Kinh tế trang trại: Còn quá nhiều lực cản!

08:43 07/05/2004
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

(TS)"Sau bốn năm thực hiện nghị quyết 03/NQ-CP của Chính phủ về kinh tế trang trại (KTTT), cả nước có gần 72.000 trang trại, tạo ra giá trị hàng hóa dịch vụ trên 7.000 tỷ đồng vào năm 2003. Tuy nhiên, mô hình KTTT này vẫn còn rất nhiều việc phải làm".

Đó là phát biểu của Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Lê Huy Ngọ tại phiên họp sơ kết 4 năm thực hiện KTTT của Chính phủ vừa được tổ chức ngày 5/5 tại thành phố Hồ Chí Minh.

Doanh thu bình quân gần 100 triệu/trang trại

Kinh te trang trai Con qua nhieu luc can
Một trang trại sản xuất giống

Cục trưởng Cục HTX và Phát triển nông thôn Nguyễn Phượng Vĩ cho biết, sau bốn năm thực hiện, KTTT phát triển rất nhanh về số lượng, đa dạng các hình thức tổ chức sản xuất, phát huy được lợi thế của từng địa phương, từng vùng. Năm 2000 cả nước có khoảng 55.852 trang trại thì đến năm 2001, con số này đã là 60.758, và 2002 đã lên tới 61.732. Tuy nhiên, đến tháng 7/2003, theo tiêu chí phân lọai mới do Bộ NN&PTNT đề ra thì KTTT đã có sự biến động lớn và con số trang trại của cả nước lúc này đã lên tới 71.914. Như vậy bình quân có 1.598 trang trại/tỉnh, và tốc độ tăng từ năm 2000 đến năm 2003 của các trang trại lên khỏang 5%, trong đó khu vực ĐBSCL có số lượng trang trại nhiều nhất, chiếm tỷ trọng trên 50% tổng số trang trại cả nước.

Cũng theo ông Vĩ, nhìn chung cơ cấu các loại hình trang trại có sự chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng trang trại nuôi trồng thủy sản và chăn nuôi. Xu hướng giảm ở các trang trại trồng cây hàng năm. Tuy nhiên, những vùng sản xuất nguyên liệu gắn với khu công nghiệp chế biến như mía, dứa, cà phê, tiêu... thì các loại hình trang trại này vẫn được giữ vững.

Một mặt "được" khác nữa đó là KTTT đã thúc đẩy việc khai thác diện tích đất trống, đồi núi trọc đất hoang hóa vào sản xuất nông, lâm nghiệp và nuôi trồng thủy sản và mô hình KTTT này đã phần nào cải thiện được môi trường sinh thái. Theo số liệu thống kê, năm 2002 các trang trại đã sử dụng 369.000ha đất và mặt nước trong đó đất trồng cây hàng năm chiếm tỷ lệ 37,3% đất trồng cây lâu nămchiếm 26%, đất lâm nghiệp chiếm 18,7%; diện tích mặt nước nuôi trồng thủy sản chiếm 18%. Như vậy, diện tích đất sử dụng bình quân của một trang trại trung bình là 6, 08ha.

Khâu đột phá mạnh mẽ nhất trong quá trình chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông nghiệp nông thôn là nuôi trồng thủy sản. Hiện tại, cả nước có trên 26.000 trang trại nuôi trồng thủy sản các loại ở nhiều vùng trong nước, mô hình này đã khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai, mặt nước, tạo công ăn việc làm cho hàng chục ngàn lao động tại địa phương. Hiện ở ĐBSCL, trang trại nuôi trồng thủy sản chiếm tỷ lệ cao nhất trong cả nước.

Kinh te trang trai Con qua nhieu luc can
Trang trại cà phê ở ĐakLak.

Cũng nhờ các mô hình kinh tế trang trại này mà nhiều đề tài khoa học kỹ thuật đã được ứng dụng vào sản xuất. Chính vì vậy, sản phẩm hàng hóa và thu nhập của các trang trại ngày một nâng cao. Năm 2003, tổng gía trị hàng hóa dịch vụ của trang trại là 7.047 tỷ đồng. Như vậy bình quân một trang trại đạt 98 triệu đồng. Tuy nhiện mô hình trang trại thủy sản đạt bình quân cao nhất với doanh thu từ 120-150 triệu đồng/trang trại.

Và cũng dễ nhận ra một điều rằng KTTT phát triển đã thu hút một khối lượng lớn tiền vốn trong dân khi họ đầu tư vào sản xuất nông nghiệp. Mô hình này đã tạo thêm việc làm, góp phần xóa đói giảm nghèo ở nông thôn, mở ra xu hướng hợp tác và phát triển trong sản xuất, kinh doanh... Sự phát triển của KTTT đã dẫn đến nhu cầu hợp tác giữa các chủ trang trại, trong đó có việc hình thành các câu lạc bộ trang trại.

55% trang trại chưa có quyền sử dụng đất

Khi nói về những khó khăn, vướng mắc trong quá trình phát triển KTTT, Bộ trưởng Lê Huy Ngọ khẳng định ngay rằng việc giao đất, cho thuê đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các trang trại còn tiến hành quá chậm... Và thực tế cho đến nay, 55% trong tổng số các trang trại vẫn chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Kinh te trang trai Con qua nhieu luc can

Một trang trại nuôi tôm công nghiệp ở Gò Công, Tiền Giang

Đã vậy, nhiều tỉnh vẫn cho rằng hiện nay còn quá thiếu các chính sách khuyến khích chủ trang trại tích tụ đất, sử dụng đất đai vượt hạn điền để mở rộng và phát triển trang trại nhất là ở những vùng khó khăn, nơi đất trống đồi núi trọc, đất hoang hóa. Mặt khác, ở một số nơi tình trạng sang nhượng, tích tụ đất trái pháp luật đã làm tăng số hộ không đất dẫn tới sự đói nghèo.

