Lãi suất tiền gửi và dư nợ USD tăng: Đâu là nguyên nhân?

Thứ hai, 30 Tháng bảy 2007, 09:41 GMT+7
  • Từ giữa tháng 3 đến nay, nhiều NHTMCP tăng lãi suất huy động USD với mức từ 0,05%-0,57%/năm. So với cuối năm 2006, tốc độ tăng dư nợ ngoại tệ của hệ thống NH cũng cao hơn dư nợ VND (tương ứng 19% &13%).

    Có nhiều lý giải được nêu ra nhưng một số nguyên nhân thực sự thì ít được đề cập đến.

    NH cổ phần: Thiếu nguồn ngoại tệ

    d

    Lãi suất tiền gửi và dư nợ USD tăng: Đâu là nguyên nhân? Tranh minh hoạ.

    Đợt điều chỉnh tăng lãi suất tiền gửi lần này chủ yếu do các ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP) tham gia. Đầu tiên là các NHTMCP ở Hà Nội như Quân đội, Đông Nam Á, Quốc tế, Kỹ thương...

    Từ tháng 6 đến nay, các NHTMCP ở TP.HCM như Phương Nam, Nam Á... cũng gia nhập cuộc đua.

    Một số NHTMCP khác tuy không tăng lãi suất nhưng thực hiện các chương trình khuyến mãi (tặng quà) để thu hút tiền gửi USD. Đây là hiện tượng khá lạ trong bối cảnh FED tiếp tục giữ nguyên lãi suất USD ở mức 5,25% (khả năng sẽ duy trì đến cuối năm) và lãi suất thị trường quốc tế về cơ bản ít biến động.

    Điều này có thể lý giải là do các NH đang có dấu hiệu thiếu nguồn vốn ngoại tệ. Nếu tính chung toàn hệ thống thì tỉ lệ sử dụng vốn trên vốn huy động ngoại tệ chưa phải là căng thẳng (Hà Nội hiện chỉ 61,3%). Tuy nhiên, riêng khối các NHTMCP tỉ lệ này hiện đã lên tới 82%.

    Tài sản nợ ngoại tệ (đã quy đổi VND) của 8 NHTMCP Hà Nội là 12,9 nghìn tỉ đồng nhưng tài sản có đã là 13,7 nghìn tỉ. Từ cuối năm 2006 đến nay gần như các NHTMCP không tăng được nguồn ngoại tệ huy động, thậm chí tại khu vực Hà Nội còn giảm 2%.

    Nguyên nhân do người dân chọn gửi VND lãi suất cao hơn còn các DN kinh doanh XNK lớn có ngoại tệ lại chủ yếu quan hệ với các NHTMNN. Để có nguồn vốn ngoại tệ, các NHTMCP chỉ còn cách tăng lãi suất tiền gửi.

    DN thích vay bằng USD?

    Tốc độ tăng dư nợ USD hiện đang khá cao được cho là do hai nguyên nhân: DN đẩy mạnh nhập hàng hoá và đến thời hạn giải ngân cho các dự án lớn nhập khẩu (NK) thiết bị... Tuy nhiên, đây chưa phải là lý do chính.

    Nhu cầu vay ngoại tệ của các dự án lớn được giải ngân theo tiến độ chứ không dồn vào giữa năm. Việc NK các nguyên vật liệu, nhiên liệu thiết yếu thường xuyên cho sản xuất thì DN có kế hoạch chủ động từ lâu.

    Các dự án lớn, các DN lớn thường là khách hàng của NHTMNN, vì nhu cầu NK không tăng đột biến nên trong 3 tháng gần đây các NHTMNN vẫn cân đối được cung-cầu vốn ngoại tệ và hầu hết các NHTMNN chưa tăng lãi suất tiền gửi USD.

    Về nhu cầu NK bình thường thì theo thông tin từ một số phòng tín dụng, quý II hàng năm luôn là thời điểm nhu cầu vay ngoại tệ của DN thấp nhất và nhu cầu chỉ tăng từ cuối quý III.

    Hơn nữa, hiện giá NK của một số nguyên vật liệu rất cao nên thường DN chỉ NK lô nhỏ, còn lại tìm cách mua/bán hàng tồn trong nước có lợi hơn. Nhiều cán bộ tín dụng NH cho biết dư nợ ngoại tệ tăng hiện nay chủ yếu là do DN thích vay bằng ngoại tệ. Tính trong lãi suất tương quan với vay VND và tỉ giá hối đoái thì vay bằng ngoại tệ lợi hơn, nhất là trong bối cảnh lãi suất cho vay VND cao như hiện nay.

    Tốc độ tăng dư nợ ngoại tệ mạnh hiện nay đã dấy lên sự nghi ngờ về việc các NH đã bắt tay với DN để cho vay ngoại tệ không đúng đối tượng được quy định. Theo Quyết định 966/2003/QĐ-NHNN của NHNN về cho vay bằng ngoại tệ của TCTD, ngoài những khách hàng có nguồn thu ngoại tệ để trả nợ thì TCTD được phép cho vay các nhu cầu vốn ngắn hạn mà khách hàng không có nguồn thu ngoại tệ nhưng được các TCTD cam kết bán ngoại tệ hoặc có hợp đồng mua ngoại tệ kỳ hạn để trả nợ vay.

    Bản thân các NH cũng không thiệt gì khi cho DN vay ngoại tệ. Một GĐ NH nói: "NH huy động được ngoại tệ thì họ cũng phải cho vay bằng ngoại tệ. Cho vay nội tệ hay ngoại tệ thì hiệu quả như nhau. Lãi suất huy động ngoại tệ thấp thì NH cho vay thấp. Chưa kể cho vay bằng ngoại tệ NH còn có nguồn ngoại tệ do DN bán lại.

    Bên cạnh đó, DN còn sử dụng các sản phẩm phái sinh khác của NH như bao thanh toán, các hợp đồng mua ngoại tệ kỳ hạn, quyền lựa chọn tiền tệ, tư vấn... NH thu được thêm phí".

    NHTM nhà nước: Bị kéo vào cuộc

    Mặc dù chủ yếu mới chỉ có các NHTMCP tăng lãi suất tiền gửi ngoại tệ, nhưng để duy trì sức cạnh tranh và giữ khách hàng, có khả năng một số NHTMNN cũng phải tính đến việc điều chỉnh lãi suất.

    Việc tăng lãi suất huy động USD sẽ dẫn đến tăng lãi suất cho vay USD, làm cho hàng loạt các dự án có hợp đồng tín dụng vay ngoại tệ đã ký những năm trước với mức lãi suất thấp trở nên khó giải ngân (lãi suất trung và dài hạn thường là lãi suất thả nổi).

    Chi phí trả lãi tăng lên trong trung hạn với các dự án ký hợp đồng tín dụng thời điểm này. Bên cạnh đó lãi suất ngoại tệ tăng cao sẽ là gánh nặng đối với các DN nhỏ và vừa, khu vực có ý nghĩa quyết định đến tăng xuất khẩu và phát triển bền vững của nền kinh tế.


    (Theo Lao động)


    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin Lãi suất tiền gửi và dư nợ USD tăng: Đâu là nguyên nhân?

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Lãi suất tiền gửi và dư nợ USD tăng: Đâu là nguyên nhân? bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Lai suat tien gui va du no USD tang Dau la nguyen nhan ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Lãi suất tiền gửi và dư nợ USD tăng: Đâu là nguyên nhân? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tài Chính của chuyên mục Kinh Tế.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - KINH TẾ - TÀI CHÍNH