ADN không biết... nói dối

Thứ sáu, 21 Tháng tư 2006, 09:34 GMT+7
  • - Tại căn phòng nhỏ của trung tâm Phân tích ADN và Công nghệ di truyền, bao người đàn ông đã khóc lên vì vui sướng khi tìm lại được giọt máu của mình nhưng cũng có bao nhiêu nước mắt phải đổ ra bởi sự phản bội. ADN không biết nói dối.

    Từ một lá thư không địa chỉ

    ADN khong bie t no i do i
    Trung tâm Phân tích ADN và Công nghệ di truyền.

    Một ngày đầu tháng Tư, trung tâm Phân tích ADN công nghệ di truyền (khu tập thể Vĩnh Phúc, HN) nhận được một lá thư đẫm nước mắt. Lá thư được đánh máy cẩn thận trên nền giấy dó nhưng chữ ký cuối trang giấy thì run rẩy.

    Cô gái trẻ 23 tuổi từ vùng cao đang mang trong mình căn bệnh nguy hiểm và một bào thai ba tháng hy vọng "Trung tâm sẽ tìm ra cho đứa trẻ trong bụng cháu một người cha, dù bội bạc và thiếu lương tâm nhưng xã hội và dư luận sẽ bắt anh ta phải chịu trách nhiệm".

    Mọi chuyện bắt đầu từ một tình yêu đẹp.

    Khi cô gái phát hiện mình mắc phải căn bệnh hiểm nghèo mà hiện nay y học chưa chữa được, chỉ có thể khống chế, cô đã biết mình sẽ mất đi hạnh phúc mà bất cứ người phụ nữ nào cũng mơ ước: lấy chồng và có con (bệnh truyền từ mẹ sang con). Gia đình người yêu cô đã phản đối quyết liệt, khiến chàng trai, vì muốn bảo vệ và chăm sóc người yêu đã liều lĩnh đi đến một quyết định, "cô gái sẽ có thai để gia đình phải xem như sự đã rồi".

    Thế nhưng, khi cái thai được hai tháng, bị gia đình liên tục gây sức ép, chàng trai đã rũ bỏ hoàn toàn trách nhiệm, tuyên bố cái thai trong bụng cô gái không phải của anh ta. Cô biết mình không đủ sức khỏe để chờ đợi đứa con ra đời mới làm rõ nguồn cơn. Gia đình chàng người yêu thì chỉ đợi tuổi thai già thêm vài tháng sẽ tác động cho sẩy thai để dứt điểm mọi chuyện. Trong lúc tuyệt vọng, những thông tin về một nơi có thể xác định cha cho con ngay cả khi đứa bé chưa ra đời đến với cô như một tia sáng cuối đường hầm.

    Bức thư được kết thúc lá thư trong hy vọng "xác minh được cha cho đứa con mình, cháu sẽ được an ủi nhiều vì may ra con cháu có nơi nương tựa nếu chẳng may cháu có mệnh hệ nào". Cô hẹn một ngày sớm nhất sẽ đưa được anh người yêu nhu nhược đến trung tâm để làm xét nghiệm.

    Đọc xong thư, bà Giám đốc trung tâm Phân tích ADN và Công nghệ di truyền tức tốc viết ngay thư hồi đáp động viên người phụ nữ đang tuyệt vọng kia. Nhưng thư viết xong không thể gửi bởi cô gái trẻ không để lại một dòng địa chỉ. Ngoài bì thư, nét bút mạnh và nguệch ngoạc. Có lẽ cô không thể cố tình quên khi dòng cuối vẫn mong được hồi âm.

    Đó chỉ là một trong vô vàn những số phận tìm đến trung tâm Phân tích ADN và Công nghệ di truyền mong giải mã một phần cuộc đời mình.

    Nơi giải mã những bí mật cuộc đời

    ADN khong bie t no i do i
    Hai bản gen thể hiện ADN và quan hệ huyết thống.

