Giải Nobel hòa bình bị dính "lời nguyền"?

05:51 14/10/2007
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Giai Nobel hoa binh bi dinh loi nguyen

Nhà lãnh đạo Liên Xô Mikhail Gorbachev - Ảnh: Wiki

Giải Nobel hòa bình là một trong những giải thưởng danh giá và đáng thèm muốn nhất trên thế giới. Những người đoạt giải được vinh dự trở thành thành viên “câu lạc bộ tinh hoa” gồm các chính khách nổi tiếng, những nhà hoạt động… có tầm ảnh hưởng rộng lớn.

Tuy nhiên, theo Hãng tin Truyền thanh công chúng quốc gia (NPR - Mỹ), đó cũng là câu lạc bộ “bị nguyền rủa”.

Phía sau vinh quang là... tai ương?

Nói như vậy, theo NPR, là bởi rất nhiều nhân vật lỗi lạc từng đoạt giải Nobel hòa bình khi đang trên đỉnh vinh quang đột nhiên gặp tai ương: danh tiếng bị hủy hoại, sự nghiệp bị chôn vùi, thậm chí bị ám sát, hay đơn giản hơn là trở nên nhạt nhòa đến mức mất hút trong con mắt của công chúng. Nhà lãnh đạo cuối cùng của Liên Xô Mikhail Gorbachev là một ví dụ điển hình. Ông đoạt giải Nobel hòa bình vào năm 1990 “vì vai trò dẫn đầu trong tiến trình hòa bình ngày nay là phần quan trọng trong cộng đồng quốc tế”. Chỉ một năm sau, chế độ xã hội chủ nghĩa tại Liên Xô tan rã.

Cựu tổng thư ký Liên Hiệp Quốc (LHQ) Kofi Annan nhận giải năm 2001 nhờ nỗ lực cho một thế giới hòa bình và có tổ chức hơn. Đến năm 2004, vụ xìcăngđan tham nhũng trong chương trình “đổi dầu lấy lương thực” giữa LHQ và Iraq bùng phát. Ủy ban điều tra LHQ không phát hiện bằng chứng cho thấy ông Annan dính líu đến hành động bất hợp pháp nào, nhưng danh tiếng của ông đã bị hủy hoại đến mức mà theo nhiều nhà quan sát bình luận là “không thể vãn hồi”.

Ngay cả Mẹ Teresa, người phụ nữ nhân hậu dành 40 năm đời mình chăm sóc người nghèo đói, bệnh tật tại Kolkata (Ấn Độ) cũng chịu chung số phận. Danh tiếng thuần khiết như một vị thánh của bà bị ảnh hưởng nặng nề khi một cuốn sách mới đây công bố những bức thư của bà, tiết lộ thân phận một người phụ nữ vật lộn với những nghi ngờ và trống rỗng về tôn giáo trong suốt một thời gian dài.

Kết cuộc của nhiều nhân vật từng đoạt giải Nobel hòa bình khác còn tồi tệ hơn. Nhà hoạt động nhân quyền người Myanmar Aung San Suu Kyi được vinh danh năm 1991, và từ đó đến nay bị chính quyền quân sự giam giữ tại gia. Tổng thống Ai Cập Anwar Sadat, một trong những nhân vật có ảnh hưởng nhất trong thế giới Ả Rập, và ông Yitzhak Rabin, thủ tướng Israel đầu tiên sinh tại quê hương, đều bị ám sát chỉ một năm sau khi nhận giải.

Giai Nobel hoa binh bi dinh loi nguyen

Cựu tổng thư ký LHQ KofI Annan - Ảnh: Wiki

Môi trường đầy thử thách

Và nếu ai đó cho rằng giải Nobel hòa bình sẽ thúc đẩy sự nghiệp chính trị của người vừa đoạt giải, ông Al Gore, thì có lẽ sẽ phải suy nghĩ lại khi nhớ đến trường hợp của nhà lãnh đạo Bắc Ireland David Trimble. Ông giành giải vào năm 1998 (cùng chính khách John Hume vì những nỗ lực tìm ra giải pháp hòa bình cho cuộc xung đột tại Bắc Ireland). Nhưng kể từ đó, sự nghiệp chính trị của ông tuột dốc thảm hại. Năm 2005, ông thất bại trong chiến dịch tái đắc cử vào Quốc hội vương quốc Anh và bị che phủ bởi cái bóng của chính trị gia địch thủ Ian Paisley.

