Mối nguy tảo độc Hồ Gươm liệu đã đến mức trầm trọng?

Chủ nhật, 11 Tháng tư 2004, 18:11 GMT+7
  • Moi nguy tao doc Ho Guom lieu da den muc tram trong? 

     

    Vừa qua báo chí rầm rộ đưa tin về tảo độc ở Hồ Gươm đang đe doạ đến hệ sinh thái vốn có của hồ, không những đe doạ đến cuộc sống của loài rùa quý mà còn đe doạ đến tính mạng con người. Các thông tin này xuất phát từ một cuộc họp "chuyên môn hẹp" ngày 30/3/2004 tại Sở Tài nguyên Môi trường và Nhà đất.

     

    Các nhà khoa học ở Viện Công nghệ Môi trường trình bày nghiên cứu mới nhất về tình trạng loài tảo lam độc ở Hồ Gươm. Năm 1997 mới chỉ 3,5 triệu tế bào/1 lít; năm 1998 lên 4,6 triệu, đến tháng 2 năm 2004 lên 532 triệu, thậm chí 747 triệu/lít. Họ đem so sánh với tài liệu của Australia thấy độ độc của tảo lam này gấp 30 lần ngưỡng cho phép. Hàm lượng độc tố 0,626 - 0,798mg/g tế bào tảo lam Hồ Gươm đủ để gây ra ngộ độc trường diễn và dẫn đến ung thư cho người (Tiền Phong số 65 ngày 31/3/2004)

     

    NetNam 30/3/2004 đưa tin về cuộc họp này: "Về mức độ độc của tảo lam, nghiên cứu thế giới cho thấy nó độc gấp 50-100  so với hợp chất xyanua. Nếu bị ngộ độc bởi tảo lam độc, gan sẽ là nội tạng bị tác động mạnh nhất. Từng xảy ra những trường hợp ngộ độc tảo mycrocystis, thành phần chính của tảo lam như hiện tượng bò chết ở Australia và hàng chục người chết ở Brazil.

     

    Tôi liền xem lại những công trình nghiên cứu về hệ vi tảo từ năm 1993 đến 1999 với sự tham gia của GS. Dương Đức Tiến để xem quá trình diễn biến như thế nào. Các công trình đó là: "Nghiên cứu sơ bộ hiện trạng hệ sinh thái Hồ Gươm nhằm bảo tồn, phát triển dần rùa quý và cải thiện cảnh quan môi trường", 4/1993; "Nghiên cứ Hình thái, sinh thái chất lượng nước; hệ vi tảo nhằm bảo tồn, phát triển đàn rùa quý và cải thiện cảnh quan môi trường", 6/1994 và "Điều cơ bản môi trường hồ Hoàn Kiếm - Sinh thái rùa hồ Hoàn Kiếm và tìm những giải pháp bảo vệ môi trường sinh thái", 1998 - 1999 (gồm 3 tập) và riêng GS. Dương Đức Tiến đã có công trình: "Bảo vệ nguồn gen vi tảo (Microgae) đặc hữu quý hiếm ở hồ Hoàn Kiếm - Hà Nội", 2002

     

    Trong kết quả nghiên cứu điều tra thành phần vi tảo ở Hồ Gươm của GS Dương Đức Tiến: "Kết quả và điều tra và định lại vi tảo (Microalgae) hồ Hoàn Kiếm trong 2 năm 1998 - 1999 cho thấy: Vi tảo hồ Hoàn Kiếm gồm 142 loài và dưới loài thuộc 47 chi, 21 họ, 10 bộ, 5 ngành với tỷ lệ

     

    Vi khuẩn tảo lam (Cyanobacteria): 29,05%

    Tảo lục (Chlorophyta): 60,50%

    Tảo mắt (Euglenophyta): 4,01%

    Tảo silic (Diatomae): 4,01%

    Tảo giáp (Pyrrophyta): 1,20%

    Shizomycophyta: 1,23%

     

    Trong kết quả báo cáo chúng tôi chỉ tìm thấy một câu: "So với trước đây, số lượng tảo lam và tảo mắt tăng lên. Trong ngành tảo lam, bên cạnh Microsystis robusta còn thường gặp Maeruginosa là một lòai tảo độc, tiết độc tố cho thuỷ sản"

     

    Trong báo cáo khoa học năm 2002 (Dương Đức Tiến) về thành phần vi tảo của hồ Hoàn Kiếm: Phân tích mẫu nước nở hoa gồm 81 taxa.

    Vi khuẩn tảo lam (Cyanobacteria) 22,20%        18 loài

    Tảo lục (Chlorophyta) 74,00%                           60 loài

    Tảo mắt (Euglenophyta) 1,30%                         1 loài

    Caulobacteriales 2,50%                                     2 loài

     

    Những đợt khảo sát 10 năm gần đây cho thấy vi khuẩn lam gây độc phát triển mạnh, kèm theo sự suy giảm đáng kể các loài đặc biệt của chi Scenedesmus, ở cùng điểm khảo sát với mặt nước hồ, vi tảo lớp nước đáy phong phú hơn có tới 115 taxa

     

    Vi khuẩn tảo lam (Cyanobacteria) 16,50%    19 loài

    Tảo lục (Chlorophyta) 80,90%                       93 loài

    Tảo mắt (Euglenophyta) 0,90%                     1 loài

    Caulobacteriales 1,70%                                 2 loài


     

