Lê Văn Thắng và hệ luỵ của sự "Xin" - "Cho"

06:33 21/09/2004
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Vụ Lê Văn Thắng, Vụ phó Vụ XNK Bộ Thương mại bị bắt khẩn cấp thực ra chỉ là kết quả tất yếu của một hệ luỵ: Cơ chế “xin - cho”. Một cơ chế mà sự tồn tại của nó kéo dài suốt từ thời bao cấp đến bây giờ không có cách gì giải quyết được.

Sự tồn tại của nhiều doanh nghiệp thực chất không phải từ sự chủ động, sáng tạo, biết làm ăn mà lại từ cách biết lách và chui vào cái cơ chế xin – cho để đục khoét. Từ vụ Lê Văn Thắng có thể hiểu được cái bản chất nhức nhối từ cơ chế này. Hàng trăm doanh nghiệp đều nhòm vào các quota xuất khẩu hàng mà đã gọi là quota (hạn ngạch) thì đương nhiên là chỉ có hạn. Từ đó xuất hiện việc phải xin càng nhiều càng tốt mà muốn xin thì phải chi. Loại hàng (category – viết tắt là cat) dệt may thường không dưới 2 USD/tá (12 sản phẩm) nhưng vì nó có hạn nên buộc các doanh nghiệp phải mua và cánh cửa mua càng hẹp thì giá càng được đẩy lên cao. Giá “chợ đen” có lúc lên đến 20 USD/tá. Một khoản lợi nhuận kếch xù chỉ từ việc mua bán và moi được quota. Môi trường quá mầu mỡ để tham nhũng phát triển. Chính vì vậy mới có tình trạng một công ty TNHH (Công ty CHUTEX chỉ là một doanh nghiệp nhỏ) nhưng được Lê Văn Thắng ưu ái duyệt cho tới gần 1,3 triệu tá hạn ngạch, trong khi một doanh nghiệp dệt may lớn như Thành Công chỉ được cấp có 298.704 tá hạn ngạch.

Tình trạng này đâu phải chỉ có trong ngành dệt may mà trong việc xin các dự toán ngân sách, nhập khẩu lắp ráp xe máy... đều phải có “xin” thì mới có “cho”. Đã từng có ở Bộ Thương mại tình trạng cho phép nhập khẩu ồ ạt xe máy Trung Quốc vào thị trường VN với sự lý giải: Tạo sự công bằng cho cả những người nghèo được sử dụng xe máy. Chính vì vậy mà có hàng trăm doanh nghiệp lập tức kiếm lời trong việc nhập khẩu xe máy Trung Quốc vào thị trường và lập tức gây ra thảm trạng: ùn tắc và tai nạn giao thông. Hơn 2 triệu chiếc xe máy TQ đã được nhập vào thị trường VN chỉ trong 1 năm 2002. Có bao nhiêu quan chức hưởng lợi từ chính sách này? Vụ việc “nhập xe máy TQ” có được khơi lên rồi ngay lập tức “chìm xuồng”.

Vào dịp cuối năm, ở các kho bạc nhà nước TW và địa phương, một thực tế cũng rất nhức nhối vẫn tiếp tục diễn ra: Từng đoàn ô tô rồng rắn đứng chờ cho đến sát ngày 30/12 để lấy cho bằng được tiền ngân sách. Vì sao? Người ta phải tiêu cho bằng hết tiền ngân sách thì năm sau mới được cấp tiếp, bất kể đồng tiền đó sử dụng ra sao? Thế là người ta phải tận dụng các mối. Cơ chế “xin - cho” trở thành miếng mồi béo bở để người ta xâu xé. Có những kho bạc Nhà nước đến sát ngày 30/12, mỗi ngày chi ra hàng chục tỉ đồng cái gọi là “chi theo ngân sách đã được duyệt” mà không biết đồng tiền đó có ích nước lợi nhà hay không? Ngay cả dự án 135 (dự án của Nhà nước hỗ trợ cho các tỉnh miền núi, vùng sâu, vùng xa gặp khó khăn) mỗi năm lên đến hàng trăm tỉ đồng, nhưng cũng căn cứ vào cơ chế “xin, cho”.

Có biết bao nhiêu tiền thất thoát từ cơ chế xin - cho” này? Cứ lấy 2 xã Hương Phú và Hương Sơn (Thừa Thiên - Huế) thì biết. Nếu cứ làm hồ sơ “đói nghèo” họ sẽ được hỗ trợ tiếp tục mỗi năm 400 triệu đồng từ tiền ngân sách. Nhưng vì danh dự họ quyết định không xin nữa. Nếu họ vẫn “xin”, chắc chắn mỗi năm vẫn bỏ túi được cả vài trăm triệu đồng. Nhưng có mấy xã (trong hàng ngàn xã trên cả nước) dũng cảm như vậy?

Vụ Lê Văn Thắng thực ra chỉ giống như có thêm một hồi chuông cảnh báo về tình trạng tiếp tục tồn tại cơ chế “xin - cho”.

Tham nhũng sẽ còn tiếp tục phát triển vì miếng mồi "xin" cho quá béo bở. Ai cũng biết, ai cũng nói, nhưng biện pháp giải quyết ở đâu? Người ta giải thích rằng với 1.050 doanh nghiệp may mặc và 2 triệu công nhân may sẽ gặp khó khăn, thậm chí rất nhiều người sẽ thất nghiệp nếu không xin được quota? Vậy thà Nhà nước cứ “cho” như vậy còn tốt hơn là đẩy họ vào một cuộc đấu tự bươn chải. Nhưng thực chất tiền đâu có vào túi nhà nước?

  • Đức Trung
Việt Báo
contentlength: 6119
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Bản tin tổ lái: Pha giữ thăng bằng thần sầu của "nữ ninja" khiến cánh đàn ông thán phục
00:00 / --:--

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Bơ vơ nỗi đau con trẻ sau đại tang 13 người chết ở Lương Điền

Chưa qua một giấc ngủ, hàng chục đứa trẻ thôn Lương Điền (xã Hải Sơn, huyện Hải Lăng, Quảng Trị) bỗng chốc mang thân phận mồ côi, đón tin dữ cha, mẹ tử vong sau vụ TNGT thảm khốc tại Quảng Nam

Bài viết khác

Xem tiếp >>