Sẽ thu hồi đất trang trại trá hình?

Thứ sáu, 14 Tháng năm 2004, 17:27 GMT+7
  • Trong gần 72.000 trang trại trên toàn quốc, không ít trang trại giao đất lại cho nông dân rồi bắt họ cống nạp; hoặc để hoang, chờ cấp sổ đỏ nhằm chuyển nhượng kiếm lời. Tại hội nghị sơ kết 4 năm về phát triển kinh tế trang trại (KTTT), tổ chức hôm nay (14/5) tại Hà Nội, Cục trưởng Cục Hợp tác xã và PTNT (Bộ NN-PTNT) Nguyễn Phượng Vĩ đã có cuộc trao đổi với TS.

    Se thu hoi dat trang trai tra hinh
    Đất trang trại hiện chiếm gần 400.000ha.

    Vừa qua, đã có hiện tượng cá nhân lợi dụng việc phát triển trang trại để đầu cơ tích trữ đất, chuyển nhượng kiếm lời. Vậy, Bộ NN-PTNT sẽ giải quyết vấn đề này như thế nào?

    Đối với chính sách của Đảng và Nhà nước, những chủ trang trại thực sự có vốn, dám đầu tư và canh tác đất đai hợp lý, chính đáng thì Nhà nước bảo hộ và khuyến khích phát triển. Song, đã có hiện tượng chủ trang trại lợi dụng danh nghĩa này làm những việc không đúng, như "ôm" một số lớn đất đai mà vốn liếng không có gì. Giống như kiểu phát canh thu tô, họ còn giao lại cho nông dân rồi bắt người ta cống nạp. Thậm chí, còn lợi dụng chức quyền để có được giấy chứng nhận trang trại, hay hợp thức hóa số đất bằng sổ đỏ, sau này chuyển nhượng kiếm lời. Không những thế, họ còn lấy vốn liếng của DNNN để ném vào trang trại. Chúng tôi gọi đó là những trang trại trá hình, và số trang trại này hiện không phải là ít, gây bất bình trong nhân dân.

    Chúng ta có giải pháp gì để ngăn chặn tình trạng này và có chế tài xử lý đối với những trường hợp đầu cơ, tích trữ đất để kiếm lời trái phép, thưa ông?

    Chúng tôi đang xây dựng Nghị định về Nông lâm trường. Theo đó, sẽ rà soát lại quỹ đất nông trường; xem xét nông trường có khả năng giữ lại bao nhiêu, còn lại không sử dụng được thì giao cho địa phương. Trong số đất giao lại cho địa phương có chủ trang trại. Họ sẽ được chuyển sang tỉnh để xem xét cụ thể. Chủ trang trại nào có khả năng canh tác, có vốn thì cấp sổ đỏ. Đất nào giao lại cho địa phương thì mới được cấp sổ đỏ, còn đất thuộc nông lâm trường mà anh nhận khoán, liên kết, đấu thầu thì chỉ được cấp sổ xanh thôi.

    Đương nhiên, trong quá trình xem xét sẽ phát hiện ra các trường hợp trước đây anh nhận 600-700ha, nhưng anh có đầu tư không, có canh tác không, có hiệu quả không hay hiệu quả quá thấp? Trong tay anh có hàng trăm hecta đất mà giá trị đạt được chỉ 5-10 triệu đồng là điều không thể chấp nhận được. Như thế, rõ ràng là anh đã lợi dụng đất đai để kiếm lời, và đất đai đã bị rơi vào tay những người không biết làm ăn hoặc làm ăn kém hiệu quả, năng suất, giá trị thấp. Thời gian tới, trên cơ sở thực hiện Nghị quyết Trung ương VII, chúng tôi sẽ công khai quỹ đất của các chủ trang trại. Từ đó, biết được chủ trang trại nào có khả năng phát triển, và như thế các vấn đề tiêu cực sẽ bị phát hiện.

    Song, tôi nghĩ rằng việc phát hiện cũng khó. Thường thì những chủ trang trại hiện nay là của các cán bộ, họ không bao giờ đứng tên đất của mình mà nhờ người khác, Do đó, phải có chủ trương thống nhất, kết hợp giữa Đảng bộ địa phương và quần chúng thì mới phát hiện được. Cá nhân nào lợi dụng chủ trương này để có được trang trại trá hình thì nhất quyết không để tồn tại, và phải tiến hành thu hồi đất.

    Ông có thể nói cụ thể hơn chế tài xử phạt đối với những cá nhân này, và bao giờ thì chúng ta có thể giải quyết dứt điểm tình trạng trên?

    Thời gian tới, các cơ chế, chính sách của Nghị định 03 sẽ tiếp tục được bổ sung hoàn chỉnh, để đây thực sự là hành lang pháp lý khuyến khích những trang trại làm ăn hiệu quả, nhất là ở những vùng đồi núi trọc. Trong tháng 6, Chính phủ sẽ ký Nghị định về Nông lâm trường. Qua hội nghị Sơ kết này, chúng tôi cũng báo cáo với Trung ương về hiện tượng chủ trang trại trá hình và kiến nghị có biện pháp xử lý đối với những cá nhân vi phạm. Song, theo tôi, vấn đề trên còn liên quan đến nạn tiêu cực, tham nhũng qua đất đai, mà trọng tâm của chính sách thanh tra năm nay là xây dựng cơ bản và đất đai. Do vậy, nếu chúng ta quyết tâm, những người đứng đầu địa phương đó cũng kiên quyết xử lý (bởi nhiều khi, bản thân những người có quyền ở địa phương cũng có đất trang trại nên họ không dễ làm mạnh) thì có thể tình trạng này sẽ được xử lý dứt điểm trong năm 2005.

