PMU thuộc Bộ GTVT: Nhỏ hay lớn đều có vấn đề

10:48 10/04/2006
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

PMU thuoc Bo GTVT Nho hay lon deu co van de
Bộ trưởng Đào Đình Bình

Qua điều tra của báo chí, có thể thấy rằng, các ban quản lý dự án (PMU) thuộc ngành GT-VT chỉ giống nhau ở tên gọi, còn hoạt động, quyền hạn, nghĩa vụ, tổ chức… thì mỗi nơi lại có một mô hình khác nhau. Nguyên nhân khá đơn giản: hành lang pháp lý cho các PMU hầu như chưa có. Vì vậy, đã nảy sinh ra nhiều vấn đề đối với các PMU, dù là PMU lớn hay nhỏ.

PMU 5: “Sân sau” của quan chức trong ngành?

Trong các ban quản lý dự án (PMU) tại Bộ GT-VT, có lẽ một trong ban “kín” nhất là PMU 5, mặc dù về lượng dự án và vốn được cấp, PMU 5 không thua kém nhiều so với các “siêu ban” khác.

“Thành tích” nổi trội có thể thấy của PMU 5 là ở dự án cải tạo nâng cấp QL3 (giai đoạn 1) đoạn Bờ Đậu (Thái Nguyên) đến Thủy Khẩu (Cao Bằng). Sau hơn 2 năm kể từ ngày khởi công, gói thầu số 1 của dự án chỉ hoàn thành… 2,7 km.

Nguyên nhân của tốc độ “rùa” này là công tác giải phóng mặt bằng chậm, trong đó có phần trách nhiệm của cơ quan quản lý dự án. Điều đáng chú ý nữa là dù đang trong giai đoạn thi công, nhưng vào cuối năm 2004, mặt đường một số đoạn đã bị bong, bật. Theo PMU 5, nguyên nhân chủ yếu dẫn đến sự cố là do yếu tố kỹ thuật và thời tiết. Nhưng, thực ra năng lực của nhà thầu quá yếu và giá bỏ thầu quá thấp mới chính là nguyên nhân (nhà thầu bỏ giá 24,7 tỷ đồng cho hơn 25 km đường). Dư luận đặt câu hỏi: PMU 5 chịu trách nhiệm gì trong vấn đề này?

Trong ngành giao thông, có thông tin cho rằng PMU 5 là “sân sau” của một quan chức cao cấp ở Bộ GT-VT. Biểu hiện là dù đang có vấn đề trong một dự án về giao thông nông thôn, nhưng PMU 5 vẫn tiếp tục được giao thêm một dự án tương tự. Năm 2003, PMU 5 được giao quản lý dự án nâng cấp tỉnh lộ 18 tỉnh phía Bắc có tổng đầu tư 100 triệu USD. Sau gần 2 năm triển khai thi công, thời gian thực hiện đã chiếm hơn 50%, nhưng khối lượng xây lắp của toàn dự án mới đạt trên 10%.

Thế nhưng, không hiểu vì sao, mới đây PMU 5 lại được giao quản lý dự án giao thông nông thôn 3 trị giá 130 triệu USD (?). Trong khi đó, lẽ ra dự án này có thể được giao cho đơn vị đang quản lý dự án giao thông nông thôn 2 là PMU 18. Ngược thời gian trở lại với dự án đầu tiên của PMU 5, cũng có thể thấy đơn vị này có truyền thống được ưu ái.

Cách đây hơn 10 năm, PMU 5 ra đời để làm nhiệm vụ quản lý dự án cải tạo nâng cấp QL5 nối Hà Nội với Hải Phòng. Tổng mức đầu tư của dự án này theo quyết định đầu tư là 1.371 tỷ đồng, nhưng trên thực tế, dưới sự quản lý của PMU 5, số vốn này đã bị “đội” lên 2.828,12 tỷ đồng (tăng tới 1.457,12 tỷ đồng, tương đương mức tăng hơn 106%). Theo báo cáo của PMU 5 thì việc tăng vốn là do nhiều nguyên nhân khách quan, còn lỗi của PMU 5 là “thiếu kinh nghiệm”. Và, với lập luận như vậy, PMU 5 tiếp tục “rộng tay” tiêu tiền…

