Cuộc đời kỳ lạ của "Mr. Lebanon"

Thứ sáu, 25 Tháng hai 2005, 22:48 GMT+7
  • Cuoc doi ky la cua Mr Lebanon
    Ông Rafik Hariri cùng Tổng thống Mỹ G.Bush.

    Ai bảo tiền có thể mua được hạnh phúc? Có thể đúng với bất kỳ ai, trừ Rafik Hariri. Hệt như bao nhiêu nhà tỉ phú tự phất khác, ông ta đổ tiền vào những ước mơ kỳ lạ nhất. Nhậm chức Thủ tướng Li-băng năm 1992, ông muốn cải tổ hoàn toàn hình ảnh đất nước Li-băng bệ rạc sau 15 năm nội chiến để trở thành một trung tâm văn hóa, du lịch và thương mại của thế giới. Và từ đó, người ta gọi ông là "Mr. Lebanon".

    Câu chuyện về Hariri có lẽ là độc nhất vô nhị tại Li-băng - một quốc gia có truyền thống chịu sự cai trị của các đại gia đình. "Tôi sinh ra trong một gia đình bình thường, cha mẹ tôi cũng lao động như bao người dân khác" - Hariri trả lời tạp chí Times năm 1993. "Cha mẹ, anh chị em tôi rất thương yêu nhau, nhưng tôi không hài lòng với điều kiện sống, tôi muốn mình phải làm được điều gì đó để cải thiện hoàn cảnh gia đình. Nhưng tôi không dám nghĩ mình sẽ được như hôm nay. Cứ như một giấc mộng vậy".

    Những gì ông Hariri đạt được trong năm 1993 là tài sản trị giá lên đến 4 tỉ đô la, sở hữu nhiều tòa biệt điện lộng lẫy rải đều ở Riyadh, Jidda, Damascus, Paris, Monaco, London đến New York. Ông cũng là chủ hệ thống ngân hàng từ Trung Đông, châu Âu đến châu Mỹ, nắm trong tay một tập đoàn phát thanh - truyền hình, báo chí và trở thành 1 trong 100 người giàu nhất thế giới. Trong bối cảnh đất nước Li-băng nhiều bất ổn sau nội chiến, chính sự nổi trội đã biến ông trở thành mục tiêu số 1 của các vụ mưu sát chính trị. "Tôi tin nếu cuộc đời tôi đã đến đoạn kết thúc, chắc chắn sẽ kết thúc" - Hariri chép miệng. Tuy nhiên, ông cũng không tiếc tiền để chống lại xác suất may rủi của định mệnh. Hai triệu đô la đã được chi ra để trang bị toàn bộ hệ thống kính chống đạn cho tòa nhà chính phủ - nơi ông làm việc. Ông thành lập hẳn một đội vệ sĩ riêng gồm 40 người cùng đội xe 6 chiếc Mercedes bọc thép. Ngay cả những binh sĩ Li-băng tùy tùng đi trên chiếc Range Rovers gắn súng máy dẫn đường cũng không biết chiếc xe nào đang chở thủ tướng.

    Sinh năm 1944 tại thành phố cảng cổ xưa Sidon, lớn lên bằng gánh rau của người cha ngày ngày kiếm sống ở chợ, Rafik Hariri tốt nghiệp Đại học Ả Rập với tấm bằng quản trị kinh doanh vào năm 1965 và khởi nghiệp như bao nhiêu thanh niên Li-băng khác thời bấy giờ: sang Ả Rập Xê Út tìm cách đổi đời. Sau một thời dạy toán, Hariri lập công ty xây dựng và bắt đầu kiếm được gia sản khổng lồ bằng những dự án xây cất dọc khắp Ả Rập Xê Út trong những năm đầu của thời đại dầu mỏ. Điểm xoay sự nghiệp Hariri đến vào năm 1977 khi Ả Rập Xê Út có chiến lược mở rộng quy mô hệ thống khách sạn phục vụ cho những cuộc gặp thượng đỉnh trong thế giới Hồi giáo. Khi ấy, Hariri liều mạng nhận thầu xây dựng khách sạn quốc tế Taif trong thời gian khó tin: 243 ngày và ông thành công. Đây là thời hạn được giới xây dựng lúc bấy giờ cho rằng không thể thực thi nổi.

    Cuoc doi ky la cua Mr Lebanon

    Ông Rafik Hariri và vợ.

