Bóng tối của khu công nghiệp khí - điện - đạm Cà Mau

Thứ ba, 04 Tháng mười hai 2007, 11:06 GMT+7
  • Bong toi cua khu cong nghiep khi dien dam Ca Mau
    Sau 5 năm giao đất cho khu công nghiệp, anh Đặng Thanh Tùng vẫn phải đeo bám nghề câu lưới, vì đất định canh chưa định hình

    Với khu công nghiệp khí - điện - đạm Cà Mau, những nhà làm chính sách đã hoạch định tương lai cho người nông dân giao đất khá bài bản: giao đất tái định cư và đất tái định canh, hỗ trợ tiền thất nghiệp trong lúc chuyển đổi nơi ở và nơi canh tác trong 18 tháng. Nhưng đến nay, nơi tái định cư - định canh vẫn còn nằm trên giấy nhiều hơn, người dân đã phải tứ tán, có gia đình cha mẹ còn không rõ con cái mình đi đâu về đâu…

    Kỳ 1: Cuộc ly tán thời công nghiệp hoá

    613 hộ ở các ấp 3, 6, 7 và 8 của xã thuần nông Khánh An, huyện U Minh, đã khẳng khái ra đi, nhường đất cho khu công nghiệp khí - điện - đạm Cà Mau rộng 1.208ha. Họ ước mơ điện, phân bón…

    Ở đây, tuy cách thành phố Cà Mau hơn chục cây số, nhưng vào thời điểm chính phủ phê duyệt dự án “công nghiệp hoá” xã Khánh An – 26.6.2001, nhiều nơi chưa có điện. Và vì mơ điện nên cuộc bỏ đất ra đi sau cả trăm năm an cư thật suôn sẻ.

    Không có chuyện cò kè dây dưa, không có cưỡng chế cứng rắn, cuộc ra đi hoàn toàn trong tầm trật tự, dù không phải mọi việc đều được người dân thuận lòng. Nhất là tiền đền bù giải toả.

    Bà Nguyễn Thị Năm cho biết, số tiền gia đình bà được đền bù hồi năm 2001 cho đất ruộng là 8.000 đồng/m2, đất vườn 14.600 đồng/m2. Giá này là quá “bèo”, vì lúc đó cá phi bán ngoài chợ - loại cá dễ kiếm nhất ở xứ Cà Mau - cũng đã hơn 10.000 đồng/kg. Còn hơn cả chuyện đền bù có thoả đáng hay không, là chuyện từ đây cuộc sống của họ sẽ ra sao?

    Trong thực tế, khu công nghiệp khí - điện - đạm được xây với tác phong rất công nghiệp, chính thức phát điện gần sáu năm sau đó, còn khu tái định cư - định canh của người dân Khánh An giờ đây còn nằm trên giấy nhiều hơn trên thực tế.

    5 năm rồi vẫn còn tái định cư trên giấy

    Không kể một ít nhà có tiền cho con ra chợ học rồi theo “nghề” công chức hay làm cho các doanh nghiệp, hầu hết 613 hộ di cư nhường đất cho khí - điện - đạm chỉ biết làm ruộng và câu lưới – một nghề phụ lâu đời của người dân nơi đây trong lúc nông nhàn.

    Thực tế này buộc những người hoạch định chính sách chọn phương án lâu dài cho dân di cư là tái định cư, đi kèm với tái định canh đất nông nghiệp.

    Vì xác định chiều hướng lâu dài họ vẫn tiếp tục là nông dân, nên ngoài số tiền đền bù giải toả, mỗi nhân khẩu di cư còn được hỗ trợ mỗi tháng 100.000 đồng, trong 18 tháng. Những nhà làm chính sách đã tính toán chỉ cần chừng đó thời gian là người dân đã có đất định canh và có nơi ăn chốn ở.

    Khu tái định cư được xác định nằm trong khu quy hoạch đô thị Khánh An có quy mô 10.000 dân, nằm bên hai bờ kinh xáng Minh Hà, cách “cố hương” những người ra đi chỉ 5 cây số.

    Nhưng khi người dân giao đất để khu công nghiệp triển khai đúng tiến độ, thì khu đô thị tái định cư hãy còn là cánh đồng hoang, chỉ có thể đi đến đó bằng xuồng vào mùa mưa, chưa ai có thể vào đây sống được. Tình thế làm nảy sinh một khu tạm cư ra đời vào năm 2002 với hơn 200 căn nhà cấp 4 liên kế, có đường giao thông tráng xi măng, tại ấp 1, cách khu công nghiệp chừng 3km.

    Công ty phát triển hạ tầng thuộc ban quản lý các khu công nghiệp cà mau, đơn vị thực hiện công trình này, dự kiến cho người dân tạm ở từ 1 đến 2 năm rồi họ sẽ ra khu tái định cư, nhưng đến nay đã hơn 5 năm mà khu tái định cư còn đang trong giai đoạn bơm cát.