    Chính thức hoạt động bài bản và quy mô từ năm 2005 nhưng thực ra, trung tâm phân tích ADN và Công nghệ di truyền đã được cánh đàn ông rỉ tai nhau từ giữa những năm 1995. Thì ra, sự bức xúc để tìm ra gốc gác của mình có lẽ là muôn thưở, chỉ có điều người ta không biết bằng cách nào mà thôi. Cha tìm con, con tìm cha, anh tìm em, ông tìm cháu... thôi thì đủ cả.

    Ý tưởng thành lập một trung tâm dịch vụ cao tại VN nảy sinh trong đầu GS Lê Đình Lương năm 1988, khi Kary Mulis vừa phát minh phản ứng nhân ADN đặc hiệu. Và thật may, khi trên đường về nước từ Hội nghị Di truyền học tổ chức ở Toronto (Canada) cùng trong năm đó, ông đã mua được một chiếc máy PCR tại Matxcơva. Đây là chiếc máy khuếch đại ADN đầu tiên ở VN. Từ đó, sự nghiệp nghiên cứu ADN ở nước ta bắt đầu lật sang một trang mới.

    Ngày nay, PCR đã trở thành kỹ thuật được sử dụng hàng ngày trong các Phòng thí nghiệm Sinh học phân tử trên khắp thế giới, mà ứng dụng thực tế hàng đầu của PCR là xét nghiệm ADN. Hay chúng tôi chỉ đơn giản gọi là giải mã những bí mật cuộc đời.

    Những cuộc điện thoại tới liên tục hỏi thăm về thủ tục, cách lấy mẫu, thời gian chờ xét nghiệm, giá cả... Phần lớn khách của trung tâm là những ông chồng, ông bố đến xét nghiệm xem "có bà con chi" với đứa con do vợ mình đẻ ra không.

    GS.TS Lê Đình Lương

    Tiến sĩ : 1977, Đại học Tổng hợp Leningrad, Liên Xô

    Giáo sư: 1992

    Phụ trách PTN Di truyền phân tử, Đại học Quốc gia Hà Nội

    Phó Chủ tịch Hội các ngành Sinh học Việt Nam

    Tổng Thư ký, Hội Di truyền học Việt Nam

    Tổng Biên tập tạp chí "Di truyền học & Ứng dụng"

    Đôi khi trong số đó là những bà vợ bất hạnh, trót dại đôi lần nên bị chồng ngờ vực về nguồn gốc con cái.

    Cũng rất nhiều bậc nam nhi muốn có con nối dõi tông đường tranh thủ đi "kiếm thêm" bên ngoài. Vì là con "đẻ nhờ" nên càng muốn biết chắc chắn đó là giọt máu của mình. Các đại gia, những người đẹp chân dài, có khi là cả những vụ tống tiền, đòi phân chia gia sản, thậm chí có những người biết mười mươi là không có chút quan hệ huyết thống cũng đến mong có được một kết quả mà họ nghĩ có thể mua bằng tiền cho một mục đích không mấy tốt đẹp.


    Bà Nguyễn Thị Nga, Giám đốc trung tâm cho biết, gần 700 ca xét nghiệm trong 10 năm qua, không một bất hạnh nào éo le hơn một số phận nào. Bà gom lại và viết thành những câu chuyện nhỏ, ADN tự kể chuyện đời. Cuốn sách sẽ được ra mắt độc giả nay mai...

    Bà hào hứng kể lại những ngày đầu tiên, cả nhà vợ chồng giáo sư Lương được đem ra làm... thí nghiệm. "Mình phải thử cho mình trước, đúng thì mới làm cho khách được".

    ADN khong bie t no i do i
    Mẫu xét nghiệm với cuống rốn của con và niêm mạc miệng của người cha. Ảnh: H.Thọ

    "Cả nhà thử lấy mẫu máu rồi đánh dấu "Bố, Mẹ, Con". Vừa lên kết quả, đám học trò hỉ hả: "Thầy ơi, đích thị con của thầy rồi". Có mỗi một mẫu, lại sẵn tên. Giá không xét nghiệm thì cũng chả lệch đi đâu được".

    Lần thứ hai, cắt móng tay rồi đánh số 1,2,3,4... Lại lấy thêm móng tay đứa con ông bạn đưa vào. Lũ học trò lần này lặng phắc, ngập ngừng chỉ vào một mẫu là bố con, còn mẫu kia của người lạ.... Vợ chồng GS Lương biết thế là đã thành công.

    Bà Nga nhớ lại, khách hàng đầu tiên của Trung tâm là một người đàn ông thường xuyên vắng nhà vì lý do công việc. Anh ta tìm đến đây bởi đứa con trai của mình quá đẹp. "Nó chẳng giống tôi gì cả. Mắt của tôi màu đen sao mắt nó lại nâu". Anh ta là khách mở hàng của Trung tâm nên người lấy mẫu hôm đó hơi run. Người đàn ông càng hoài nghi tợn. Anh ta liên tục hỏi xem vợ mình có đến để thương lượng kết quả hay không!

    Ngay cả khi nhận kết quả, anh ta vẫn không tin vào mắt mình: ADN trả lời, thằng bé chính là con đẻ của anh ta.

    Mọi chuyện bẵng đi... Cho đến khi anh chàng đa nghi gọi điện tới xin lỗi vị Giám đốc trung tâm vì đã ngờ oan khoa học. Anh ta đã tìm ra lời giải ngay từ chính người mẹ của mình.

    Con người giúp máy móc = chi phí rẻ

    ADN khong bie t no i do i
    GS.TS Lê Đình Lương bên chiếc máy PCR mua từ Mátxcơva.

    Rất nhiều Việt kiều khi tìm đến trung tâm của GS Lương đã nhận xét: Cũng là công nghệ quốc tế, chất lượng quốc tế, thế nhưng giá cả thì lại rất... VN.

    Cũng với xét nghiệm ấy, chẳng hạn ở Hoa Kỳ, Úc, hay Canada, giá trung bình cho mẫu đơn giản nhất phải từ vài trăm đô la trở lên. Trong khi đó, ở đây, chỉ với hai triệu đồng, trong vòng 15 ngày là sẽ có ngay kết quả chính xác cho quan hệ cha mẹ và con...

    Ít ai biết, để có được giá bình dân cho chất lượng quốc tế ấy, Trung tâm đã thích ứng công nghệ với điều kiện VN, biết tận dụng nguồn lao động dồi dào, thông minh. "Bây giờ, ở VN đã có công ty chuyên cung cấp hoá chất. Nghĩa là chi phí cũng đã giảm được rất nhiều", bà Nga tâm sự.

    Công nghệ cũng được GS Lương và đội ngũ chuyên gia, chuyên viên ở đây nghiên cứu để không ngừng cải tiến.

    Mỗi người từ TP. Hồ Chí Minh, Cà Mau, Móng Cái hay ở bất cứ đâu cũng có thể gửi mẫu qua bưu điện về trung tâm để xét nghiệm. Cách lấy mẫu, thủ tục xét nghiệm, lệ phí v.v... được Trung tâm đưa lên website để bất cứ ai cũng có thể dễ dàng tra cứu.

    Hiện nay, đã có 3 nơi được Trung tâm uỷ nhiệm thu thập mẫu xét nghiệm, một ở TP.HCM, một ở Vinh (Nghệ An), và một ở Cần Thơ. Theo bà Nga, đây là một cách để giảm tối đa chi phí đi lại cho những người ở xa, vả lại người có chuyên môn sẽ giúp khách hàng lấy mẫu và bảo quản dễ dàng hơn.

    • Thu Thủy - Lê Nhung

    Đón đọc kỳ 2: Một cô gái trẻ gọi điện đến, khóc nức nở khẩn cầu trung tâm ghi kết quả ngược lại. Cô biết chắc mình sẽ bị đuổi ra khỏi nhà khi chồng nhận được kết quả xét nghiệm. Bà giám đốc trung tâm trở thành nhà tư vấn tâm lý bất đắc dĩ...

    Ý kiến của bạn:

    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin ADN không biết... nói dối

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết ADN không biết... nói dối bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết ADN khong bie t no i do i ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc ADN không biết... nói dối ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Phóng Sự Tổng Hợp của chuyên mục Phóng Sự.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - PHÓNG SỰ - PHÓNG SỰ TỔNG HỢP