"Kịch nói hiện đại dường như không bình thường"

Thứ tư, 03 Tháng mười một 2004, 06:12 GMT+7
  • Một cảnh trong vở kịch tham gia hội diễn.
    Một cảnh trong vở kịch tham gia hội diễn.

    Hội diễn sân khấu kịch chuyên nghiệp toàn quốc 2004 đã khép lại nhưng vẫn còn nhiều câu hỏi đặt ra. Những người trong nghề có nhiều ý kiến khác nhau. Ông Lê Chức - trưởng ban tổ chức Hội diễn - có cuộc trò chuyện về nền kịch nói hiện đại.

    - Ở Hội diễn lần này có sự thiếu vắng của các tác giả trẻ, theo ông nguyên nhân do đâu?

    - Về lý thuyết thì có câu "thày già, con hát trẻ", về thực tế lại có lời rằng: "Nghề chơi cũng lắm công phu". Nhưng để có được cái trẻ đó cũng không phải dễ - đó chưa hẳn là người trẻ mà là cái trẻ trong tư duy, trẻ đồng nghĩa với cái mới, với lòng sáng tạo và lòng dũng cảm.

    Hai năm nay, Hội Nghệ sĩ sân khấu kết hợp với Cục Nghệ thuật biểu diễn dự định mở lớp tác giả trẻ nhưng không đủ người ghi danh học. Chuyển thành lớp lý luận phê bình, thì cũng không đủ học viên, cho dù đó là lớp không phải đóng tiền, lại nhận được sự hỗ trợ kinh phí. Có vài gương mặt diễn viên trẻ đang đi học, còn đa phần là đã lớn. Diễn viên trẻ chưa kịp có chỗ đứng trong đội ngũ những người biểu diễn sân khấu chuyên nghiệp. Giải thưởng vì vậy hầu như vẫn là các cô chú, anh chị nhận cả. Năm năm hội diễn một lần mà không kịp lớn một lớp diễn viên mới.

    - Trong hội diễn lần này, ông thấy gì về khoảng cách giữa các đoàn trung ương và địa phương?

    - Nhiều đơn vị địa phương quanh năm chỉ diễn ở địa bàn, vùng sâu, nông thôn với các phương tiện, kỹ thuật thiếu thốn - bước lên sân khấu lớn của Hội diễn như vào "nhà cao tầng" và bộc lộ không ít về sự thiếu thốn về kiến thức, về thói quen làm nghề, thiếu cả sự sang trọng. Làm sao để có được một sân chơi công bằng, nhiều nghệ sĩ được cùng tham dự vào đời sống nghệ thuật với những điều kiện không cách xa nhau quá. Điều đáng ngạc nhiên và đáng phải bàn là "anh cả đỏ" xưa nay là Nhà hát kịch, trong Hội diễn lần này không giữ được vị trí cao, cả về kịch bản, đạo diễn và giải thưởng cho diễn viên. Đó như là một tai nạn nghề nghiệp. Nhưng nghệ thuật cũng rất giống bóng đá, có thể có trận thua mà lại rất khó tìm ra nguyên nhân.

    - Trong các cuộc thi kịch bản vẫn có hàng trăm bản thảo gửi về, vậy điều gì khiến họ viết không hay?

    - Một phần nhỏ ở đâu đó trong mỗi vở thôi. Còn nhìn chung vẫn là đề tài chiến tranh, hậu chiến tranh với các số phận cuộc đời chưa thay đổi được.


    Nhiều khi ý là đáng trọng nhưng kết quả lại đáng thương. Các tác giả vẫn tưởng tượng ra một cảnh đời cũ chứ không dám dấn thân vào cuộc đời bỏng rát này để tìm ra các hạt nhân tinh thần và các hạt vật chất. Họ không viết về thực tế - mới chỉ là những vùng "ven hiện thực và tâm lý" thôi. Vì thế mà nhiều kịch bản và vở diễn giống nhau, thiếu cái dị biệt, cái tiêu biểu mà thiếu cái đó thì vở diễn khó mà hấp dẫn. Cần "hàng thật", mà lại có cái hàng "không thật" xen vào.

    - Trong các hội diễn, chuyện một đạo diễn "ôm" ba bốn vở thường xảy ra, liệu chúng ta có một quy chế về chuyện này?

    - Chưa. Các bậc thày trước đây cũng chưa ai dám làm nhiều như thế. Phải tĩnh tâm mà nghĩ chứ, phải đủ giờ mà nấu thức ăn chín chứ. Nhiều vở ở Hội diễn, diễn viên còn chưa thuộc lời, làm bộ dạng chứ không hành động. 5 năm một lần, bao mơ ước và hy vọng, bao niềm tin và tiền của lại chỉ là sân chơi của các đạo diễn, thì đó là nền sân khấu không bình thường. Các đạo diễn đó phải biết tự từ chối trước một số lời mời gọi để tập trung trí lực và tâm nghề cho một vài vở diễn, tạo ra được cái "quý hồ tinh" của chất lượng hơn là cái "bất hồ đa" của những lỗi nghề không đáng có.

    - Là một đạo diễn, ông ấn tượng nhất về điều gì trong Hội diễn lần này?

    - Tôi đặc biệt ấn tượng với diễn viên Thanh Thuý trong vở kịch do sinh viên Cao đẳng nghệ thuật TP HCM thực hiện. Thanh Thuý mới học năm thứ ba nhưng có một lối diễn ấn tượng. Tôi tin Thanh Thuý sẽ còn đi xa.

    (Theo An Ninh Thế Giới)

    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin "Kịch nói hiện đại dường như không bình thường"

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết "Kịch nói hiện đại dường như không bình thường" bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Kich noi hien dai duong nhu khong binh thuong ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc "Kịch nói hiện đại dường như không bình thường" ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - VĂN HÓA - TIN VĂN HÓA