phẩm bởi ngoài thanh nhạc “dễ vào đời”, các tác phẩm khí nhạc rất khó nhận được tài trợ để ra mắt công chúng. Hiện nay, bản Sonate số 8 viết cho violon và piano của nhạc sĩ Nguyễn Văn Quỳ “đã có lịch tại Nhà hát Lớn”, nhưng còn số phận của những thứ đồ sộ hơn, đòi nhiều tiền hơn thì sao ? “Hậu sáng tác” dường như vẫn là vấn đề khó với giới nhạc.

     

    HNM

    VietBao.vn
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin Thanh nhạc áp đảo

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Thanh nhạc áp đảo bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Thanh nhac ap dao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Thanh nhạc áp đảo ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - VĂN HÓA - TIN VĂN HÓA