Quan trọng hơn vẫn là vì lợi ích của ai?

04:02 08/10/2007
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Gần đây tôi có đọc bài báo “ Đề án 112 + đề án 20.000 tiến sĩ = đề án 112 lũy thừa n ” của tác giả Nguyễn Trung đăng trên TT Cuối Tuần số 37-07 (ngày 23-9-2007) và bài “Phê phán phải dựa trên sự biết và hiểu” của tác giả ký bút danh Đá Chông đăng trên tờ Công An Nhân Dân

ngày 25-9-2007.

Không có ý định tranh luận nội dung hai bài báo này trên báo chí, nhưng để bạn đọc có đủ tư liệu, xin cung cấp thêm một số thông tin:

1. Nghị quyết số 14/2005/NQ-CP ngày 2-11-2005 của Chính phủ về “Đổi mới cơ bản giáo dục đại học Việt Nam giai đoạn 2006-2020” chưa đủ cơ sở pháp lý để xem xét ý kiến của người khác. Tại sao? Theo điều 87 của Luật giáo dục năm 1998, hay điều 100 của Luật giáo dục sửa đổi được Quốc hội thông qua năm 2005, có hiệu lực từ 1-1-2006, thì vấn đề đổi mới giáo dục đại học phải có ý kiến của Quốc hội phê chuẩn. Việc này chưa diễn ra. Nội dung trong đề án đổi mới giáo dục đại học, xin lưu ý có không ít điều đi ngược lại tinh thần của điều 36 hiến pháp năm 2002.

Việc này đã được Ủy ban VH-GD-TTN-NĐ của Quốc hội nhắc nhở lãnh đạo Bộ GD-ĐT năm 2005, giúp Chính phủ hoàn thiện văn bản trình Quốc hội xem xét và phê chuẩn trước khi Bộ GD-ĐT triển khai. Nhưng không rõ tại sao ý kiến nhắc nhở như vậy bị rơi vào khoảng trống. Phân ban ở THPT trong vòng 15 năm qua rơi vào vòng luẩn quẩn làm khổ xã hội (http://www.laodong.com.vn/Home/xahoi/giaoduc/2007/9/53888.laodong), chẳng lẽ không là bài học cho chúng ta sao?

2. Đánh giá tiềm năng KH-CN quốc gia trên thế giới người ta dựa vào ba tiêu chí: công bố các kết quả nghiên cứu (bài báo) trên các tạp chí khoa học được quốc tế thừa nhận cho 55 ngành khoa học tự nhiên, xã hội và công nghệ; bằng phát minh sáng chế; hiệu quả vận dụng KH-CN vào sản xuất kinh doanh. Theo số liệu trên thế giới, trung bình 800.000 bài báo/năm, Việt Nam có khoảng 350 bài báo/năm (0,00043% so với thế giới), Thái Lan 1.600 bài/năm (hơn Việt Nam 4 lần). Bằng phát minh sáng chế mỗi năm cấp 100.000 bằng, Việt Nam mới có 1-2 bằng.

Mỗi luận án TS-Ph.D theo chuẩn quốc tế cả phương Đông lẫn phương Tây phải có hai bài báo. Philippines qui định TS phải có ít nhất một bài bài báo quốc tế. Việt Nam chưa biết chuẩn mực này thì việc hội nhập nước ta với thế giới được hiểu như thế nào? Hiện ta có 15.000 TS, theo chuẩn quốc tế mỗi năm phải có hai bài báo quốc tế, nếu hai năm không có một bài báo thì bằng TS không bị thu lại nhưng tấm bằng này không có ý nghĩa trong môi trường học thuật?

Theo điều tra của Tổng cục Thống kê nhà nước, 70% người có danh TS, GS chuyển sang giữ các chức vụ hành chính (từ cấp phó phòng và tương đương trở lên). Công việc hành chính nhiều, phần đông ít thời gian nên bỏ khoa học. Việc đào tạo 20.000 TS từ nay đến năm 2020 quả là kế hoạch quá lan man. Với số lượng bài báo nêu trên Thái Lan chỉ đào tạo khoảng 100 TS/năm; lượng bài báo quốc tế của ta ít hơn mà dự kiến đào tạo hơn 1.000 TS/năm. Xin lưu ý hơn 60 năm tồn tại của nền giáo dục cách mạng, nhờ sự giúp đỡ của bạn bè, ta mới có 15.000 TS.

