Kịch bản hậu chiến ở Iraq của Mỹ (2)

Thứ ba, 14 Tháng một 2003, 09:38 GMT+7
  • Vấn đề quản lý Iraq sau chiến tranh còn phụ thuộc rất nhiều vào việc binh lính Mỹ tại đất nước vùng Vịnh sẽ được hoan nghênh hay bị công kích. Cơ quan tình báo trung ương Mỹ (CIA) đang chuẩn bị nhiều kịch bản, từ chiếm đóng thân thiện cho tới thù địch.

    Trong mọi khả năng, quân đội Mỹ sẽ đóng vai trò trung tâm trong việc quản lý Iraq trong một thời gian. Lầu Năm Góc cảnh báo phải mất ít nhất một năm thì mới có thể chắc chắn rằng tất cả các kho vũ khí của Tổng thống Saddam Hussein bị phá huỷ.

    Trong bản mô tả các đích ngắm của chính quyền Bush, có hai mục tiêu được viết rõ ràng: "Duy trì Iraq là một quốc gia thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ" và "ngăn chặn sự can thiệp không cần thiết từ bên ngoài, dù là quân sự hay phi quân sự". Đây chính là lời cảnh báo gửi tới các nước khác ở vùng Vịnh.

    Giới chức Washington khẳng định quân đội Mỹ sẽ ở lại Iraq không quá một ngày, khi đất nước này đã hoàn toàn ổn định.

    Kết hợp chỉ huy quân sự và dân sự

    Khi các quan chức chính quyền Bush lần đầu tiên công khai thảo luận ý tưởng để quân đội quản lý Iraq, thế giới Ảrập ngay lập tức tuyên bố dân Ảrập không muốn có một Caesar người Mỹ ở Baghdad hay biểu tượng của nhà cầm quyền thực dân. Một quan chức cấp cao của Washington bóng gió ám chỉ đến tướng MacArthur: "Chúng ta cần có một ai đó đi lại, hút tẩu và dạy người Iraq cách thành lập chính phủ".

    Kết quả là, đội ngũ hoạch định chính sách cho Iraq đang thảo luận về khả năng phối hợp quản lý giữa một tư lệnh quân đội Mỹ, phụ trách về an ninh, và một nhà cầm quyền dân sự, trên lý thuyết cũng có ảnh hưởng cân bằng, quản lý các trường học, giếng dầu và nền kinh tế. Chưa rõ nhân vật dân sự này mang quốc tịch Mỹ hay Liên Hợp Quốc sẽ phụ trách hoạt động điều hành đó.

    Nhiều người cho rằng trong những tháng biến động đầu tiên, tư lệnh quân đội sẽ có quyền hành không thể tranh cãi. Một quan chức cấp cao nói: "Cần hiểu rằng, viên tư lệnh cũ sẽ bị xét xử và bạn có quyền kiểm soát toàn bộ lực lượng vũ trang Iraq. Ai đảm bảo rằng xung đột giữa các cộng đồng sắc tộc khác nhau sẽ không xảy ra? Chắc chắn quân đội Mỹ sẽ hiện diện trong một thời gian. Và nếu có ban chỉ huy quân đội, thì chắc hẳn sẽ có tư lệnh".

    Tuy nhiên, đến nay, việc trao trách nhiệm từ chính quyền quân sự sang chính quyền dân sự quốc tế và quá trình tiến đến chính phủ do người Iraq điều hành kéo dài nhiều năm vẫn chưa rõ ràng. Nói về đảng Baath cầm quyền ở Iraq, các quan chức Mỹ nói: "Quá trình phi Baath hoá ít nhất cũng phức tạp như phi phát xít ở Đức". Một nhà ngoại giao tham gia lên kế hoạch thì nhận định: "Mọi chuyện sẽ diễn ra nhanh hơn nhiều so với Afghanistan".


    "Bảo vệ dầu cho người Iraq"

    Không có vấn đề nào tế nhị hơn câu hỏi Nhà Trắng sẽ xử lý như thế nào nguồn dầu mỏ của Iraq - đất nước sản xuất dầu thứ hai thế giới sau Ảrập Xêút; làm thế nào để tăng doanh thu từ bán dầu để tái thiết đất nước mà không bị cáo buộc mục đích chính của Washington là kiểm soát dầu, chứ không phải giải giáp Saddam Hussein.

    Các quan chức chính quyền Bush luôn dè chừng khi đề cập đến dầu của Iraq cũng như tài sản của người dân đất nước vùng Vịnh. Tuy nhiên, nỗi lo ngại lớn nhất của Nhà Trắng là khả năng ông Saddam có thể sẽ phá hủy toàn bộ cơ sở hạ tầng sản xuất dầu mỏ ngay trong những ngày đầu tiên của cuộc chiến, trong khi lại làm ra vẻ mọi chuyện đều do Mỹ gây ra.

    Một quan chức cấp cao nói: "Điều gì sẽ xảy ra nếu ông ta phá hủy các giếng dầu một cách có hệ thống? Đây là mối quan ngại lớn, và chúng tôi đang tính đến mọi khả năng khi lên kế hoạch sử dụng vũ lực".

    Hôm 29/12, Ngoại trưởng Mỹ Colin Powell ngụ ý về khả năng quân đội tham gia: "Nếu quân đồng minh tiến vào các giếng dầu, chúng tôi muốn bảo vệ tất cả những nơi đó và đảm bảo rằng sẽ khai thác nguồn tài nguyên vì lợi ích của người dân Iraq. Chúng sẽ không bị chế độ sụp đổ phá hủy khi đã cùng đường".

    Còn tiếp

    Kỳ trước: 1

    Nguyễn Hạnh (theo The New York Times)

    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin Kịch bản hậu chiến ở Iraq của Mỹ (2)

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Kịch bản hậu chiến ở Iraq của Mỹ (2) bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Kich ban hau chien o Iraq cua My 2 ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Kịch bản hậu chiến ở Iraq của Mỹ (2) ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tìm Hiểu của chuyên mục Thế Giới.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - THẾ GIỚI - TÌM HIỂU