Cũng có nhiều trường hợp, một số chủ trang trại mướn đất, thuê đất của các chủ sử dụng đất khác hoặc nhận đất khoán của nông, lâm ngư trường nhưng hiện tại họ không được hưởng quyền của người thuê đất hoặc nhận khoán đất mà pháp luật quy định. Chính vì vậy, các chủ trang trại chưa thật sự yên tâm khi bỏ vốn đầu tư vào việc phát triển trang trại.

Một điều đáng lưu ý hơn cả đó là ô nhiễm môi trường đang là một vấn đề bức xúc khó giải quyết của nhiều trang trại, nhất là các trang trại chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản. Theo ông Vỹ, nguyên nhân dẫn đến môi trường bị ô nhiễm và cạn kiệt nguồn tài nguyên như hiện nay đó là nhận thức không đầy đủ của các chủ trang trại cũng như việc phát triển KTTT ở nhiều nơi còn mang tính tự phát, không theo quy hoạch. Đặc biệt hơn cả, ở nhiều vùng nuôi tôm, do mạng lưới thủy lợi phục vụ nuôi trồng thủy sản chưa được quy hoạch nên việc nuôi trồng đã gây ô nhiễm môi trường nước, phân tán dịch bệnh, ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng sản phẩm. Hơn nữa, một số nơi rừng đã bị phá kiệt quệ để phát triển KTTT.

Điều mà các chủ trang trại bức xúc hơn cả đó là chuyện đầu ra cho các sản phẩm. Ông Nguyễn Trường Sơn, chủ một trang trại có diện tích 60ha ở Bình Long, Bình Phước cho biết, ông đã làm trang trại gần 10 năm nhưng cũng bấy nhiêu năm, gia đình ông đã phải "tự bơi" trên thương trường. Nhiều chủ trang trại nhận định rằng, cho đến nay, sản phẩm của trang trại tiêu thụ qua trung gian mà cụ thể là thương lái chiếm tỷ lệ từ 70-95% trong tổng số sản phẩm trang trại thu họach được. Còn định hướng cho việc sản xuất cây, con gì ở trang trại thì nhiều hộ phải nhờ chính... thương lái họ mách bảo. Ngược lại, "dấu ấn" của các cơ quan chuyên môn, các đơn vị nhà nước thì gần như các trang trại chẳng "nhờ vả" được gì .

Một bức xúc được xem như cốt lõi nhất hiện nay đó là vấn đề vay vốn. Đây là điều bế tắc nhất mà cho đến nay các trang trại đang gặp phải. Nói về vấn đề này, ông Đoàn Minh Chiến, chủ trang trại 64ha đất ở Bình Dương buồn bã: "Chúng tôi đã đầu tư hàng tỷ đồng vào trang trại. với quy mô chẳng khác gì một DN. Nhưng nếu so sánh với nhiều đơn vị làm ăn hời hợt khác ở TP.HCM thì họ vẫn có con mộc "đỏ chót" để được vay vốn còn riêng chúng tôi thì chẳng có tư cách pháp nhân gì. Đã vậy, nhiều chủ trang trại "hộ khẩu một nơi, trại một nơi" nên theo quy chế của ngân hàng thì chúng tôi không được vay tiền ở nơi mà đang có trang trại còn quay về nơi đăng ký hộ khẩu thì ngân hàng lại cho rằng chương trình thực hiện không nằm trong địa bàn và nhất định họ không duyệt. Chính vì vậy, theo như nhiều chủ trang trại nhận xét thì việc các trang trại được vay vốn vẫn còn là chuyện dài... nhiều tập.

Đã vậy, các chủ trang trại còn một nỗi lo khác nữa đó là chuyện hỏa hoạn, cướp phá, trộm cắp xâm chiếm đất đai trang trại đang xảy ra ở nhiều địa phương mà theo nhiều chủ trang trại cho biết thì những chuyện nêu trên chắc chắn không thể làm trong "một sớm một chiều" là dẹp ngay được. Như vậy, KTTT là hướng đi đúng nhưng để đạt được như những gì mà các nhà chức trách đề ra, con đường quả còn nhiều vất vả, chông gai ở phía trước.

  • Cửu Long
Việt Báo
contentlength: 13199
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Cười 'rớt hàm' xem Bao Công xử vụ cà phê trộn lõi pin gây chấn động người dùng
00:00 / --:--

VẤN ĐỀ KINH Tế NÓNG NHẤT

Lanh dao Cong ty dia oc Alibaba bi bat vi lua dao

Lãnh đạo Công ty địa ốc Alibaba bị bắt vì lừa đảo

hôm qua (18/9), Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an phối hợp Công an TP.HCM đã thực hiện kiểm tra, khám xét và bắt Nguyễn Thái..

Chu tich BIDV Tran Bac Ha bi bat va nhung he luy

Chủ tịch BIDV Trần Bắc Hà bị bắt và những hệ lụy

Sau vụ rúng động tin bầu Kiên bị bắt và thị trường tài chính chao đảo hồi tháng 8/2012 thì mới đây, chiều ngày 21/02/2013, thị..