PMU nhỏ, sai phạm không nhỏ

Nói về các PMU của ngành giao thông, không chỉ các PMU trực thuộc Bộ GT-VT mới có vấn đề, mà các PMU trực thuộc các tổng công ty cũng không là ngoại lệ. Trong đó, đáng chú ý nhất là Ban quản lý các dự án đường sắt (R-PMU) với dự án khôi phục 9 cầu trên tuyến đường sắt Hà Nội - TPHCM. Do quản lý yếu, tình trạng lãng phí đã diễn ra ngay từ quá trình khảo sát, thiết kế. Được cấp 7,37 tỷ đồng nhưng đơn vị tư vấn thiết kế và giám sát thi công chỉ đi thuyền, dùng sào khảo sát nông và các chướng ngại vật.

Trong khi theo yêu cầu, phải có thợ lặn, khoan thăm dò. Hậu quả, phương án khôi phục một số hạng mục công trình phải thay đổi nhiều, làm tăng vốn đầu tư. Do thay đổi thiết kế và bổ sung hạng mục, giá trị gói thầu 1 phát sinh tăng 11,3 tỷ đồng; gói thầu 2 tăng thêm 8,9 tỷ đồng... Qua kiểm tra cho thấy, trong thực hiện dự án này đã có nhiều sai sót, dẫn đến việc sử dụng vốn sai mục đích, thanh toán, quyết toán sai, và để lãng phí tổng cộng 14,69 tỷ đồng.

Ngoài con số thất thoát trên, cơ quan chức năng còn phát hiện được hàng loạt sai phạm khác. Đó là việc đưa vào hồ sơ mời thầu 4 xe ô tô trị giá 3,34 tỷ đồng cho R-PMU sử dụng. Ngoài ra, R-PMU còn có nhiều sai phạm trong công tác đấu thầu, chẳng hạn như với gói thầu số 1, cơ quan này thành lập tổ xét thầu sau khi đã tổ chức lễ mở thầu, sửa đổi tiêu chuẩn chấm điểm làm sai lệch kết quả xét thầu...

Thậm chí, trong giai đoạn kết thúc dự án, cơ quan chức năng cũng phát hiện ra nhiều điểm đáng nghi vấn, đó là việc thanh lý một số vật tư, thiết bị. Trong đó, đáng chú ý có một số thiết bị có giá trị sử dụng cao nhưng được thanh lý với giá rất thấp, ví dụ: máy tính để bàn được thanh lý với giá… 344.000 đồng/bộ (giá mua 47,8 triệu đồng/bộ); máy tính xách tay được thanh lý giá… 700.000 đồng/chiếc (giá mua là trên 24,4 triệu đồng/chiếc)…

Trong khuôn khổ bài viết này, chúng tôi chỉ đưa ra 2 ví dụ về các PMU trong ngành GT-VT để có thể nhìn thấy một số mặt trái của mô hình này. Với các dự án thông thường, lâu nay các đơn vị trực tiếp quản lý sử dụng sản phẩm của dự án mới có thể làm chủ đầu tư. Nhưng với các dự án giao thông, chức năng chủ đầu tư lại được giao cho các PMU - nơi không phải là đơn vị sử dụng kết quả đầu tư.

Theo nhiều chuyên gia trong ngành, điều này dẫn đến hệ quả, các PMU trách nhiệm nhỏ, nhưng quyền rất lớn. Sai phạm, tiêu cực cũng từ đó mà ra. Do vậy, sau “cơn bão” PMU18 tại Bộ GT-VT, điều cần phải làm ngay là rà soát lại toàn bộ hoạt động cũng như hiệu quả của các PMU, nghiên cứu để đưa ra một mô hình quản lý dự án chặt chẽ hơn.

Quân - Vượng - SGGP

Việt Báo
contentlength: 8806
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Xe tải mất lái gây tai nạn thảm khốc, ít nhất 6 người tử vong
00:00 / --:--

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Bơ vơ nỗi đau con trẻ sau đại tang 13 người chết ở Lương Điền

Chưa qua một giấc ngủ, hàng chục đứa trẻ thôn Lương Điền (xã Hải Sơn, huyện Hải Lăng, Quảng Trị) bỗng chốc mang thân phận mồ côi, đón tin dữ cha, mẹ tử vong sau vụ TNGT thảm khốc tại Quảng Nam