Người Hoa ở TP HCM đón tết Nguyên tiêu

10:12 15/02/2003
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Nguoi Hoa o TP HCM don tet Nguyen tieu
Cửa nhà ai cũng có đèn lồng

Chợ Lớn được coi là Phố Trung Quốc (quận 5 TP.HCM) với hơn 500.000 người gốc Hoa sinh sống, kinh doanh nhiều ngành nghề… Theo tín ngưỡng người Hoa, ngày rằm tháng giêng (còn gọi là Tết Nguyên tiêu) được coi là ngày lễ thiêng liêng nhất đầu năm mới. Đến Chợ Lớn vào dịp này sẽ cảm nhận được ngay không khí lễ hội với lung linh đèn hoa và rực rỡ sắc màu.

Dọc đường Nguyễn Trãi và Lương Nhữ Học, nhà nào cũng treo đèn đỏ trước cửa. Một người Hoa định cư ở đây hơn hai mươi năm cho hay, Tết Nguyên tiêu có tục treo đèn các màu với đủ hình thù trước cửa là bắt nguồn từ truyền thuyết: “Ngọc Hoàng thượng để tức giận người dân ở thị trấn nọ do ăn thịt ngỗng - loài vật mà Ngọc Hoàng yêu quý, đã ra lệnh đốt toàn bộ nơi này vào ngày 15/1 Nông lịch. Một vị thần tốt bụng đã ngầm bày cho họ cách treo đèn đỏ trước cửa để từ trên trời nhìn xuống, cả thị trấn như bị bốc cháy. Người dân thị trấn theo lời thần đã thoát khỏi cơn thịnh nộ của Ngọc hoàng”.

Nguoi Hoa o TP HCM don tet Nguyen tieu
Rực rỡ sắc mầu Nguyên tiêu

Một số khu chợ người Hoa ở quận 5 đã có rất nhiều người mua bột nếp, đậu, vừng hoặc thịt chuẩn bị làm bánh nguyên tiêu. Người dân ở đây quan niệm rằng, loại bánh tròn có nhân bằng các thực phẩm trên là biểu tượng cho ước mơ đoàn tụ và viên mãn. Tại sân trước Chùa Ông còn gọi là Hội quán Nghĩa An (Quan Công), một sân khấu khá lớn trang hoàng rực rỡ với đèn hoa và gấm lụa đã được dựng sẵn, chuẩn bị cho các hoạt động lễ hội như: múa rối, múa mặt nạ, múa võ, múa sư tử, múa rồng.

Nhiều đội múa lân, múa sư tử như đội lân “Nhân nghĩa đường” (của chung tất cả người Hoa), đội múa sư tử “Đông Phương” của người Triều Châu, đội múa rồng “Phước Kiến” của người Phúc Kiến đều nhộn nhịp chuẩn bị biểu diễn. Đoàn Lân sư Rồng Kỳ lân liên hữu từ sớm 14 tháng Giêng tổ chức đi dọc các đường phố quận 5, khua trống và nhảy múa. Những hoạt động này đã làm sống lại các sinh hoạt văn hoá cổ truyền, lối sống tinh thần mang màu sắc Trung Quốc trong giới người Hoa ở TP.HCM.

Nguoi Hoa o TP HCM don tet Nguyen tieu
Chuẩn bị Lễ mừng Nguyên tiêu

Náo nhiệt nhất là khu vực xung quanh Chùa bà (thờ Thiên Hậu thánh mẫu), chùa Ông và chùa ông Bổn (thờ Trịnh Hoà). Mọi loại đèn lồng từ to đến nhỏ, giá từ 2-3 nghìn đến 400.000-500.000 đồng đều được bày bán hai bên đường. Lạ nhất là loại đèn trên hình vuông, dưới hình tròn làm chủ yếu bằng giấy các màu. Người dân ở đây gọi đó là đèn “Con trai”, nghĩa là gia đình nào vừa sinh con trai, vào dịp Nguyên tiêu đều phải thắp đèn này trong nhà với mong muốn, con mình lớn lên sẽ mạnh mẽ, gặp nhiều may mắn. Giá một chiếc trung bình 40.000-50.000 đồng. Trẻ em người Hoa thì thường đòi bố mẹ mua đèn hình rồng, hình chim, bướm, thỏ…

Nguoi Hoa o TP HCM don tet Nguyen tieu
Các cửa hàng tập trung phục vụ Nguyên tiêu

Một số nơi còn may và bán áo dâng Bà trong ngày Rằm tháng giêng bằng gấm đính kim sa ngay tại nhà. Đi tới Chợ Lớn dịp Nguyên Tiêu giống như đi phố Hàng Mã (Hà Nội) ngày Tết Trung thu. Ở đường Lương Nhữ Học, còn có riêng điểm bán các loại trống từ lớn đến nhỏ, bán mặt nạ ông địa, đầu sư tử bằng giấy… Người đi lễ chùa gửi xe ngay trên hè phố hoặc trong sân chùa. Biển gửi xe ghi song ngữtiếng Việt và tiếng Hoa. Lồng chim phóng sinh được chất trên xe máy hoặc xe đẩy đứng đầy đền miếu, hội quán. Một con chim sẻ hoặc én phóng sinh giá 2.000 đồng, chim áo già giá 6.000 đồng.

