Tòa àn nhân dân tối cao xin lỗi dân

10:20 03/07/2004
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Toa an nhan dan toi cao xin loi dan
Ông Nguyễn Xuân Phát đến xin lỗi ông Hiệp và bà Vân

TTCN - 19g ngày 21-6, ông Nguyễn Xuân Phát - phó chánh tòa phúc thẩm Tòa án nhân dân tối cao (TANDTC) tại TP.HCM - đã thay mặt lãnh đạo xuống tận nơi cư ngụ của hai vợ chồng bà Nguyễn Thị Vân và ông Phùng Văn Hiệp tại phường 4 (thị xã Vị Thanh, Hậu Giang) để trực tiếp xin lỗi vì đã xét xử oan sai.

Hai cấp xử sơ thẩm và phúc thẩm lần lượt sai lầm khiến bà Vân phải ngồi tù 18 tháng, ông Hiệp bị kết án 24 tháng tù treo.

Bị kết tội oan

Đầu năm 1996, do thiếu vốn để xây dựng lò sấy lúa nên bà Vân và ông Hiệp (sau đây gọi chung là bà Vân) đã đưa 12 công đất ruộng cho ông Trương Ngọc Niếu canh tác trong vòng một năm, bù lại ông Niếu phải đưa cho bà Vân mượn 5 lượng vàng 24k mà không tính lãi. Hai bên thỏa thuận khi nào hoàn trả vàng xong thì hợp đồng (miệng) lập tức chấm dứt. Đến năm 1997, bà Vân không đủ tiền trả nên tiếp tục gia hạn cho ông Niếu canh tác thêm một năm nữa.

Cũng trong thời gian này, bà Vân đem giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) thế chấp cho ông Nguyễn Thanh Khiêm - là một bác sĩ chuyên cho vay tại thị xã Vị Thanh - để vay 45 triệu đồng với lãi suất 6%/tháng trong thời gian một năm.

Sau khi trả lãi được ba tháng với số tiền 6,9 triệu đồng, đến tháng thứ tư bà Vân chưa thể trả lãi được. Ông Khiêm buộc bà Vân phải ký giấy bán đứt phần đất trên, nếu không thì phải trả vốn lẫn lãi. Không còn cách nào khác nên bà Vân đành chấp nhận ký giấy bán đất với giá 54 triệu đồng. Khi ông Khiêm đi làm giấy sang tên mới vỡ lẽ phần đất trên đã có người đang canh tác (ông Niếu) nên quyết định kiện bà Vân ra tòa. Ngày 8-7-1997 bà Vân bị bắt giam đến đầu tháng 11-1998, sau đó được tại ngoại.

Tại bản án hình sự sơ thẩm tháng 12-1998 của TAND tỉnh Cần Thơ, bà Vân bị xử phạt 36 tháng tù giam; ông Hiệp bị kết án 24 tháng tù treo. Hai người đều bị qui kết tội “lừa đảo chiếm đoạt tài sản công dân”. Lý luận của tòa án là: “Rõ ràng chỉ có một tài sản quyền sử dụng 12.000m2 đất mà bị cáo Nguyễn Thị Vân và Phùng Văn Hiệp đã cầm cho ông Niếu, sau đó lại gian dối thế chấp cho ông Nguyễn Thanh Khiêm để chiếm đoạt 54 triệu đồng”.

Ngồi trong tù, quá oan ức nên bà Vân kháng án lên tòa phúc thẩm TANDTC tại TP.HCM nhằm giải oan cho mình. Nào ngờ tại phiên xử phúc thẩm ngày 25-4-2000, tòa phúc thẩm lại cho rằng tội lừa đảo là có cơ sở. Tuy nhiên, do xét thấy bà Vân đã thực hiện việc khắc phục bồi thường thiệt hại trên 3/4 số tài sản chiếm đoạt, nhân thân chưa có tiền án tiền sự, lại là gia đình có cha đẻ là liệt sĩ nên tòa giảm mức án xuống còn 18 tháng tù giam; y án 24 tháng tù treo với ông Hiệp. Công lý trong mắt hai vợ chồng bà Vân lúc này không còn nữa, mọi hi vọng đã tiêu tan nên đành chấp nhận thụ hình.

Đi tìm công lý

Thời gian trong tù bà Vân suy nghĩ rất nhiều, không lẽ đành chấp nhận oan khiên? Ngày 30-4-2001, sau khi thụ hình xong, bà Vân tiếp tục vác đơn kiếm tìm công lý. “Án sơ thẩm của TAND tỉnh Cần Thơ xét xử chúng tôi không thống nhất, chúng tôi kháng cáo xin xử phúc thẩm lại vì chúng tôi bị oan.

