Bao giờ chữ ký số sẽ "tươi"?

02:31 05/06/2006
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Chữ ký số và chứng thực số hiện không héo nhưng khá ủ rũ, và Luật giao dịch điện tử được ban hành mới đây đang được kỳ vọng như một làn nước mát lành để các hình thức giao dịch điện tử trở nên "tươi tắn" trong cuộc sống.

Chữ ký số sẽ có giá trị như con dấu?
Cần đưa chữ ký số - chứng thực số vào cuộc sống

Ứng dụng giao dịch điện tử: "Điểm sáng" chưa nhiều...

Bao gio chu ky so se tuoi
VASC CA là nhà cung cấp chứng thực số duy nhất hiện nay

Thương mại điện tử và những giao dịch điện tử được nhắc tới rất nhiều trong thời gian gần đây, cả trong đời sống thực tế và... trên giấy. Nhưng xem ra, thực tế phát triển của loại hình này đã có những bước đi trước khá xa so với sự quản lý và điều chỉnh của các văn bản quy phạm pháp luật.

Đến nay, còn có ý kiến tranh luận về việc có nên để DN, nhà đầu tư nước ngoài trở thành nhà cung cấp chứng thực số (Certificate Authority - CA) hay chỉ để nhà nước làm việc này thì từ năm 2003 cho đến nay, Công ty Phần mềm và Truyền thông VASC đã là nhà cung cấp chứng thực số duy nhất tại Việt Nam.

Ngân hàng Thương mại Cổ phần Á Châu (ACB) từ tháng 9/2003 đã hợp tác với VASC trong việc cung cấp chứng chỉ số dịch vụ Homebanking của ACB, khách hàng sẽ sử dụng chứng chỉ số này để tạo chữ ký số trên ủy nhiệm chi của mình.

Dịch vụ này cho phép Khách hàng của ACB thực hiện các lệnh chuyển khoản, chuyển tiền hoặc chuyển đổi ngoại tệ tại văn phòng công ty hoặc nhà riêng mà không phải tới quầy giao dịch của ACB. Mỗi ủy nhiệm chi mà Khách hàng tạo ra sẽ được đính kèm với một chữ ký số nhờ chứng chỉ số do VASC cấp và VASC sẽ đứng ra giải quyết tranh chấp giữa ACB và khách hàng khi có vấn đề liên quan đến chữ ký số.

ABC cho biết, cho đến nay, Homebanking đã triển khai được 1 năm và có 350 doanh nghiệp ký hợp đồng tham gia, trong đó có khoảng 150 DN giao dịch thường xuyên và lưu lượng tiền giao dịch trên Homebanking trung bình khoảng 6 tỷ/tuần.

Về tiện ích này, anh Bùi Phú (bộ phận nghiên cứu và hỗ trợ kỹ thuật Ngân hàng điện tử) khẳng định: "Giao dịch điện tử là nhu cầu không thể thiếu đối với ngành Ngân hàng. Nó khẳng định khả năng về công nghệ và vị trí của Ngân hàng trong mắt khách hàng. ACB quan tâm tới lĩnh vực này và có định hướng phát triển mạnh".

Ứng dụng tiến bộ của công nghệ thì khách hàng chính là đối tượng được hưởng lợi. Với Homebanking mà ACB đưa ra, anh Phú cho biết, khách hàng sẽ tiết kiệm được thời gian vì không phải di chuyển và chờ đợi. Có thể giao dịch mọi lúc mọi nơi và DN có thể ra lệnh mà không cần phải có mặt đồng thời kế toán và chủ tài khoản tại công ty.

Thêm một yếu tố nữa đảm bảo sự yên tâm cho khách hàng là dữ liệu có tính an toàn cao vì được mã hóa trước khi gửi - nhận nhờ công nghệ xác thực bằng chứng thực số. "Cho tới nay chưa có trường hợp phản hồi nào về chứng thực số và chữ ký số trên giao dịch ACB Homebanking", anh Phú khẳng định.

Bao gio chu ky so se tuoi
Phần mềm của Sở KHCN Đồng Nai giúp xử lý chữ ký điện tử và mã hóa dữ liệu

Một "điểm sáng" khác về việc triển khai thành công chữ ký số và chứng thực số là Sở Khoa học - Công nghệ Đồng Nai. Cách đây khoảng 3 năm, nơi này xúc tiến việc hình thành những văn phòng điện tử và đến nay những nỗ lực này đã được ghi nhận nhờ sự trợ giúp của sản phẩm phần mềm Chữ kỹ điện tử và mã hóa EncrySign và khóa an toàn USK .

