Phương Tây nghi ngờ thỏa thuận IAEA-Iran

Thứ ba, 28 Tháng tám 2007, 20:43 GMT+7
  • Ngày 27/8, Iran đã giải đáp xong các câu hỏi của LHQ về những thử nghiệm liên quan tới plutoni, nhiên liệu sản xuất bom hạt nhân và IAEA coi như vấn đề này đã kết thúc. Chỉ có điều các nhà ngoại giao phương Tây lại vẫn hoài nghi.

    Phương Tây cho rằng thỏa thuận Iran-IAEA vẫn có những sơ hở bởi nó không đề cập đến việc Iran phải tiếp tục tuân thủ Nghị định thư bổ sung của IAEA, cho phép tiến hành các cuộc điều tra đột xuất và mở rộng khu vực điều tra mà không cần phải thông báo trước.

    Quan hệ giữa phương Tây và Iran vẫn trong trạng thái bế tắc khi Teheran từ chối tuân thủ nghị quyết của Hội đồng bảo an Liên Hiệp Quốc. Các nước phương Tây cho rằng không có biện pháp nào có thể loại trừ nguy cơ Iran bí mật sở hữu vũ khí hạt nhân mà không đề cập tới Nghị định thư bổ sung.

    Theo thỏa thuận trên, một khi Iran giải quyết xong các thắc mắc liên quan tới chương trình hạt nhân của Iran, IAEA sẽ thông báo rằng chương trình hạt nhân của Tehran "không còn nghi vấn gì nữa".

    Một số nhà phân tích đã tỏ ‎ý hoài nghi về khả năng thực thi của tuyên bố này nếu như không có thêm các cuộc điều tra kỹ lưỡng hơn.

    Từ trước tới nay, Iran vẫn luôn khẳng định rằng họ làm giàu urani chỉ vì mục đích sản xuất điện hạt nhân, chứ không phải để sản xuất bom hạt nhân. Tuần trước, các quan chức IAEA đã đánh giá rằng những thông tin do phía Iran đưa ra trong mùa Hè năm nay phù hợp với kết quả điều tra của cơ quan này.

    Phuong Tay nghi ngo thoa thuan IAEAIran

    Nhà máy điện hạt nhân Bushehr của Iran, ảnh: AFP

    Iran và IAEA cũng thống nhất đưa ra một thỏa thuận có tính ràng buộc cho phép mở rộng điều tra tại tổ hợp hạt nhân Natanz vào cuối tháng 9/2007.

    Tiếp đó, Iran sẽ giải thích về những nỗ lực bí mật của nước này trong việc lắp đặt các máy li tâm P-2 tiên tiến, có thể làm giàu urani nhanh gấp 2-3 lần so với các máy li tâm P-1 cũ và cam kết giải quyết các thắc mắc về vấn đề liên quan đến máy li tâm P-2 trong tháng 11/2007.

    Iran cũng cam kết rằng sau khi đã giải quyết xong vấn đề máy li tâm, nước này sẽ giải thích các thắc mắc liên quan tới một lượng nhỏ urani đã được làm giàu ở cấp độ vũ khí tìm thấy tại Đại học công nghệ Teheran.

    Các chuyên gia IAEA đánh giá thỏa thuận này là "hòn đá tảng" để đạt được thỏa thuận về khung thời gian cho việc minh bạch hóa chương trình hạt nhân của Iran.

    Tuy nhiên các nhà ngoại giao phương Tây lại cho rằng thỏa thuận này còn hạn chế ở chỗ ở chỗ nó không giải thích rõ các bước mà Iran sẽ phải thực hiện để cho phép tiếp cận về "con người, các khu vực tình nghi cần kiểm tra và các tài liệu cần thiết" để khép lại hoàn toàn những thắc mắc về chương trình hạt nhân của Iran.

    Ông David Albright, nhà phân tích hạt nhân Mỹ nói: "Thỏa thuận này có vẻ không chắc chắn. Iran sẽ không thể làm rõ được các nghi vấn của IAEA, nếu không có Nghị định thư bổ sung".

    IAEA hiện đang cố gắng xác định liệu chương trình hạt nhân của Iran có hoàn toàn vì mục đích dân sự hay ẩn giấu mục tiêu quân sự. Tuần này, IAEA sẽ công bố một báo cáo về hồ sơ hạt nhân Iran trước khi diễn ra cuộc họp của 35 nước thành viên thuộc Hội đồng điều hành IAEA sau hai tuần nữa.

    Nam Sơn (Theo Reuters)

    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin Phương Tây nghi ngờ thỏa thuận IAEA-Iran

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Phương Tây nghi ngờ thỏa thuận IAEA-Iran bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Phuong Tay nghi ngo thoa thuan IAEAIran ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Phương Tây nghi ngờ thỏa thuận IAEA-Iran ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Thế Giới của chuyên mục Thế Giới.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - THẾ GIỚI - TIN THẾ GIỚI