Vừa khai quật đã bị “bỏ rơi”

Thứ năm, 27 Tháng một 2005, 14:50 GMT+7
  • 10 ngôi mộ táng ở hang Đồng Trương (Anh Sơn, Nghệ An)

    Vua khai quat da bi bo roi
    Đổ cát lấp mộ cổ.
    10 ngôi mộ táng cùng di vật quý giá vừa khai quật được đã vỡ vụn do sự thiếu trách nhiệm của chính quyền địa phương.

    Khai quật hang Đồng Trương (xã Hội Sơn) các chuyên gia đã phát hiện 10 ngôi mộ táng của người Việt cổ có niên đại hàng ngàn năm.

    Ông Sơn - Phó phòng Văn hoá huyện Anh Sơn - cho biết: Năm 1999, anh Nguyễn Văn Đoài ở xóm 10 xã Hội Sơn khi vào hang Đồng Trương cạy đá phát hiện được một chiếc rìu đá. Tháng 5/2000, Viện Khảo cổ học Việt Nam, Bảo tàng Nghệ An đã thám sát và phát hiện nhiều hiện vật như vỏ ốc suối, xương răng…

    Tháng 2/2004, UBND tỉnh Nghệ An cho phép khai quật hang Đồng Trương, trực tiếp giao cho Viện Khảo cổ phối hợp với Ban quản lý di tích Nghệ An cùng các ngành liên quan tiến hành khai quật. Cho đến ngày 5/3/2004 thì hoàn thành khai quật ở miệng hang rộng 50 m2, đã tìm thấy 10 ngôi mộ táng chôn theo hình bó gối cùng trên 3000 di vật. Trong đó có các đồ đá cũ ghè đẽo thô sơ, vòng tay bằng thuỷ tinh, dọ xe chỉ …đặc biệt có cả kim khí, thời tiền Đông Sơn đến Đông Sơn Hán cách đây 3.500 năm.

    Phát hiện được nhiều mảnh gốm to nhỏ có nét hoa văn. TS. Bùi Vinh - Viện Khảo cổ học Việt Nam, Trưởng đoàn khai quật - khẳng định: “Đây là một di tích hiếm có ở Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, là một di tích địa tầng cần được bảo tồn nguyên trạng để tiếp tục nghiên cứu, khám phá. Hang Đồng Trương đã có người Việt cổ sinh sống ở đây trên 10.000 năm và nhiều thế hệ người Việt cổ đã sinh sống ở hang này”.

    Chúng tôi tìm về hang Đồng Trương. Tất cả dấu tích khai quật vẫn còn đó, nhưng cỏ đã mọc dày hai bên. Hai người dân địa phương đang ra sức khiêng cát từ chiếc xe bò lốp để lấp hố khai quật. Hỏi lấp cát để làm gì? Người đàn ông tên là Lê Văn Đức ở xóm I nói: “Xã thuê thì chúng tôi lấp, vợ chồng tôi vừa thắp hương lạy vong hồn các cụ đừng trách cứ, chúng con sẽ gom xương các cụ bị vỡ vụn lại để lấp”.

    Anh Lê Văn Long –Trưởng ban văn hoá xã Hội Sơn - cho biết: “Trước khi khai quật xong thì 10 bộ xương đều được nằm tư thế vẹn nguyên, nay bị đám trẻ con chăn trâu, bò nghịch ngợm đập cho nát hết”.

    Quả thật, khi chúng tôi xuống hố khai quật thấy còn rất nhiều đoạn xương như xương cánh tay, xương chân, xương sườn… nhưng tất cả đều bị đập vỡ vụn, phải chắp vá thật công phu may chăng mới phát hiện ra.

    Chắc chắn rằng khi nghe được thông tin này Viện Khảo cổ học Việt Nam sẽ “choáng” bởi cũng chẳng còn gì để mà nghiên cứu trước những bộ xương nát vụn như thế này.

    Chúng tôi đã chất vấn ông Sơn: Công tác bảo vệ ở hang Đồng Trương được tiến hành ra sao mà lại để cho mọi người phá nát những bộ xương của người Việt cổ? Ông Sơn lý giải: Ngay chiều 5/3/2004 khai quật xong đã có cuộc họp tại UBND huyện bàn về phương án bảo vệ di tích Đồng Trương, thành phần tham dự có đoàn của Viện Khảo cổ học Việt Nam, UBND huyện, ban quản lý di tích… cuộc họp đã đưa ra 3 phương án bảo vệ.


    Một là phủ lấp đất cát bảo vệ nguyên trạng để tiếp tục nghiên cứu. Hai là rào hang để bảo vệ. Ba là bốc hết các bộ xương về Viện Khảo cổ. Cuối cùng chỉ thực hiện hai phương án trên.

    Hỏi tại sao hai phương án trên không được đưa ra để thực hiện? Ông Sơn phân bua: Thực ra chúng tôi đã biết cái sai của mình là di tích quý giá nằm ngay trên mảnh đất quê hương mình mà không bảo vệ được, còn các phương án không đưa ra được là do chúng tôi chưa quen với công tác bảo vệ các bộ xương cổ. Ban Quản lý di tích cũng không hướng dẫn cụ thể cho chúng tôi cách bảo quản. Hơn nữa cũng không thấy ai nhắc tới kinh phí bảo vệ. Sau đó cuộc họp còn đưa thêm phương án nữa là nhờ UBND xã Hội Sơn và Cty Sản xuất xi măng Thanh Sơn ở gần đó bảo vệ”.

    Anh Long cho hay: “Huyện có giao cho chúng tôi nhưng chỉ nói suông, kinh phí mua thép gai, xi măng chẳng có, hơn nữa đây là địa bàn xa khu dân cư rất khó bảo vệ”. Ông Bùi Thành Bảo - Giám đốc Cty Xi măng Thanh Sơn thì nói: "Di tích nằm trên địa bàn chúng tôi, rất tiện cho việc bảo vệ, nhưng chẳng thấy một văn bản nào giao cụ thể”.

    Cuối cùng, chúng tôi cũng gặp được ông Nguyễn Văn Độ - Chủ tịch UBND huyện Anh Sơn. Khi tôi đưa ra thông tin những ngôi mộ cổ ở hang Đồng Trương đã bị đập vỡ vụn, ông Độ bàng hoàng nói: “Xảy ra khi nào? Các ngôi mộ của người Việt cổ đã được Viện Khảo cổ Việt Nam mang đi hết, làm gì có chuyện vỡ. Chúng tôi sẽ giao ngay cho ngành văn hoá có phương án bảo vệ...” (?!).

    Điều I Pháp lệnh bảo vệ và sử dụng di tích lịch sử – văn hoá và danh lam thắng cảnh số 14/CT/HĐNN ngày 4/4/1984 quy định: Nghiêm cấm việc làm hư hại, tiêu huỷ, chiếm giữ trái phép di tích lịch sử - văn hoá hoặc danh lam thắng cảnh. Đề nghị các cơ quan chức năng địa phương làm rõ vấn đề này.

    Văn Trường

    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin Vừa khai quật đã bị “bỏ rơi”

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Vừa khai quật đã bị “bỏ rơi” bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Vua khai quat da bi bo roi ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Vừa khai quật đã bị “bỏ rơi” ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - VĂN HÓA - TIN VĂN HÓA