Thủ đô Matxcơva của Liên bang Nga sống trong không khí đầy ấn tượng của ngày lễ kỷ niệm lịch sử 60 năm chiến thắng chủ nghĩa phát xít. Người Việt Nam chân thành cám ơn Đài Truyền hình TP.HCM đã tường thuật trọn chương trình buổi đại lễ để các thế hệ từng chia sẻ nỗi đau, niềm vui với nhân dân Xô Viết cũng như những thế hệ ra đời sau này sống lại giờ phút đầy nhắc nhớ và gợi cảm - giờ phút thiêng liêng.

Hồng trường Matxcơva luôn trang nghiêm như không khí vào lúc con người khắp các lục địa vượt qua bao nhiêu khổ đau, mất mát để chấm dứt một thảm họa thực sự kinh hoàng. Những chóp thánh đường tôn giáo, bức thành nhiều tuổi đời của điện Kremlin chứng kiến - hơn cả chứng kiến, mà quan chiêm - khí thế của những người anh hùng bảo toàn cho hành tinh không bị hủy diệt. Hết sức xúc động khi vị Tổng thống Liên bang Nga Putin, trong một diễn văn ngắn gọn, đã nói lên điều chủ yếu không chỉ của riêng người Nga mà cả nhân loại sau 60 năm ngày Đức Quốc xã đầu hàng. Tổng thống Putin biết ơn Hồng quân Liên Xô, những người Xô Viết, tác giả hàng đầu giải phóng Liên Xô và phần lớn châu Âu, biết ơn tất cả các dân tộc đã hợp sức và chịu tổn thất nặng nề trong đấu tranh chống kẻ thù chung, với mong ước được nhấn mạnh: “Sẽ không còn chiến tranh nóng hay chiến tranh lạnh, sẽ chấm hết nạn khủng bố”, đó là nhu cầu của một thế giới văn minh đúng nghĩa. Trên diễn đàn có các nguyên thủ quốc gia, có Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc, và tôi chú ý sự có mặt của Thủ tướng Đức Schroeder, Thủ tướng Ý Berlusconi, Thủ tướng Nhật Koizumi, cùng Tổng thống Mỹ Bush, Tổng thống Pháp Chirac,... các nhà lãnh đạo thế giới Ả Rập, các chính khách hàng đầu các châu lục. Quảng trường đầy cờ Liên bang Nga hiện nay và cờ Liên bang Xô Viết trước kia, cả ảnh Stalin.

Thật cảm động khi người đi duyệt binh là Bộ trưởng Quốc phòng Ivanov - ông là một người dân sự - còn chỉ huy cuộc duyệt binh là một đại tướng Nga. Trước từng hàng quân, Bộ trưởng Ivanov nói: “Xin chào các đồng chí! Xin chúc mừng các đồng chí nhân 60 năm ngày chiến thắng của cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại!”. Đáp lại là tiếng: “Ura” vang trời. Xong lễ duyệt binh, Bộ trưởng Ivanov lên khán đài, đứng nghiêm trước Tổng thống Putin: “Xin báo cáo đồng chí Tổng tư lệnh quân đội Nga, quân đội đã sẵn sàng diễu binh” và cuộc diễu binh bắt đầu. Đây không phải là cuộc diễu binh trình diện những vũ khí hiện đại của nước Nga, mà trình diện các thế hệ đã làm nên ngày chiến thắng 60 năm trước và những thế hệ đang bảo vệ nước Nga hùng mạnh. “Nhân vật” trung tâm của cuộc diễu binh là các cựu chiến binh, nam và nữ, họ đều xấp xỉ tuổi 80, ngồi trên những chiếc xe không kính, vẫy hoa khi qua lễ đài. Các quan khách hàng đầu đã dành cho đoàn diễu binh đặc biệt này một sự trân trọng khác thường. Là một người quan sát qua truyền hình ở Việt Nam, tôi thấy sự khâm phục thể hiện trên nét mặt của Tổng thống Mỹ, Tổng thống Pháp, Thủ tướng Đức, Thủ tướng Nhật... Một số cựu chiến binh Nga ngồi trên lễ đài thỉnh thoảng chậm nước mắt. Tôi cũng chú ý những tướng lĩnh nước ngoài từng sát cánh với Hồng quân trong các mặt trận tỏ rõ sự kiêu hãnh khi đồng đội của mình đang được tôn vinh.

Đương nhiên, cuộc diễu binh còn nhiều lực lượng khác tham gia, tất cả rộn ràng mà khiêm tốn trước chiến thắng vô cùng lớn lao của dân tộc Nga.

Một cuộc lễ long trọng và cái long trọng nổi bật chính là những gì toát lên từ cuộc lễ, từ bài diễn văn có thể coi như một thông điệp toàn cầu, chất hữu ái qua duyệt binh và diễu binh trên quảng trường và trên lễ đài, người Nga và người nước ngoài. Tôi hãnh diện trong số những nhân vật đó có đại diện Việt Nam chúng ta, đồng chí Bộ trưởng Ngoại giao Nguyễn Dy Niên. Tin tức báo chí cho biết, có 40 chiến sĩ Việt Nam tham dự trận đánh Matxcơva năm 1941, hầu hết hy sinh, rất tiếc danh sách nay chưa tìm đủ...

Lịch sử cứ đi tới, còn cái đọng lắng của lịch sử thì luôn nguyên vẹn. Chúng ta tiếp nhận lễ kỷ niệm như một thông điệp của thời đại và chắc bổ ích cho chúng ta khi nối quá khứ với hiện tại một cách tự nhiên, bình thường...

5/2005
Trần Bạch Đằng

Việt Báo
contentlength: 6135
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Bơ vơ nỗi đau con trẻ sau đại tang 13 người chết ở Lương Điền

Chưa qua một giấc ngủ, hàng chục đứa trẻ thôn Lương Điền (xã Hải Sơn, huyện Hải Lăng, Quảng Trị) bỗng chốc mang thân phận mồ côi, đón tin dữ cha, mẹ tử vong sau vụ TNGT thảm khốc tại Quảng Nam