    Bán quyền tạm cư đi lưu dân

    Những hạng mục chính của khu công nghiệp khí - điện - đạm Cà Mau:


    - Đường ống dẫn khí dài 325km, có 298km đi ngầm dưới biển.

    - Hai nhà máy điện, tổng công suất 1.500mw.

    - Nhà máy phân đạm 800.000 tấn/năm.

    Tổng vốn đầu tư: 2,5 tỉ USD.

    Chính thức phát dòng điện đầu tiên (tổ máy 1, nhà máy điện Cà Mau 1): ngày 4.4.2007.

    Ông Đặng Công Tâm cho biết, tính tới đời ông là thế hệ thứ 5 đã sinh cơ lập nghiệp ở đất Khánh An. Nhà ông có 3,5ha đất cả ruộng lẫn vườn do ông bà để lại, ông có 6 người con, 9 đứa cháu cùng sống trên mảnh đất chung này.

    Sau khi giao đất, ông Tâm được phân tạm mượn một căn nhà trong khu tạm cư, các con ông, 3 người có nhà riêng cũng nhận được 3 căn khác. nhưng cho đến nay chỉ duy nhất người con trai lớn còn trụ lại được ở đây.

    Cuối con đường số 2 trong khu tạm cư là một ven sậy mọc hoang rậm rạp. Nép bên ven sậy này là căn nhà tạm, một nửa che lợp bằng những tấm tôn cũ và nửa còn lại là những tấm tăng xanh đỏ. Đây là chỗ ở của vợ chồng và hai con anh Đặng Thanh Tùng, con trai cả của ông Tâm, người còn “bám trụ” lại với Khánh An. Nhờ bắt thăm “trúng” được căn nhà cuối dãy, nên anh Tùng “tạm mượn” miếng đất cặp bên để dựng ngôi nhà này làm chỗ ở cho gia đình mình. Căn nhà tạm cư được phân kề bên, 5 năm qua vợ chồng anh Tùng dành để cho công nhân khu công nghiệp thuê, làm nguồn thu nhập chính. Căn nhà cho thuê này, thời điểm hiện tại có giá cao nhất là 1 triệu đồng/tháng.

    Thu nhập từ việc cho thuê nhà tạm cư không thể đủ sống nên 5 năm qua anh Tùng vẫn bám “nghề truyền thống” là hằng ngày tiếp tục giăng câu thả lưới trên những mảnh ruộng đã được giải toả của khu công nghiệp Khánh An còn bỏ hoang, mỗi đêm kiếm thêm hai, ba chục ngàn đồng. Mùa hạn, không câu lưới được, anh Tùng đi xuống miệt Năm Căn sên vuông mướn cho dân nuôi tôm, hoặc có ai mướn gì thì làm nấy. Con trai anh Tùng, cháu Kim Đồng 14 tuổi mới học hết lớp 6 giờ cũng nghỉ học để phụ cha cắm câu, giăng lưới.

    Nhưng những “hộ gốc” nhận nhà tạm cư còn giữ lại để cho thuê được như anh Tùng chỉ đếm trên đầu ngón tay. Cha anh Tùng, ông Tâm, sau vài tháng nhận nhà tạm cư, đã “bán” lại quyền được ở cho một người khác, giá lúc đó chưa tới chục triệu đồng, để qua vùng kinh Bà Ký thuộc huyện Cái Nước mua 8 công đất (8.000m2) nuôi tôm và hiện đang hết sức khó khăn vì tôm vùng này chết liên miên mấy năm nay. Hai người em anh Tùng cũng “theo gót” cha, sau khi bán quyền được ở nhà tạm cư, một người sắm chiếc ghe nhỏ làm nhà, đưa vợ con xuống vùng Bãi Bồi thuộc huyện Năm Căn, vừa bán buôn “cóc ổi” lưu động vừa làm mướn; một người dắt díu vợ con lên vùng U Minh Thượng, huyện An Minh, tỉnh Kiên Giang, mướn đất lâm trường tiếp tục làm ruộng.

    Ông Hoàng Tỷ, một người còn “bám trụ” ở đường số 3 cho biết, trên đường này có hơn 60 hộ diện tái định cư nhận nhà tạm, thì nay chỉ còn 9 hộ “đứng tên” và chỉ có 3 hộ là thực ở. Số còn lại đã “bán” cái quyền được ở tạm này từ lâu.

    (Kỳ sau: Định cư chưa xong, tạm cư hết hạn)

    (Nguyễn Trọng Tín - Sài Gòn tiếp thị)

    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin Bóng tối của khu công nghiệp khí - điện - đạm Cà Mau

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Bóng tối của khu công nghiệp khí - điện - đạm Cà Mau bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Bong toi cua khu cong nghiep khi dien dam Ca Mau ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Bóng tối của khu công nghiệp khí - điện - đạm Cà Mau ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Kinh Tế của chuyên mục Kinh Tế.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - KINH TẾ - TIN KINH TẾ