Cuối cùng chúng tôi bị tuyên án tù. Hai cấp tòa sơ và phúc thẩm đã qui kết chúng tôi phạm tội một cách oan ức. Họ chỉ quan tâm bảo vệ quyền lợi của ông Khiêm chứ không quan tâm gì đến yêu cầu phản tố của chúng tôi” – lời trình bày thống thiết này đã được vợ chồng bà Vân gửi lên chánh án TANDTC.

Ngay sau đó, tháng 6-2002, phó chánh án TANDTC đã ra kháng nghị yêu cầu ủy ban thẩm phán TANDTC xem xét lại trách nhiệm hình sự vụ án này. Hội đồng giám đốc thẩm gồm 11 thành viên đã cân nhắc nhiều tình tiết và đi đến nhận xét: “Quan hệ giữa Nguyễn Thị Vân và ông Niếu là quan hệ trao đổi, hai bên cho nhau mượn tài sản, không phải bị cáo thế chấp đất để vay tiền của ông Niếu.

Vì vậy, bà Vân và ông Hiệp vẫn có quyền dùng GCNQSDĐ thế chấp để vay tiền của ông Khiêm, nên Vân, Hiệp không phạm tội lừa đảo ông Khiêm. Mặt khác, việc thế chấp đất để vay tiền của ông Khiêm chưa đầy đủ thủ tục pháp lý, chỉ là quan hệ dân sự. Tòa án các cấp sơ thẩm và phúc thẩm kết án hai vợ chồng này về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản công dân là không đúng pháp luật”. Ủy ban thẩm phán quyết định: “Hủy bản án hình sự phúc thẩm của tòa phúc thẩm TANDTC tại TP.HCM và bản án hình sự sơ thẩm của TAND tỉnh Cần Thơ; tuyên bố vợ chồng Vân - Hiệp không phạm tội, đình chỉ vụ án hình sự. Quan hệ dân sự sẽ được giải quyết bằng một vụ án khác theo thủ tục chung khi các bên đương sự có yêu cầu”.

Phục hồi danh dự

19g ngày 21-6, khoảng 30 người đại diện chính quyền, các ban ngành đoàn thể và người dân nơi bà Vân cư ngụ tới trụ sở UBND phường 4, thị xã Vị Thanh để nghe chính ông Nguyễn Xuân Phát - người đã xét xử oan sai - chính thức công khai xin lỗi hai vợ chồng bà Vân, ông Hiệp.

Ông Phát nói: “Hôm nay, tôi thay mặt lãnh đạo tòa phúc thẩm TANDTC về tại địa phương để xin lỗi công khai bà Vân và ông Hiệp vì đã bị tòa phúc thẩm TANDTC tại TP.HCM và TAND tỉnh Cần Thơ kết án oan. Chúng tôi đã đăng báo Pháp Luật (Bộ Tư pháp) ba số liền kề để xin lỗi ông Hiệp, bà Vân. Chúng tôi cũng đăng xin lỗi trên báo Hậu Giang ba số liền. Cho tôi xin lỗi công khai bà Vân và ông Hiệp!”.

Ông Phát trao cho hai người bị kết án oan ba tờ báo Pháp Luật có đăng thông tin xin lỗi của tòa phúc thẩm TANDTC tại TP.HCM; đồng thời đề nghị chính quyền địa phương tạo điều kiện cho ông Hiệp và bà Vân có cuộc sống bình thường tại địa phương. Để giải quyết phần bồi thường về vật chất, tinh thần, danh dự... ông Phát đã trao cho bà Vân những biểu mẫu kê khai thiệt hại trong thời gian thực hiện án oan để từ đó hai bên thống nhất mức bồi hoàn.

Ngay sau đó, vợ chồng bà Vân yêu cầu tòa phúc thẩm bồi thường khoản tiền gần 180 triệu đồng là chi phí bù đắp thiệt hại về tinh thần, vật chất, danh dự khi bị tòa kết án oan. Bà Vân nói: “Chính sự vu cáo của bác sĩ Khiêm và cách xử lý vụ việc thiếu tình lý của các cơ quan tiến hành tố tụng mà uy tín, danh dự của gia đình bị tổn thương nghiêm trọng; cả hai vợ chồng bị án tù oan trong khi chúng tôi là những người làm ăn lương thiện.

Tôi ngồi tù một cách oan uổng đã kéo theo biết bao nhiêu thứ thiệt hại về kinh tế và tinh thần. Thời gian ở trong tù vì quá đau buồn, uất ức, điều kiện sinh hoạt bị giới hạn... khiến tôi mắc nhiều chứng bệnh; chồng tôi buồn rầu mà sinh ra tâm bệnh, sức khỏe sút kém. Các con chúng tôi phải sống trong cảnh gà mất mẹ, việc học hành bị bỏ bê; công việc làm ăn của gia đình bị đình trệ; tài sản bị cưỡng chế phát mãi... khiến chúng tôi mất trắng thu nhập và lâm vào cảnh khốn khó, nợ nần. Trong thời gian bị hàm oan, chi phí cho đơn từ, đi lại, kiện tụng... cũng tốn cả trăm triệu đồng”.