Chương trình chế tạo khóa an toàn và ứng dụng chử ký điện tử, mã hóa được xây dựng từ nhu cầu thực tế vận hành văn phòng điện tử, các file văn bản được gửi, nhận bằng cách truyền trên mạng nội bộ, mạng diện rộng và Internet, đòi hỏi phải được xác thực nguyên bản và mã hóa đối với thông tin cần bảo mật.

Khóa an toàn (Usb Security Key viết tắt là USK) giao tiếp với máy tính qua giao diện USB (Universal Serial Bus) có khả năng lưu trữ và bảo mật khoá bí mật của người dùng, lưu trữ 100 user name và password, đặc biệt là có khả năng lưu trữ lên đến 128Mb dữ liệu. Các qui trình áp dụng trong chương trình tuân thủ tiêu chuẩn bảo mật Việt Nam và quốc tế ISO 17799

Khi đưa vào ứng dụng chữ ký điện tử và khóa an toàn thì phần mềm này còn đem lại những tác dụng khác. Ví dụ, những văn bản từ tỉnh ủy Đồng Nai gửi xuống có thông tin mật thì chỉ có giám đốc Sở có thể mở được khóa bị "mã hóa". Ban đầu khi triển khai văn phòng điện tử, mọi thông tin giai dịch được đưa lên website và hệ thống phần mềm cho phép kiểm tra thông tin gốc, xác nhận về người phát thông tin, nếu sai người đưa thông tin không thể chối cãi...

TS Phạm Văn Sáng, Giám đốc Sở Khoa học - Công nghệ Đồng Nai, cho biết khóa an toàn USK cũng có tác dụng bảo đảm an toàn cho biệt thiết lập cơ sở dữ liệu (ví dụ thông tin về nhà đất...), chống sao chép... Nếu muốn chuyển giao phải có khóa. Sở cũng đang tiếp tục triển khai cổng thông tin an toàn theo công nghệ USK chuẩn. "USK là khóa thông minh, một thiết bị rất gọn nhẹ dựa trên giao tiếp USB tốc độ cao, có thể tích hợp chức năng bảo mật và chữ ký điện tử. Đây là giải pháp đang được dùng nhiều trong các giao dịch ngân hàng và chính phủ ở nhiều nước trên thế giới, lần đầu tiên được sản xuất ở Việt Nam", ông Sáng nói.

Việc thiết lập "môi trường điện tử" này giúp thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính trong hoạt động nhà nước. "Hệ thống văn phòng điện tử của Sở Khoa học - Công nghệ Đồng Nai đã đạt chứng chỉ ISO online", ông Sáng cho biết. Mới đây, phần mềm chữ ký điện tử và mã hóa EncrypSign và khóa an toàn USK mới đây cùng với hệ thống văn phòng điện tử (M-Office) của Sở Khoa học - Công nghệ Đồng Nai đã được trao cùng lúc hai giải thưởng Sao Khuê 2006 với cấp độ 4 sao.

Cần sớm "chứng thực" cho chữ ký số và chứng thực số!

Hai yếu tố cung - cầu về chữ ký số, chứng thực số ở Việt Nam đều đang vận hành, chỉ có điều, cả khách hàng và nhà cung cấp dịch vụ chữ ký số, chứng thực số đều chưa "được" sự điều chỉnh của Luật Giao dịch điện tử (khi các nghị định hướng dẫn thực hiện còn chưa có ). Giám đốc Sở KH-CN Đồng Nai Phạm Văn Sáng, phát biểu, với hiện trạng như vậy thì việc tiếp tục nghiên cứu, triển khai công nghệ cho văn phòng điện tử, thực hiện chữ ký số, chứng thực số... sẽ còn phụ thuộc nhiều vào tình hình triển khai Luật Giao dịch điện tử như thế nào.

Bao gio chu ky so se tuoi
Ông Phạm Văn Sáng, Giám đốc Sở KH-CN Đồng Nai nhận giải thưởng Sao Khuê 2006 cho phần mềm chữ ký điện tử. Ảnh: B.D

Cái khó đối với việc đưa chữ ký số, chứng thực số vào cuộc sống, theo ông Sáng, không phải nằm trong nội bộ sở, ban, ngành mà là việc làm sao nhân rộng việc giao dịch điện tử khi mà còn chưa có Nghị định hướng dẫn thực hiện việc này. Một yếu tố quan trọng để triển khai rộng là cần có sự đồng bộ, bởi vì chẳng hạn Sở Du lịch làm nhưng Sở Công nghiệp không thực hiện thì khó có thể có giao dịch hai chiều.

