Trung Quốc gia tăng giám sát "người đứng đầu"

08:40 27/03/2004
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Trung Quo c gia tang giam sat nguoi dung dau
Báo chí Trung Quốc (TQ) thời gian gần đây nói nhiều đến “việc giám sát người đứng đầu”. Đó là những bí thư đảng, chủ tịch chính quyền địa phương, bộ trưởng, giám đốc sở, cục trưởng...

Trong thời gian diễn ra hội nghị lần 2 Quốc hội TQ khóa X vừa qua, một đề tài nóng hổi cũng đã thu hút sự bàn luận sôi nổi trong các đại biểu: hai giám đốc sở giao thông hai tỉnh Giang Tô và An Huy là Chương Tuấn Nguyên và Vương Hưng Nghiêu đã lợi dụng quyền hạn của mình trong việc tổ chức điều hành xây dựng đường cao tốc để tham nhũng. Hai “người đứng đầu” này đã bị cách chức và chuyển sang cơ quan tư pháp để xử lý. Trong trường hợp này, việc tập trung quyền hành quá cao và giám sát yếu đã tạo điều kiện cho tham nhũng, ví dụ từ việc thu hút đầu tư đến việc phân bổ vốn đều tập trung quyền hành vào một người.

Theo nhận xét của ông Lý Vĩnh Trung, chuyên gia nhiều năm nghiên cứu về chống tham nhũng bằng thể chế của TQ, việc TQ nghiêm khắc xử lý các hành vi tham nhũng chứng tỏ Đảng Cộng sản luôn đối lập với tham nhũng; nhưng theo ông, qua đây cũng bộc lộ rõ nhiều vấn đề bất cập trong thể chế dân chủ, thể chế giám sát, trong pháp chế và cơ chế công tác.

Giám sát nội bộ chỉ là “giám sát mềm”

Theo nghiên cứu của các chuyên gia chống tham nhũng của TQ, sở dĩ các quan chức có hành vi tham nhũng, ngoài yếu tố phẩm chất cá nhân, yếu tố quyền lực mà người đó nắm giữ có tác dụng rất quan trọng. “Người đứng đầu” quyền lực cao, chi phối nhiều, nếu chế độ giám sát chưa theo kịp thì đó là mảnh đất màu mỡ sản sinh tham nhũng. Nói như ông Lý Vĩnh Trung, trong điều kiện như trên thì giám sát nội bộ trong cơ quan đơn vị chỉ là “giám sát mềm” thôi. Trường hợp Trình Duy Cao, bí thư Tỉnh ủy Hà Bắc, có hai đời thư ký là Ngô Khánh Quốc và Lý Chân dựa vào uy thế của Trình để tham nhũng và bản thân Trình cũng tham nhũng mà vẫn “đứng được” trong thời gian dài.

Cho đến khi đảng viên Quách Quang Doãn viết thư nặc danh lên trung ương và qua điều tra của Ủy ban Kiểm tra kỷ luật (UBKTKL) trung ương Đảng Cộng sản TQ thì sự việc mới vỡ lẽ. Khi đó, điều lệ Đảng Cộng sản TQ qui định trong trường hợp ủy viên thường vụ đảng ủy vi phạm kỷ luật cần phải lập án thì UBKTKL cùng cấp phải báo cáo với đảng ủy cùng cấp trước rồi mới báo cáo lên UBKTKL cấp trên phê chuẩn. Ông Lưu Thiện Tường (hồi đó là chủ nhiệm UBKTKL Tỉnh ủy Hà Bắc) sợ đưa án Trình Duy Cao lên trung ương mà không thông qua Tỉnh ủy Hà Bắc trước thì vi phạm điều lệ đảng, còn nếu đưa ra tỉnh ủy trước thì “đụng” phải “người đứng đầu” Trình Duy Cao, sự việc thêm rắc rối. Do đó xử lý sự kiện này bị kéo dài. Nay điều lệ giám sát nội bộ Đảng Cộng sản TQ qui định những vấn đề lớn có thể trực tiếp báo cáo lên UBKTKL cấp trên.

Chống tham nhũng bằng thể chế

Ý tưởng xây dựng điều lệ giám sát nội bộ đảng đã có từ năm 1990. Qua nhiều năm nghiên cứu thực tế, hình thành luận chứng, khởi thảo, sửa đổi, đến nay mới ban hành.