    Hiện có 5 địa phương đã thử nghiệm việc cấp chứng nhận trang trại, và cho kết quả rất tốt là Hải Dương, Thanh Hóa, Phú Yên, Bình Thuận và Trà Vinh. Vậy, tại sao chúng ta chưa nhân rộng những mô hình này ra toàn quốc?


    Hiện nay, các trang trại cả nước đều gặp khó khăn chung, đó là việc cấp giấy chứng nhận cho trang trại. Chúng ta cứ nói mình có khoảng 110.000 trang trại, nhưng trên thực tế, chỉ có khoảng hơn 50.000 trang trại thôi. Những trang trại lớn đã chuyển sang đăng ký hoạt động như một DN, còn trang trại nhỏ không muốn làm vậy vì đăng ký DN phải có sổ sách kế toán, chứng từ, phải có một bộ máy vận hành; trong khi họ mới chỉ ở quy mô hộ. Do vậy, trang trại vừa và nhỏ rất mong nhận được giấy chứng nhận trang trại, bởi nếu ở mức hộ thì nhỏ quá.

    Chúng tôi cũng đã có dự thảo về việc cấp giấy chứng nhận trang trại, nhưng chưa có sự thống nhất giữa các Bộ, ngành Trung ương và địa phương. Có hai quan điểm trái ngược nhau: các trang trại lớn muốn hướng tới việc đăng ký hoạt động như DN, coi tất cả trang trại là DN; nhưng một số ý kiến khác lại cho rằng, trang trại nhỏ chỉ muốn ở quy mô trang trại, vì hoạt động như DN phức tạp hơn nhiều. Do đó, dự thảo lần thứ 10 rồi mà vẫn chưa hướng dẫn thực hiện được. 5 tỉnh trên đã xin ý kiến Bộ NN-PTNT cho phép làm thử, và rõ ràng, các trang trại đã có giấy khai sinh. Điều này rất thuận lợi khi thực hiện vay vốn ngân hàng đầu tư sản xuất.

    Tôi nghĩ, thời gian tới, việc cấp giấy chứng nhận trang trại là rất cần thiết, nhưng sẽ đặt ra yêu cầu rất thoáng: chủ trang nào thích đăng ký là DN thì là DN, còn chủ trang trại nào thích giấy chứng nhận thì sẽ được cấp giấy chứng nhận. Nhưng tôi cũng lưu ý, giấy chứng nhận này không phải là điều kiện tiên quyết để ngân hàng cho vay vốn, mà muốn được vay bao nhiêu ngân hàng họ còn xem xét đến khả năng trả nợ, quy mô dự án của anh.

    Thế còn chính sách dành cho trang trại lớn, đến nay chúng ta vẫn chưa có, thưa ông?

    Chúng ta chủ yếu mới có chính sách cho trang trại có quy mô vừa (trang trại gia đình), những trang trại quy mô lớn đang gặp nhiều vướng mắc. Ví dụ, trang trại 500-700ha thì rõ ràng là phải có chính sách cụ thể về đất đai, tức là việc thuê, khoán, cấp sổ đỏ như thế nào, chính sách vay vốn làm sao, chính sách lao động thế nào, rồi về áp dụng KHKT, xây dựng cơ sở hạ tầng... mà chúng ta còn thiếu. Hiện Bộ NN-PTNT đang có đề tài nghiên cứu về các chính sách cho trang trại quy mô lớn, đến cuối năm nay sẽ hoàn thành và đưa vào thực tế.

    Bộ trưởng Bộ NN-PTNT Lê Huy Ngọ: 5 giải pháp để phát triển kinh tế trang trại:

    1. Phải có quy hoạch về phát triển kinh tế trang trại, không để phát triển tự phát. Cần coi đây là tổ chức sản xuất lâu dài nên có giải pháp cơ bản để ổn định phát triển.
    2. Chính sách về đất đai: Đối với đất đấu thầu, giao khoán hoặc liên kết phát triển không thể giao sổ đỏ mà sẽ cấp sổ xanh trên cơ sở hợp đồng lao động dài hạn. Riêng đất nông lâm trường giao lại cho các HTX, cho chính quyền, sau khi xem xét mới được cấp sổ đỏ.
    3. Định hướng sản xuất và phát triển KHCN: Việc phát triển sản xuất cần căn cứ vào nhu cầu của thị trường, song, hướng tới kinh doanh tổng hợp, tránh chuyên môn hóa quá cao. Đặc biệt, trình độ KHCN của các trang trại phải cao hơn các vùng xung quanh, nhất là về giống, sử dụng thiết bị tưới tiêu, phân bón hữu cơ và phân vi sinh, công nghệ bảo quản...
    4. Có kế hoạch đài thọ, bồi dưỡng lâu dài về quản lý kinh tế trang trại. Hiện nay, số công nhân lành nghề trong các trang trại đang thiếu trầm trọng nên chưa ứng dụng được KHKT vào trồng trọt, chăn nuôi.
    5. Quản lý nhà nước: các trang trại phải học tập, trao đổi kinh nghiệm lẫn nhau; ứng dụng KHKT mới; trao đổi thông tin thị trường và tiêu thụ nông sản. Cách tốt nhất là hình thành các CLB trang trại hay HTX trang trại, không tăng thêm số lượng mà tập trung phát triển về quy mô, trình độ cho trang trại.

    • Hà Yên (thực hiện)

    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin Sẽ thu hồi đất trang trại trá hình?

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Sẽ thu hồi đất trang trại trá hình? bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Se thu hoi dat trang trai tra hinh ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Sẽ thu hồi đất trang trại trá hình? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Kinh Tế của chuyên mục Kinh Tế.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - KINH TẾ - TIN KINH TẾ