VASC CA đã ra đời từ 3 năm nay, nhưng khách hàng lớn nhất đến thời điểm hiện tại vẫn là ACB. Công ty VASC cũng thực hiện giao dịch với Ngân hàng Ngoại thương VCB tuy nhiên mới chỉ là chuyển lương. VCB và VASC dùng lệnh chuyển khoản trực tiếp. VCB chấp nhận giao dịch với CA của VASC chứ không dùng chứng thực số của VASC để cung cấp tới khách hàng.

Anh Vũ Văn Triệu, phụ trách VASC - CA, cho biết khi ra đời VASC kỳ vọng khá lớn nhưng đến nay dịch vụ chứng thực số mà VASC cung cấp vẫn chưa được triển khai rộng trong bối cảnh ở Việt Nam, việc thực hiện giao dịch điện tử vẫn còn quá khiêm tốn.

Anh Triệu khẳng định, nếu đảm bảo đúng công nghệ thì việc triển khai chứng thực số đảm bảo độ an toàn cao, không hề đáng lo ngại về vấn đề an ninh, bảo mật như nhiều người vẫn lo ngại. Nếu khách hàng muốn tăng mức độ an toàn có thể mua một smartcard, lưu chứng chỉ số trong đó, khi dùng có thể cắm vào cardreader hoặc chuyển qua cổng USB, khai password và sử dụng. Anh Thiệu nói, khi dùng chứng thực số có khóa công khai (public key) và khóa riêng (private key), khóa riêng thật khó xâm phạm và qua đó việc giao dịch luôn được đảm bảo.

Những tiện dụng đem lại tờ việc triển khai chữ ký số, chứng thực số đã được thừa nhận ở nhiều nước trên thế giới. Còn tại nước ta, cái "khó" trong việc thực hiện chữ ký số, chứng thực số đang "bó" luôn thương mại điện tử, chính phủ điện tử.

Giải thích cho điều này, anh Bùi Phú của ACB, nói: Khái niệm “chứng thực số” và “chữ ký số” còn tương đối mới đối với người sử dụng tại VN. Để hiểu được vai trò của nó trong giao dịch điện tử, người dùng đòi hỏi phải có một kiến thức nhất định về CNTT (mã hóa bất đối xứng, public key, private key…). Vì vậy một phần khách hàng vẫn chưa hưởng ứng dịch vụ này vì “không tin” vào chứng thực số và chữ ký số.

Riêng với ngành ngân hàng, anh Phú đưa ra thực tế, bộ phận thực hiện giao dịch với ngân hàng tại các DN là bộ phận kế toán mà cách thức sử dụng chữ ký "tươi" đã ăn sâu và khó có thể thay đổi quan điểm. Có thể họ cảm thấy chứng thực số và chữ ký số là không an toàn. Vì vậy vẫn còn một lượng lớn khách hàng chưa muốn thay đổi cách giao dịch.

Bao gio chu ky so se tuoi
Thương mại điện tử đang trở thành nhu cầu phát triển và điều kiện để Việt Nam hội nhập với thế giới.

Tuy nhiên, anh Phú cũng khẳng định: Luật Giao dịch điện tử đã được ban hành sẽ là động lực lớn thúc đẩy sự phát triển giao dịch điện tử không chỉ trong ngành ngân hàng. Nhu cầu này chắc chắn sẽ tăng mạnh trong những năm tới. Để đứng vững và phát triển được, ACB cũng như các đơn vị khác phải đuổi kịp công nghệ để đem lại sự phục vụ tốt nhất cho khách hàng. Do đó giao dịch điện tử chắc chắn sẽ được đầu tư mạnh trong thời gian tới.

Vấn đề mấu chốt hiện nằm ở chỗ: Chữ ký tươi và con dấu trên văn bản đã được công nhận giá trị pháp lý từ lâu trong các văn bản pháp luật, nhưng chữ ký số và chứng thực số thì chưa hề có. Khi chưa có căn cứ pháp lý rõ ràng và đảm bảo, sẽ không ai dám mạo hiểm "quẳng" tiền của mình qua... Internet.

Rất nhiều người có chung suy nghĩ này, thậm chí có ý kiến cho rằng: Khi luật có hiệu lực, thương mại điện tử sẽ bùng nổ mạnh bởi vì cung - cầu đều đã sẵn sàng. Có người so sánh chữ ký số, chứng thực số và chữ ký "tươi" giống như cái cày và cái máy cày. Khi có cái máy cày thì người làm đồng áng không ai không muốn sử dụng nó. Việc tạo ra lợi ích, sự thuận tiện, tăng hiệu quả công của cái máy cày quá rõ, phân biệt nó với cái cày thì quá dễ và việc học lái máy cày thực tế cũng không không phải trong tình trạng "cái khó bó cái khôn"...

  • Bùi Dũng

Việt Báo
contentlength: 19111
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Vì sao pin sạc dự phòng phát nổ, gây cháy?
00:00 / --:--