“Dường như có một dạng lời nguyền nào đó lên giải Nobel hòa bình, hoặc ít nhất cũng là với rất nhiều người đã từng đoạt giải", Hãng NPR trích lời nhà bình luận người Anh Martin Walker, chuyên gia Hội đồng chính sách kinh tế toàn cầu. Tuy nhiên, không ít người phủ nhận quan điểm mang tính tâm linh này. Theo nhiều nhà quan sát, giải thưởng Nobel hòa bình thường được trao cho những nhân vật đang ở trong những giai đoạn đầy khó khăn và thử thách. Việc một số người vấp ngã chỉ đơn giản phản ánh độ cao của những đỉnh mà họ vươn tới, chứ không liên quan gì đến một lời nguyền nào cả.

Cũng có rất nhiều người phàn nàn rằng giải Nobel hòa bình thường được trao cho các nhân vật theo đuổi những mục tiêu khó khăn, với kết quả đầy bất định. Ví dụ như việc Tổng thống Hàn Quốc Kim Dae Jung được trao giải năm 2000 qua những nỗ lực hàn gắn Hàn Quốc và CHDCND Triều Tiên. Nhưng sau đó là một giai đoạn đầy căng thẳng giữa hai miền khi Bình Nhưỡng thực hiện những vụ thử tên lửa, hạt nhân… Hay như giải Nobel hòa bình năm 1994 dành cho ông Yitzhak Rabin, nhà cố lãnh đạo Palestine Yasser Arafat và cựu thủ tướng Israel Shimon Peres cũng vậy. Sau khi cả ba ký hiệp ước hòa bình Oslo, tiến trình hòa bình giữa Israel và Palestine hoàn toàn sụp đổ.

Nếu vậy hội đồng trao giải Nobel hòa bình đã chọn nhầm người? Chuyên gia Jon Alterman thuộc Trung tâm Nghiên cứu chiến lược quốc tế khẳng định là không. “Giải thưởng nhằm mục tiêu khuyến khích những tiến trình đang diễn ra - ông nhận định - Có khi giải thưởng dành cho những tiến trình đạt mục tiêu cụ thể, nhưng cũng có khi nó thúc đẩy tiến trình đó về phía trước”.

Nobel kinh tế khó đoán

Vào 18g ngày 15-10 (giờ VN), Viện hàn lâm Khoa học hoàng gia Thụy Điển sẽ công bố người đoạt giải Nobel kinh tế. Hãng tin Reuters dẫn nguồn nhiều nhà kinh tế khẳng định đây là danh hiệu khó dự đoán nhất trong "đại gia đình giải thưởng Nobel".

Tập đoàn Ngân hàng Thụy Sĩ Swedbank, tổ chức thường công bố dự báo cho giải Nobel kinh tế, dự báo hội đồng trao giải sẽ chọn một nhân vật có nghiên cứu mang tính đột phá đã được kiểm chứng trong khoảng 15-20 năm. Do đó, những nghiên cứu mới đây khó lòng có cơ hội giành vinh quang.

Theo Reuters, chuyên gia Joseph Stiglitz, người đoạt giải năm 2001, lựa chọn giáo sư người Anh Partha Dasgupta cho những nghiên cứu của ông về kinh tế môi trường. Trong khi đó, nhà báo Tim Harford, tác giả cuốn Khi nhà kinh tế học nằm vùng thì tin tưởng vào Eugene Fama với nghiên cứu về tài chính, Robert Barro với học thuyết về tăng trưởng và William Nordhaus cho nghiên cứu về khoa học môi trường. Cả ba đều là người Mỹ.

Hãng cá cược Anh Ladbrokes đặt Fama với tỉ lệ 8-1 và Barro 9-1. Ladbrokes chọn hai ứng cử viên hàng đầu với tỉ lệ cược 4-1 là nhà kinh tế học người Israel Elhanan Helpman, chuyên gia lĩnh vực thương mại quốc tế và kinh tế chính trị, cùng giáo sư người Mỹ Gene Grossman, cũng chuyên nghiên cứu thương mại quốc tế.

HIẾU TRUNG

Việt Báo
contentlength: 9810
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Video: Người đàn ông bốc đầu, đứng một chân đua xe ở Hà Nội lên báo Anh
00:00 / --:--

VẤN ĐỀ THế GIớI NÓNG NHẤT

Chay Nha tho Duc Ba Paris

Cháy Nhà thờ Đức Bà Paris

Vụ cháy không gây thiệt hại về người nhưng đã phá huỷ nghiêm trọng công trình kiến trúc nổi tiếng thế giới - Nhà thờ Đức Bà Paris.

152 du khach Viet mat tich o Dai Loan

152 du khách Việt mất tích ở Đài Loan

Giới chức Đài Loan ngày 25/12 xác nhận rằng họ đã mất liên lạc với 152 du khách Việt Nam sau khi những người này tới sân bay thành..