Tuy nhiên, hai vợ chồng bà Vân, ông Hiệp cũng tỏ ra xúc động: “Hôm nay, vợ chồng tôi như trút được gánh nặng đeo đẳng trên vai suốt nhiều năm, cảm thấy lòng thanh thản để trở lại cuộc sống bình thường, không còn mang tiếng xấu là những kẻ lừa đảo, xóa bỏ được mặc cảm đau buồn của người mang án”.

Những người tham dự buổi công khai xin lỗi cảm thấy nhẹ lòng vì người bị án oan đã được phục hồi danh dự, đang được xem xét bồi thường, chứng tỏ công lý vẫn còn. Tuy nhiên họ cũng nặng lòng với câu hỏi: Vậy những người gây ra oan sai khiến người vô tội phải ngồi tù có bị xử lý hay không?

Ông Nguyễn Xuân Phát – phó chánh tòa phúc thẩm TANDTC tại TP.HCM, người đã xử oan vụ này – cho biết:

- Chúng tôi không muốn gây án oan cho một ai cả. Nhưng vì tình hình phức tạp, vụ án phức tạp, giữa luật cũ và mới thay đổi liên tục... nên đã kết án oan và giám đốc thẩm đã giải oan.

* Danh dự của đương sự đã được trả lại. Tuy nhiên, thiệt hại rất lớn về mặt vật chất, tinh thần và sức khỏe suốt bảy năm giam cầm, kiện tụng sẽ được bồi thường như thế nào cho hợp lý?

- Chúng tôi căn cứ vào nghị quyết 388 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và thông tư liên tịch số 01 để bồi thường thỏa đáng trên tinh thần qui định của pháp luật. Tòa đã họp đưa ra phương pháp bồi thường, đã phát mẫu đưa cho bà Vân, ông Hiệp theo hướng dẫn của Bộ Tài chính và các cơ quan trung ương để bà Vân kê khai những yêu cầu và nộp lại chúng tôi.

* Việc thương lượng bồi thường sẽ diễn ra ở đâu?

- Tòa phúc thẩm TANDTC tại TP.HCM.

* Nếu hai bên không thống nhất được số tiền bồi thường?

- Nếu hai bên không thỏa thuận được (như bà Vân đòi bồi thường những khoản vô căn cứ, không có chứng từ chứng minh... mà tòa không chấp nhận hoặc ông Hiệp, bà Vân không thống nhất mức bồi thường của tòa) thì hai đương sự có quyền khởi kiện tòa phúc thẩm. Mức bồi thường mà không thỏa thuận được với nhau thì có tòa án xét xử theo luật.

* Tòa phúc thẩm đã có bao nhiêu vụ xử oan sai và xin lỗi như thế này rồi, thưa ông?

- Trong năm năm qua, tòa phúc thẩm TANDTC tại TP.HCM xử lý 35.000 vụ án thì chỉ có vụ bà Vân đây là oan. Chúng tôi thấy oan là nghiêm túc sửa sai ngay.

* Thưa ông, việc xử oan sai, sửa sai đã rõ. Còn người tham gia xét xử oan sai (khiến bà Vân phải ngồi tù 18 tháng, ông Hiệp chịu mức án 24 tháng tù treo) thì bị xử lý như thế nào?

- Thứ nhất, bây giờ chúng tôi công khai xin lỗi. Thứ hai là bồi thường vật chất nếu có thiệt hại về vật chất xảy ra. Còn những chuyện thuộc phạm vi nội bộ giữa thủ trưởng cơ quan, chánh án TANDTC với người gây ra cái sai sẽ giải quyết bằng trách nhiệm công nhân viên chức, không công khai ở đây.

PHƯƠNG NGUYÊN

Việt Báo
contentlength: 13700
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Bơ vơ nỗi đau con trẻ sau đại tang 13 người chết ở Lương Điền

Chưa qua một giấc ngủ, hàng chục đứa trẻ thôn Lương Điền (xã Hải Sơn, huyện Hải Lăng, Quảng Trị) bỗng chốc mang thân phận mồ côi, đón tin dữ cha, mẹ tử vong sau vụ TNGT thảm khốc tại Quảng Nam

VẤN ĐỀ Xã HộI NÓNG NHẤT

Cong trinh trai phep tren deo Ma Pi Leng

Công trình trái phép trên đèo Mã Pí Lèng

Chủ tòa nhà 7 tầng trên đỉnh đèo Mã Pí Lèng gây xôn xao dư luận thời gian gần đây là người phụ nữ tên Vũ Thị Ánh....