Trường hợp Vương Hoài Trung, nguyên phó chủ tịch tỉnh An Huy (đã bị kết án tử hình), khi còn làm bí thư Thị ủy Phụ Dương cũng tập trung quyền lực cao độ. Làm bí thư thị ủy nhưng Vương chú tâm nắm lĩnh vực đất đai - lĩnh vực được xem là béo bở nhất. Có một lần Vương Hoài Trung đích thân đưa một số đại diện công ty nước ngoài đến quận Dĩnh Châu (thuộc thành phố Phụ Dương) thuê đất đầu tư. Khi bàn về giá đất, một số cán bộ quận nói nên quan tâm đến lợi ích của nhân dân địa phương, Vương đột nhiên nổi giận, đập bàn hét to: “Cách làm của các đồng chí lạc hậu lắm, tình trạng bảo hộ địa phương nặng như thế này thì thành phố tiến lên sao được”. Nói xong Vương phất áo bỏ đi, mọi người nhìn nhau ngơ ngác. Hôm sau Vương chỉ cử mấy cán bộ đến họp, cuối cùng phải làm theo ý của Vương. Thiếu tu dưỡng và tập trung quyền lực đã dẫn Vương đến chỗ chết.

Bản điều lệ gồm 47 điều này tuy súc tích nhưng nội dung rất phong phú về cải cách mở rộng dân chủ nội bộ đảng trong việc giám sát, làm cho mọi thông tin về giám sát từ trên xuống dưới đều được thông suốt, đồng thời thu hút sự giám sát của xã hội đối với đảng. Điều lệ này chỉ rõ: “Đối tượng giám sát trọng điểm trong đảng là cơ quan lãnh đạo và cán bộ lãnh đạo các cấp của đảng, đặc biệt là người phụ trách chủ yếu trong tập thể lãnh đạo”.

Một cấp ủy, các thành viên và người phụ trách chủ yếu phải chịu sự giám sát của nhiều phía. Mỗi thành viên lãnh đạo phải định kỳ báo cáo công việc và báo cáo liêm khiết trước cấp ủy. Bản thân cấp ủy cũng chịu sự giám sát của các thành viên của mình. Cấp ủy và các thành viên còn phải chịu sự giám sát của đại biểu đại hội. Giám sát của cấp ủy cấp trên đối với cấp dưới ngoài việc kiểm tra, chỉ đạo còn có hình thức chuyện trò, cảnh báo đối với cấp dưới. Cấp trên cũng chịu sự giám sát của cấp dưới bằng các kiến nghị, chất vấn... Đảng viên không chỉ nêu ý kiến, kiến nghị của mình mà còn là cầu nối chuyển ý kiến của quần chúng cho đảng. Giám sát của dư luận và vai trò của báo chí cũng được nêu thành một mục, qui định lãnh đạo đảng các cấp phải coi trọng, lắng nghe ý kiến trong dư luận xã hội. Điều lệ này cũng qui định rất nghiêm túc đối với UBKTKL trong việc xử lý khiếu nại, tố giác và bảo vệ những người tố giác, nếu ai làm lộ người tố giác sẽ bị truy cứu trách nhiệm.

Theo bình luận của các chuyên gia, trong phòng chống tham nhũng, TQ đang chuyển từ xử lý từng vụ việc sang triển khai toàn cục.

NGUYỄN THÀNH TUÊ (Theo THX, Nhân Dân Nhật Báo, Tuần San Tân Văn)

Việt Báo
contentlength: 8293
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Vì sao Hoàng tử nước Anh George luôn mặc quần short?
00:00 / --:--

VẤN ĐỀ THế GIớI NÓNG NHẤT

Chay Nha tho Duc Ba Paris

Cháy Nhà thờ Đức Bà Paris

Vụ cháy không gây thiệt hại về người nhưng đã phá huỷ nghiêm trọng công trình kiến trúc nổi tiếng thế giới - Nhà thờ Đức Bà Paris.

152 du khach Viet mat tich o Dai Loan

152 du khách Việt mất tích ở Đài Loan

Giới chức Đài Loan ngày 25/12 xác nhận rằng họ đã mất liên lạc với 152 du khách Việt Nam sau khi những người này tới sân bay thành..