    Như vậy, so với kết qủa của Viện Công nghệ Môi trường trình bày trong cuộc họp vừa qua: 1997 mới chỉ 3,5 triệu tế bào /1 lít; năm 1998 lên 4,6 triệu, đến tháng 2 năm 2004 lên 532 triệu, thậm chí 747 triệu/1 lít, mà đây chỉ riêng tảo lam độc. Đến 12/2004; năm 2005 và rồi những năm sau này loài tảo này sẽ phát triển chắc còn khủng khiếp lắm. Hội nghị cho rằng "nên tập trung nghiên cứu ảnh hưởng của chúng đến sức khoẻ con người hơn là đến cụ Rùa "rồi bàn đến thái độ ứng xử với Hồ Gươm bằng các biện pháp" mạnh mẽ và tổng thể"

     

    Nếu kết quả này chính xác về khoa học và diễn biến đúng như lời cảnh báo chắc chắn chẳng ai dám mon men đến Hồ Gươm và khách du lịch lại càng tránh xa, vì đây là nơi tiềm ẩn những mối đe doạ ngộ độc trường diễn dẫn đến ung thư. Thành phố Hà Nội nên khoanh vùng, nhanh chóng di dân ra khỏi vùng quanh hồ và cấm trâu bò đến đây vì đã từng xảy ra ở Austraylia và Brazil

     

    Một vị Giáo sư có tên tuổi cho rằng "Nạo vét một phần bùn ven hồ hầu như chẳng giải quyết được tình trạng phì dưỡng trong hồ. Cần cải tạo Hồ Gươm một cách cơ bản. Nếu chỉ cải tạo như hiện nay, vừa tốn kém vừa khó giải quyết triệt để và lâu dài". Rồi cũng chẳng hiểu căn cứ vào đâu mà ông lại cho rằng: Chính sự "linh thiêng" hoá Hồ Gươm một cách bất thường khoảng mươi năm trở lại đây khiến Hồ Gươm xuống cấp trầm trọng. Xin thưa rằng sự linh thiêng vốn có của Hồ Gươm đã tồn tại qua nhiều thế kỷ đã in sâu đậm trong tâm khảm mỗi người dân Việt Nam, chứ không phải có một ai đó "linh thiêng" hoá một cách bất thường mà có được. Ông lớn tiếng đòi: Cần có sự phân biệt rạch ròi giữa con rùa bằng xương bằng thịt với Rùa thiêng để có cách ứng xử thích hợp với Hồ Gươm. Xin vị giáo sư đáng kính ấy hãy dưa ra một vài tiêu chí để phân biệt đâu là con rùa bằng xương bằng thịt và đâu là Rùa thiêng và cách ứng xử như thế nào với Hồ Gươm là thích hợp?

     

    Năm 1992 và 1993, để minh chứng cho sự "cấp bách" về tình trạng ô nhiễm nghiêm trọng ở Hồ Gươn, trong dự án "Luận chứng kinh tế kỹ thuật Tôn tạo các công trình Giao thông đô thị Sở GTCC chính Hà Nội do Viện Xây dựng lập ra tháng 5/1993 với tổng kinh phí hơn 44 tỷ đồng. Với mục Làm sạch hồ (nạo vét bằng cơ giới đào 100.000m3 bùn đổ ra sông Hồng rồi đổ nước sông Hồng vào Hồ Gươm) là 13 tỷ 70 triệu đồng. Họ đã đưa ra: "Tổng số vi trùng E. Colê lên tới 2400 con/100ML. Vi trùng Weleliu mọc đen kịt trong nước hồ…"Hồ Hoàn Kiếm nằm ở Trung tâm Thủ đô Hà Nội với khối lượng nước khổng lồ 150.000m3 đang bị nhiễm bẩn nặng, rất dễ là nguyên nhân cho các ổ dịch bệnh lây lan và phát triển là mối đe dạo nghiêm trọng đối với con người và môi trường sinh thái, của rùa đang sống trong Hồ Hoàn Kiếm. Thế rồi ý kiến các nhà khoa học đề xuất lên Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (nay là Thủ tướng Chính phủ) được Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng quan tâm và cuối cùng phải làm thủ công tránh được sự xáo trộn lớn về môi trường và bảo tồn được loài rùa quý Hồ Gươm

     

    Việc đóng góp những phương án để bảo tồn loài rùa quý này và bảo vệ cảnh quan môi trường Hồ Gươm là cần thiết. Nhưng không chỉ đơn thuần cơ học máy móc mà còn phải hiểu biết về văn hoá, lịch sử vùng đất linh này- nơi đây hết sức nhạy cảm với mỗi người dân Việt Nam. Vì vậy cần được bàn bạc thảo luận công khai, nghiêm túc vừa đảm bảo tính khoa học vừa giữ được tính linh thiêng của khu vực này có việc gì mà phải họp hẹp, họp kín.

     

    VietBao.vn
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin Mối nguy tảo độc Hồ Gươm liệu đã đến mức trầm trọng?

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Mối nguy tảo độc Hồ Gươm liệu đã đến mức trầm trọng? bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Moi nguy tao doc Ho Guom lieu da den muc tram trong ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Mối nguy tảo độc Hồ Gươm liệu đã đến mức trầm trọng? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Tổng Hợp của chuyên mục Công Nghệ.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - CÔNG NGHỆ - TIN TỔNG HỢP