Giải quyết đình công: Vẫn chưa có giải pháp cụ thể

10:01 20/12/2007
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

() - Đối với lao động Việt Nam sau một năm làm việc vất vả ai cũng muốn có một khoản tiền để mua sắm, trang trải nợ nần và lo một cái Tết. Vì vậy, càng sát với dịp Tết tại nhiều khu công nghiệp - khu chế xuất (KCN-KCX) thường xảy ra đình công.

Giải quyết đình công: Vẫn chưa có giải pháp cụ thể

(ANTĐ) - Đối với lao động Việt Nam sau một năm làm việc vất vả ai cũng muốn có một khoản tiền để mua sắm, trang trải nợ nần và lo một cái Tết. Vì vậy, càng sát với dịp Tết tại nhiều khu công nghiệp - khu chế xuất (KCN-KCX) thường xảy ra đình công.

Đây là một trong những vấn đề được các nhà quản lý, nhà hoạch định chính sách, giới chủ và người lao động bàn bạc, tìm một giải pháp tại Diễn đàn việc làm quốc gia.

Đình công - “quả bóng quá căng sẽ phát nổ”

Có thể nói, để tạo ra việc làm bền vững trong bối cảnh tăng trưởng và hội nhập cần phải giải quyết hài hòa mối quan hệ lao động, trong đó chú trọng đến việc giải quyết các cuộc đình công.

Theo bà Nguyễn Thị Kim Ngân, Bộ trưởng Bộ LĐ-TB&XH, các cuộc đình công xảy ra trong gần 13 năm qua, từ khi Bộ luật Lao động được thực hiện, đều không theo trình tự thủ tục do luật pháp quy định nhưng khi đình công dường như chỉ có “được” mà không thấy “mất” gì!

Ông Nguyễn Mạnh Cường, Vụ trưởng, Tổ trưởng Tổ nghiên cứu Quan hệ lao động (Bộ LĐ-TB&XH) lấy ví dụ, ở “điểm nóng” Bình Dương, Đồng Nai và TP.HCM. ở các khu vực này, đã có sự chuyển đổi từ trạng thái cung lớn hơn cầu sang chiều ngược lại là cầu luôn lớn hơn cung nên người lao động chuyển từ vị trí “lép vế” sang thế “thượng phong” trên thị trường lao động.

Đó là lý do để người lao động đòi tăng lương, nếu yêu cầu của họ không được đáp ứng thì điều tất yếu sẽ dẫn đến đình công. Điều này cũng dễ hiểu, đình công giống với một quả bóng, nó sẽ nổ khi mà áp lực đình công bị quá “căng” mà không có cơ chế xì bớt hơi.

Chưa có sự điều tiết để “giảm áp”

Theo kết quả khảo sát của Tổng LĐLĐ Việt Nam, khoảng 90% các cuộc đình công liên quan đến tiền lương, tiền công.

Đa số ý kiến đều đánh giá, các doanh nghiệp trả lương hiện nay chủ yếu bám vào lương tối thiểu do Nhà nước quy định, dẫn đến mức lương trả cho người lao động tuy là hợp pháp (cao hơn lương tối thiểu) nhưng chưa chắc đã hợp lý, chưa phản ánh sự cân bằng của thị trường lao động và chưa phản ánh được sự đồng thuận của quan hệ lao động. Điều này đã gây nhiều bức xúc đói với người lao động.

Theo đánh giá của các chuyên gia lao động, nguyên nhân dẫn đến các cuộc đình công không hợp pháp chính là sự khó khăn để tìm ra một kênh thương lượng. Thực tế, thời gian qua, các phân tích đã tập trung quá nhiều vào những nguyên nhân làm “căng” bóng, dẫn đến “nổ” mà chưa đề cập đến vai trò của cơ chế “giảm áp”.

Sự đối thoại xã hội - cơ chế hữu hiệu nhất để ngăn ngừa đình công không hoạt động. Việc thương lượng tập thể, ký thỏa ước lao động tập thể không được thực hiện hoặc nếu có thì chỉ mang tính hình thức. Bên cạnh đó, các tổ chức, cơ chế liên quan tới quan hệ lao động gồm cơ quan hòa giải, trọng tài và hệ thống tổ chức công đoàn đã không đủ hữu hiệu để giải quyết tranh chấp lao động và ngăn ngừa đình công.

Theo các chuyên gia, đó là sự thiếu thiện chí đối thoại, thương lượng của giới chủ. Vì họ thường giao phó trách nhiệm cho cấp công đoàn cơ sở làm công tác thương lượng tập thể và chịu trách nhiệm về các vấn đề quan hệ lao động với người lao động.

Thế nhưng, vai trò của cán bộ công đoàn cơ sở còn hạn chế, họ không đủ năng lực, quyền hạn cũng như vị thế để đối thoại, đàm phán với người lao động. Kết quả là, cán bộ công đoàn cơ sở chỉ đóng vai trò như một quả bóng để giới chủ thể hiện sự thiếu thiện chí của mình.

Ông Nguyễn Mạnh Cường cho rằng, một điều “trái khoáy” khác là sự can thiệp quá sớm của chính quyền địa phương trong việc giải quyết tranh chấp lao động và đình công. Sự tham gia không đúng lúc, đúng chỗ này khiến giới chủ và người lao động mất động lực thương lượng kết quả là sự can thiệp này lại phản tác dụng.

Bà Elizabeth Morris, Chuyên gia cao cấp về chính sách nguồn nhân lực thị trường lao động (ILO) cho biết, chỉ những nơi nào công đoàn không đủ năng lực để tiến hành thương lượng, ký thỏa ước lao động tập thể thì người lao động mới phải dựa vào pháp luật Nhà nước để bảo vệ quyền lợi của mình.

Còn nếu công đoàn mạnh, đủ năng lực và cả vị thế để đàm phán với giới chủ thì pháp luật gần như chỉ có tác dụng như một phao cứu hộ cuối cùng khi không thể giải quyết được.

Để giải quyết vấn đề, ông Nguyễn Đại Đồng, Vụ trưởng Vụ Lao động - Việc làm (Bộ LĐTB&XH) cho rằng: Muốn giải quyết một cách căn bản vấn đề đình công, bảo vệ quyền lợi cao nhất cho người lao động, cần phải dựa trên việc xây dựng quan hệ lao động lành mạnh, hài hòa lợi ích của các bên.

Vì vậy, công cụ chính phải là thỏa ước lao động chứ không phải là pháp luật. Nhà nước chỉ đóng vai trò hỗ trợ cho hai bên thương lượng và giám sát thực hiện thỏa ước khi hai bên đã thương lượng được.

Huệ Chi

VietBao.vn
contentlength: 6969
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Nhân viên cây xăng bị đánh chảy máu mồm vì nghi đổ thiếu
00:00 / --:--

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Bơ vơ nỗi đau con trẻ sau đại tang 13 người chết ở Lương Điền

Chưa qua một giấc ngủ, hàng chục đứa trẻ thôn Lương Điền (xã Hải Sơn, huyện Hải Lăng, Quảng Trị) bỗng chốc mang thân phận mồ côi, đón tin dữ cha, mẹ tử vong sau vụ TNGT thảm khốc tại Quảng Nam