    Với chiến tích ấy, chàng trai trẻ Rafik Hariri gây được cảm tình đặc biệt với Quốc vương Khalid và Hoàng gia Ả Rập Xê Út. Ông nhanh chóng được nhập quốc tịch Ả Rập Xê Út và xây tiếp hàng loạt dinh thự, cung điện cho hoàng gia cùng vô số bệnh viện, khách sạn và trường học. Với những khoản lợi khổng lồ nối đuôi nhau đổ đến, hằng năm ông tặng 87 triệu đô la cho các quỹ từ thiện Li-băng và từ năm 1982, ông đã cấp 15.000 suất học bổng cho các học sinh, sinh viên Li-băng học tập trong và ngoài nước. Năm 1989, ông tài trợ cho Hội nghị Hòa bình Taif, đưa 62 vị nghị sĩ Li-băng bảo thủ bay sang Ả Rập Xê Út, "dán chặt" họ tại Cung điện Hội nghị trong 3 tuần liền cho đến khi đạt được thỏa thuận tái lập hòa bình cho Li-băng. Với công trạng đó, Hariri giành được sự ủng hộ của nhiều người dân Li-băng và họ luôn treo chân dung của ông trên các cửa hiệu dọc khắp đất nước.

    Khác các vị tiền nhiệm, ông không bao giờ tìm kiếm sự "phê chuẩn" của Damascus trong đường lối đối ngoại, mặc dù vẫn còn hiện hữu đến hơn 40.000 quân Syria tại Li-băng (thời điểm 1993). Hariri khôn khéo hơn nhiều so với các thủ lĩnh tôn giáo và bộ tộc. Ông luôn né tránh phê phán trực tiếp Syria như là "kẻ bảo hộ" Li-băng, song sự khôn khéo đôi lúc cũng có giới hạn. Trong một lần trả lời phỏng vấn tờ The Boston Globe khi được hỏi "đi đâu cũng thấy chân dung ông al-Assad treo trên các bức tường ở phi trường có làm ông khó chịu không ?", Hariri đáp: “Ảnh đang treo thì chẳng có vấn đề gì, gỡ xuống mới là vấn đề".


    Sự nghiệp chính trị của ông Rafik Hariri bắt đầu từ năm 1983, tức một năm sau khi Israel xâm chiếm Li-băng và cũng là lúc đất nước Li-băng đang bị chia năm, xẻ bảy vì cuộc chiến giữa các phe phái. Ông được bổ nhiệm làm thủ tướng lần đầu tiên năm 1992. Nổi tiếng là người giỏi làm kinh tế, song ông Hariri không kiểm soát được chính sách đối ngoại của Li-băng. Các phe phái quân đội Shiite, Hezbollah được sự hậu thuẫn của Syria và Iran, được thoải mái kiểm soát miền Nam Li-băng trong nhiều năm liền với nhiều hoạt động không cần hợp tác với chính phủ của ông Hariri. Ngày 14/2, ông Hariri thiệt mạng trong một vụ đánh bom mưu sát.

    Sự bất mãn tiềm ẩn ấy của ông được thể hiện qua cuộc đối đầu lâu dài với Emile Lahoud - vị Tổng thống Li-băng được Syria hậu thuẫn. Cuộc đối đầu ấy buộc Hariri phải từ chức năm 1998 sau 6 năm giữ cương vị thủ tướng trước khi tái đắc cử vào năm 2000. Mối bất hòa với Tổng thống Lahoud còn kéo ông đến một điểm xoay khác vào năm ngoái. Khi Damascus một mực giữ Lahoud tại vị bất chấp việc vượt quá khuôn khổ hiến pháp, Hariri đã tuyên bố từ chức. Đó là một quyết định, theo các nhà phân tích, chẳng khác gì đoạn tuyệt với Syria. Thực tế, Hariri đủ lực trong Quốc hội để ngăn chặn "mệnh lệnh từ Syria" thay đổi hiến pháp để kéo dài nhiệm kỳ tổng thống của Lahoud. Ông đồng ý không chống đối sau khi trở về Damascus - nơi ông có cuộc gặp gỡ ở Tổng cục Tình báo Syria, và hấp tấp kêu gọi quốc hội thông qua việc chỉnh sửa hiến pháp và biểu quyết bằng tay trái. Theo phân tích của The New York Times, hành động hấp tấp này của Hariri rất buồn cười dẫn đến suy đoán "chẳng lẽ Damascus ra tay mạnh đến thế sao".

    Lê Huỳnh Lê

    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin Cuộc đời kỳ lạ của "Mr. Lebanon"

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Cuộc đời kỳ lạ của "Mr. Lebanon" bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Cuoc doi ky la cua Mr Lebanon ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Cuộc đời kỳ lạ của "Mr. Lebanon" ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tìm Hiểu của chuyên mục Thế Giới.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - THẾ GIỚI - TÌM HIỂU