Hội nhập

Nguoi Hoa o TP HCM don tet Nguyen tieu
Phong phú hàng hoá cho ngày Nguyên tiêu

Tết Nguyên tiêu đi tới Chợ Lớn, vào các chùa chiền, đền miếu, hội quán sẽ thấy nhiều yếu tố văn hoá dung hoà của cả người Việt, người Hoa. Chính thái độ hoà mình của người Hoà và tinh thần không kỳ thị dân tộc của người Việt đã làm cho các yếu tố Hoa - Việt trong sinh hoạt tín ngưỡng hoà đồng với nhau. Nhiều gia đình người Việt thờ Thần Tài vốn là một vị thần của người Hoa, còn người Hoa ở Chợ Lớn trong dịp Rằm tháng giếng cũng hành hương lên núi “Bà Đen”-một ngọn núi được coi là Linh thiêng của người Việt.

Vào chùa Ông, chùa Bà hay thấy cả người Việt lẫn người Hoa đều kính cẩn quỳ trước bệ thờ mà không phân biệt vị thần là của người nào. Tất cả đều cầu mong một năm mới làm ăn phát đạt, người thân bình yên, khoẻ mạnh, thành công. Rất nhiều gia đình người Hoa ở Chợ Lớn cũng lập Bàn thờ Tổ tiên mà không hề cho rằng, đây là yếu tố tín ngưỡng của người Việt mà trong quá trình cộng cư đã lan truyền sang họ.

Mọi tiết mục trong chương trình lễ hội Nguyên tiêu năm nay đều dùng song ngữ Việt Hoa (các năm trước chỉ có tiếng Hoa). Chương trình cũng huy động nhiều diễn viễn người Việt tham gia chứ không chỉ có người Hoa như trước…

Còn đó nỗi niềm?

Nguoi Hoa o TP HCM don tet Nguyen tieu
Một cửa hàng trong phố người Hoa ở TP.HCM

Tết Nguyên tiêu, người Hoa hay Việt đều đi chùa cầu phúc, làm việc thiện, hướng tới cõi tâm linh trong sáng. Song nhiều điều bất cập đã làm phiền lòng khách tới chùa ngày tân xuân. Chỉ bắt đầu chống chân chống xe trước cửa Chùa ông, lập tức sẽ gặp ngay sự mời chào nhiệt tình của cả “đội quân” bán hương nhang, đèn nến. Nếu không muốn bị “đeo bám” quá lâu, tốt nhất bạn nên mua ngay một thẻ hương từ khi bước vào chùa.

Ngay sát cổng chùa Bà có dán nội quy yêu cầu người đi lễ không thắp nhiều hương, vây mà trước bàn thờ Thánh mẫu thiên hậu, có cả một giàn hương vòng nhà chùa treo thắp trên dây. Để giúp khách cầu may không nước mắt dàn dụa, nhà chùa cũng mắc theo một hệ thống quạt quay để…thổi khói.

Nguoi Hoa o TP HCM don tet Nguyen tieu
Sân khấu cho buổi lễ mừng Nguyên tiêu

Vừa mới tấm tắc khen chùa Ông không có hiện tượng đốt vàng mã, không bán sách mê tín bói toán, thì ngay dưới chân thờ Đức Quan Ông có một phụ nữ bày vài ba ống quẻ xăm mời chào người lễ chùa với giá 5.000 một thẻ…

Rợp trời khu Chợ Lớn là màu đỏ của hàng nghìn chiếc đèn hình cầu, là sắc vàng hay ánh xanh lóng lánh của áo dâng Bà, mũ kính Ông…Lễ Nguyên Tiêu sắp tới với hoa đăng và lòng hướng thiện. Cầm tờ chúc phúc viết trên giấy đỏ của một người Hoa viết tặng, xin cầu mong cho ước nguyện của tất cả mọi người đều thành hiện thực trong 320 ngày tới…

  • Diệu Thuý
Việt Báo
contentlength: 13341
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Bơ vơ nỗi đau con trẻ sau đại tang 13 người chết ở Lương Điền

Chưa qua một giấc ngủ, hàng chục đứa trẻ thôn Lương Điền (xã Hải Sơn, huyện Hải Lăng, Quảng Trị) bỗng chốc mang thân phận mồ côi, đón tin dữ cha, mẹ tử vong sau vụ TNGT thảm khốc tại Quảng Nam