Nhà cổ ở Đồng bằng sông Cửu Long: Biến dạng hoặc biến mất

13:48 23/05/2006
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Nha co o Dong bang song Cuu Long Bien dang hoac bien mat

Một góc ngôi nhà cổ ở Đông Hòa Hiệp sau khi được trùng tu

Ở ĐBSCL có hàng trăm ngôi nhà cổ từ xấp xỉ 100 năm tuổi trở lên. Nhiều ngôi nhà trong số đó xuống cấp trầm trọng hoặc đã "biến" mất do bị đập bỏ lấy đất sử dụng vào mục đích khác...

Tới nay, ĐBSCL chỉ có duy nhất một ngôi nhà cổ ở ấp Phú Hoà (xã Đông Hoà Hiệp, huyện Cái Bè, Tiền Giang) được tổ chức JICA (Nhật Bản) tài trợ toàn bộ kinh phí (1,8 tỷ đồng) để trùng tu. Ngôi nhà cổ này rộng trên 1.000m2, gồm 5 gian, cất theo hình chữ đinh với trên 100 cây cột bằng gỗ quý, được các nhà khảo cổ Nhật Bản xếp vào loại "cửu đại mỹ gia" ở VN.

Xã Tân Bình (huyện Bình Minh, Vĩnh Long) cũng có ngôi nhà cổ xây dựng cách nay trên 130 năm. Theo thời gian, nhà bị hư hỏng nền, vách... nên ông Nguyễn Viết Thanh - người đang thừa kế sử dụng - phải trùng tu lại một phần, nhưng vẫn ý thức giữ cho ngôi nhà giữ được nét cổ xưa. Tuy nhiên, số lượng những ngôi nhà cổ được gìn giữ, bảo quản như thế rất hiếm hoi ở vùng đất miệt đồng này.

Theo Ban quản lý di tích (Sở VH-TT Tiền Giang), toàn tỉnh hiện có trên 350 Ngôi nhà cổ, còn sử dụng tốt chỉ khoảng 100. Khi xây dựng chợ thị xã Gò Công đã có ngôi nhà cổ bị xóa sổ. Chủ nhân các ngôi nhà cổ hầu hết không đủ kinh phí trùng tu chống xuống cấp, ngân sách cũng chưa kham nổi. Đó là tình trạng chung đối với hầu hết các ngôi nhà cổ ở ĐBSCL.

Ở Bạc Liêu, ngay tại thị xã có hàng chục ngôi nhà cổ với các lối kiến trúc phương Đông, phương Tây hoặc thuần Việt. Tiêu biểu trong số đó là ngôi nhà cổ ở phường 5 (phủ thờ dòng họ Cao Triều) xây dựng thời gian khoảng cuối thế kỷ 19 - đầu thế kỷ 20.

TP.Cần Thơ cũng có làng cổ Bình Thuỷ - Long Tuyền (quận Bình Thuỷ) là địa bàn từng hiện diện nhiều ngôi nhà cổ. Tuy nhiên, do chủ nhân không có tiền tu bổ nên khá nhiều ngôi nhà cổ ở những nơi này xuống cấp trầm trọng. Ngược lại, một vài ngôi nhà cổ khi được "làm mới" lại thì hoàn toàn biến dạng: Ở phường 3 (thị xã Bạc Liêu), tại vị trí một ngôi nhà cổ xây dựng từ năm 1900 đã được thay thế bằng một biệt thự với lối kiến trúc hiện đại!

Chưa nói tới chuyện quản lý, đầu tư trùng tu, tới nay nhiều địa phương ở ĐBSCL vẫn chưa tiến hành việc khảo sát, thống kê số lượng nhà cổ trên địa bàn. Trong khi đó, qua việc trùng tu ngôi nhà cổ ở xã Đông Hoà Hiệp (huyện Cái Bè, Tiền Giang) cho thấy việc bảo quản, trùng tu lại nhà cổ đòi hỏi những yêu cầu rất nghiêm ngặt.

Từ hình ảnh còn lưu giữ và qua lời kể của những người hiểu biết lịch sử ngôi nhà này, các chuyên gia Nhật đã quyết định phục chế toàn bộ ngôi nhà theo kiến trúc nguyên bản. Phần vách mặt tiền xây bằng gạch, giai đoạn sau được tháo dỡ, phục chế lại bằng chấn song gỗ kiểu xưa đã trả lại nét kiến trúc hài hòa ban đầu.

Kiến trúc sư Kaneda (Trường Đại học Nữ Chiêu Hoà, Nhật Bản) - người chịu trách nhiệm giám sát thi công - đã ở tại đây suốt thời gian gần bảy tháng thi công. Ông Trần Tuấn Kiệt (người đang thừa kế ngôi nhà cổ này) cho biết: Chỉ những bộ phận nào của ngôi nhà hư hỏng trên 90%, các chuyên gia khảo cổ Nhật Bản mới quyết định thay thế. Ý tưởng giữ nguyên kiến trúc ban đầu được thực hiện rất nghiêm ngặt.

Ngành du lịch Tiền Giang và chủ nhân hiện nay của Ngôi nhà cổ này liên kết hình thành điểm tham quan cho khách du lịch tại đây. Đã có khá nhiều khách du lịch các nước Pháp, Australia, Nhật Bản... đến tham quan. Từ sự thu hút khách tham quan của ngôi nhà cổ ở xã Đông Hòa Hiệp, có thể nói, nhà cổ là một địa chỉ rất có ý nghĩa đối với những người quan tâm tìm hiểu, nghiên cứu về lịch sử kiến trúc ở Việt Nam (nói chung), ở ĐBSCL (nói riêng).

Liệu rồi, sau một thời gian nữa, người ta sẽ nói "thật đáng tiếc" khi những ngôi nhà cổ lần lượt bị xóa sổ. Để điều đó không xảy ra trước khi quá muộn, ngay từ bây giờ, các địa phương ở ĐBSCL phải nhìn những ngôi nhà cổ cũng là di sản văn hóa cần được giữ gìn, bảo vệ...

Theo Lao Động

contentlength: 6005
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Clip: Hai thanh niên trổ tài đánh đu đầu xuân, một người lao thẳng xuống mương
00:00 / --:--

Bài được quan tâm

VẤN ĐỀ VăN HóA NÓNG NHẤT

Whitney Houston doi va nghiep

Whitney Houston: đời và nghiệp

Whitney Houston đã đột ngột qua đời , hãy vào đây để tổng kết lại những thăng trầm, scandal trong cuộc đời và sự nghiệp của Whitney..