Trên tạp chí Tia Sáng (20-7-2000), tác giả Nguyễn Văn Tuấn đã nhận xét trên tập san Science - một tạp chí khoa học vào hàng số một trên thế giới - có một loạt bài bình luận và đánh giá về phát triển khoa học ở các nước Đông Nam Á, nhưng trong đó không có một chữ nào cho Việt Nam. Xét về dân số Việt Nam đứng hàng thứ 13 trên thế giới (!?). Với những con số nêu trên thì một người có trình độ phổ thông cũng hiểu được việc dự kiến đào tạo 20.000 TS là không có cơ sở cả về lý luận lẫn thực tiễn Việt Nam.

3. Nói đến giáo dục là nói đến chương trình và sách giáo khoa, người chuyển tải (giáo viên), cơ sở vật chất (ngôi trường khang trang, phòng thí nghiệm). Trong đó chương trình giáo dục quan trọng nhất. Thời kỳ đầu của nền giáo dục cách mạng, giáo viên có trình độ đại học rất hiếm, nhưng nền giáo dục nước ta vẫn nở hoa và được đánh giá cao trong các nước đang phát triển. Bây giờ số người có bằng cấp cao gấp đến hàng trăm lần, mà tại sao chất lượng giáo dục không lên được?

Phải chăng việc chọn điểm nhấn của ngành giáo dục chưa đúng huyệt? Chương trình giáo dục và sách chuẩn mực, phù hợp với Việt Nam và quốc tế phải có trước, sau đó mới là giáo viên? Thật không? Chữ Nho vào nước ta đầu tiên cũng là SGK chuẩn - “Tứ thư ngũ kinh” vào trước, chứ người thầy - người nọ biết dạy người kia và trường sở cũng chưa được tổ chức như bây giờ. Xin lưu ý đã hơn 20 năm đổi mới, qua theo dõi giáo dục nhiều năm vẫn chưa có bất cứ một người có trách nhiệm nào trả lời trước Quốc hội và dân: bao giờ chúng ta làm xong chương trình giáo dục và sách chuẩn, chất lượng để ổn định không chỉ là giáo dục phổ thông, mà còn giáo dục đại học?

Đào tạo phải gắn liền với kế hoạch sử dụng là điều Bác Hồ đã nhắc nhở chúng ta từ lâu. Mọi chính sách đều bắt đầu từ cuộc sống, theo cương lĩnh đổi mới chung của Đảng, trở lại phục vụ cuộc sống của người dân. Gần đây, cuộc vận động “Nói không với đào tạo không đạt chuẩn và không đáp ứng nhu cầu xã hội” do Phó thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân phát động cũng là điều nhắc nhở chúng ta chú trọng thực tiễn trong công tác đào tạo. Biết và hiểu thực tiễn Việt Nam, pháp luật Việt Nam là cần thiết, nhưng viết nên suy ngẫm kỹ, viết vì ai và mang lại lợi ích cho ai?

NGUYỄN XUÂN HÃN (ĐHQG Hà Nội)

Việt Báo
contentlength: 7552
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Xôn xao clip anh thợ điện cầm gáo dội nước vào hộp điện đang cháy để dập lửa
00:00 / --:--

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Bơ vơ nỗi đau con trẻ sau đại tang 13 người chết ở Lương Điền

Chưa qua một giấc ngủ, hàng chục đứa trẻ thôn Lương Điền (xã Hải Sơn, huyện Hải Lăng, Quảng Trị) bỗng chốc mang thân phận mồ côi, đón tin dữ cha, mẹ tử vong sau vụ TNGT thảm khốc tại Quảng Nam

VẤN ĐỀ Xã HộI NÓNG NHẤT

Lien tiep xay ra chay rung o cac tinh mien Trung

Liên tiếp xảy ra cháy rừng ở các tỉnh miền Trung

Theo Ủy ban quốc gia ứng phó sự cố, thiên tai và Tìm kiếm cứu nạn, từ ngày 27-29/6 tại các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh và Thừa Thiên Huế..

Bat qua tang 2 giao vien quan he bat chinh tai nha nghi o Lang Son

Bắt quả tang 2 giáo viên quan hệ bất chính tại nhà nghỉ ở Lạng Sơn

Tòa án nhân dân huyện Chi Lăng (Lạng Sơn) đã thụ lý đơn lý hôn giữa ông Khúc Văn L. và vợ là cô giáo đã vào nhà nghỉ với một nam..