Thú chơi... máy chữ

09:13 08/11/2007
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Trong mắt nhiều người, Paul Schweitzer là một người lập dị. Là chủ nhân của Công ty Máy chữ Gramercy giữa lòng thành phố New York, ông ta kiếm sống bằng nghề sửa chữa một loại máy mà tưởng như, giờ đây chẳng ai còn dùng đến.

Nguồn: AP
Nguồn: AP
Bọn trẻ sẽ cười khùng khục "Ai còn cần máy chữ cơ chứ?". Nhưng chúng đã lầm. Vẫn còn những người thích cảm giác được gõ lộc cộc trên bàn phím máy chữ", ông chia sẻ.

Chưa chết

Năm nay 68 tuổi, Schweitzer nối nghiệp cha, bước vào nghề từ năm 1959. Đúng như lời ông, nhiều tổ chức hiện vẫn đang sử dụng máy chữ để ghi nhãn hoặc điền vào đơn từ.

Mà thời nào chả thế, luôn có những người hoài cổ, khước từ sự hiện đại của máy tính để quay về với thiết bị "ông nội".

"Có nhiều việc đơn giản là bạn không thể làm bằng máy tính được", ông Steve Primont, Chủ tịch TTI Business Systems cho biết. "Chúng tôi vừa mới bán 15 chiếc máy chữ cho một hãng luật khá lớn tại New York".

Trái với suy nghĩ của nhiều người, ngành công nghiệp máy chữ chưa chết. Tất nhiên là sau sự nổi lên của thế hệ MySpace, nó khó mà kinh doanh phát đạt được.

"Máy chữ đóng một vai trò khiêm tốn trong công việc kinh doanh của chúng tôi", Primont nói. "Mỗi năm, chúng tôi chỉ bán được vài chục cái máy mà thôi". Chủ yếu doanh thu của Gramercy đến từ việc cung cấp máy in laser và máy fax cho HP.

Quá khứ "oanh liệt"

Máy chữ được đăng ký sáng chế lần đầu vào năm 1868, sau đó được hãng chế tạo súng Remington bán ra thị trường từ năm 1874.

Đến đầu thế kỷ 20, máy chữ trở nên hết sức thông dụng. Đỉnh cao của nó là vào giữa thập niên 70, nhưng sang đến những năm 80, nó dần dần phải nhường chỗ cho sự xuất hiện của máy tính và phần mềm xử lý văn bản.

IBM được coi là gã khổng lồ của thị trường máy chữ Mỹ. Năm 1975, chiếc máy chữ mang tên Selectric của hãng này kiểm soát tới 75% thị phần tại Mỹ. Tuy nhiên, sang tới thập kỷ sau, sức cầu bắt đầu yếu đi, và IBM sản xuất dòng máy chữ cuối cùng - Wheelwriter vào năm 1993.

Một tên tuổi khác trong làng máy chữ là Smith Corona cũng trải qua sự thăng trầm tương tự. Đỉnh cao những năm đầu 70, hãng này tuyển dụng tới 5.000 nhân viên để phục vụ cho công việc kinh doanh phát đạt của mình. Nhưng bước vào thập niên 90, lợi nhuận đã trở thành một từ khoá xa vời.

Smith Corona buộc phải nộp hồ sơ xin phá sản - trước khi được hãng máy in Pubco mua lại hồi năm 2001. Hiện giờ, Pubco sử dụng thương hiệu Corona để cung cấp và phân phối máy in.

Royal Typewriter Company, thành lập năm 1904, cũng là một "đại gia" trong làng máy chữ. Giờ thì hãng đã đổi tên thành Royal Consumer Information Products và chỉ bán các thiết bị văn phòng như máy in, máy fax, máy photocopy mà thôi. Thi thoảng lắm mới có một lô máy chữ Royal được xuất sang thị trường nước ngoài.

Hãng Brother Industries của Nhật tỏ ra "kiên gan bám trụ" khi vẫn chế tạo máy chữ, song rõ ràng là doanh số tiêu thụ liên tục sút giảm.

Biến thành đồ hiếm

Dù bị thất sủng, song máy chữ cổ lại biến thành một sở thích mới của các nhà sưu tập. Trong số này có cả nam diễn viên nổi tiếng Tom Hanks, người đã liệt kê "máy chữ" vào danh sách "thú vui đặc biệt" trên trang web riêng của anh ở MySpace.

Chuck Dilts, biên tập viên của ETCetera, tạp chí của Hiệp hội những nhà sưu tập máy chữ cổ, ước tính hiện có khoảng 600 người sưu tập "nghiêm túc" riêng tại nước Mỹ. Cùng với một người bạn, Dilts đang mở một viện bảo tàng máy chữ với hơn 800 model khác nhau tại Southboro, Massachusetts.

"Các nhà sưu tập thường săn lùng những mẫu máy chữ được sản xuất từ trước năm 1920. Với cá nhân tôi, quá trình săn lùng này còn vui hơn cả là khi bạn được chính thức sở hữu chúng".

Tất nhiên, chẳng có ai hứng thú với việc sưu tập máy chữ sản xuất sau năm 1956 cả, bởi khi ấy, máy chữ đã được điện tử hoá.

Khơi nguồn cảm hứng

Giá bán của một chiếc máy chữ hiện nay dao động từ 145-615 USD, đắt hơn đáng kể so với máy tính. Ấy thế nhưng vẫn có người tìm mua.

"Khi bạn sáng tác một bài thơ hay một câu chuyện nào đó, bạn chỉ có cảm hứng khi nghe thấy tiếng gõ lách cách trên đầu ngón mà thôi", một khách hàng của Gramercy cho biết.

MyTypewriter.com, một trang web chuyên bán máy chữ qua mạng, đã liệt kê 56 tác giả (cả còn sống lẫn đã mất) chuyên dùng máy chữ, kèm theo nhãn hiệu máy chữ mà họ ưa dùng nhất.

Lấy thí dụ, John Irving dùng một chiếc IBM Selectric, John Updike chuộng Olivetti đời 1940 trong khi Joan Didion lại cặm cụi sáng tác trên một chiếc máy Royal KMM.

Toà văn phòng 2 tầng của Gramecy tại Manhattan ních đầy máy chữ, cả đời cổ lẫn điện tử, còn bàn làm việc của Paul Schweitzer thì chất đống các tuốc-nơ-vit lấm lem mực in.

"Nghỉ hưu chưa bao giờ là sự lựa chọn của tôi, bởi lẽ, tôi là người duy nhất hiện nay biết sửa máy chữ. Tôi sẽ tiếp tục chừng nào còn thở", ông tuyên bố.

Trọng Cầm (Theo AP)

contentlength: 8528
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất