Con người thật của Reagan qua những bức thư (1)

08:36 23/09/2003
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Reagan làm việc tại Trại David năm 1984.
Reagan làm việc tại Trại David năm 1984.

Ronald Reagan tới nay vẫn là một bí ẩn chưa có lời đáp trong nền chính trị hiện đại Mỹ. Ông là người chuyên phá vỡ các quy tắc, xử sự nhiều lúc lạ kỳ nên ngay cả những người biết rõ ông đôi khi cũng phải bối rối.

Nguời viết tiểu sử về ông Edmund Morris miêu tả Reagan là một người có vẻ đần độn, không ai hiểu nổi, ngủ trong giờ họp, đọc kịch bản thay cho tài liệu, lẫn lộn giữa những mẩu chuyện gẫu với các bản phân tích và chuẩn bị cho một cuộc họp thượng đỉnh bằng cách xem phim Giai điệu âm nhạc. Những người yêu mến Reagan thì nói rằng thực ra cựu tổng thống cố tình để người khác đánh giá thấp mình, vì điều đó phục vụ cho mục đích của ông. Reagan khi thì được miêu tả là một nghệ sĩ lạnh lùng, xa cách, khi thì là một con người nhân ái và hào phóng. Nhà bình luận James Reston gọi ông là “một người giả tạo đích thực”, còn với George Will, ông là “một cuốn sách mở tự đọc mình cho cả thế kỷ”.

Phó tổng thống của ông, George Bush (cha), nổi tiếng vì những bức thư cám ơn gửi đi khắp nơi. Nhưng mấy ai biết rằng Reagan là một trong những tổng thống viết thư siêng nhất, tác giả của hơn 5.000 bức thư về mọi chủ đề, từ tình yêu đối với chú chó Snoopy (nhân vật truyện tranh), áy náy về chuyện chăn gối, căm ghét thói ngồi lê đôi mách, và thích đọc văn Ayn Rand. Tất cả những điều này sẽ được công bố trong cuốn sách Reagan: Một cuộc đời qua thư.

Reagan khởi đầu sự nghiệp là một phát thanh viên, rồi trở thành ngôi sao điện ảnh. Những người ái mộ viết thư, và ông trả lời. Ví dụ như Lorraine, chủ tịch câu lạc bộ fan của Reagan ở Philadelphia, đã nhận được 150 bức thư trong 50 năm. Hầu như thư nào ông cũng viết bằng một giọng ân cần, cho dù là gửi cho người hâm mộ, con cái hay các lãnh đạo cường quốc.

Dường như đối với người đàn ông này, viết thư không chỉ là một thói quen mà là một nhu cầu, giống như thức ăn và nước uống. Reagan không đánh máy, ông viết tay bằng mực xanh hay đen trên loại giấy vàng hoặc đọc cho các thư ký chép, vì vậy các bản nháp được giữ lại, nhét vào trong một cái thùng và bị lãng quên. Năm 1996, Kiron Skinner, một giáo sư dạy tại trường Carnegie Mellon, đang nghiên cứu một quyển sách về cuối thời kỳ Chiến tranh Lạnh, thì tình cờ tìm thấy một mớ thư đầu tiên. Khi lục kỹ hơn, bà phát hiện những cái thùng khác. Kinh ngạc, bà gọi cho Martin Anderson (cố vấn về chính sách đối ngoại đầu tiên của Reagan) và vợ của ông, bà Annelise, một phụ tá của Reagan tại Văn phòng Quản lý và Ngân sách, để nhờ giúp đỡ. Đầu tiên là 1.000 bức thư, sau đó 3.000 và cuối cùng cả ba lôi được hơn 5.000 bức, người ta nghi ngờ có lẽ còn 3.000 hay 4.000 bức khác đang lạc lõng ở đâu đó.

Reagan được coi là người giỏi giao tiếp, nhất là trong cách nói chuyện. Đó có thể là một bí quyết thành công của ông - khả năng thuyết phục người khác. Ông coi trọng những điều mình tin hơn chính bản thân mình. Trừ những lỗi chính tả và ngữ pháp ra, văn phong của Reagan mạch lạc, tuy không bay bướm, dường như ông không cố gắng gây ấn tượng bằng những cách diễn đạt bóng bảy. Như thế ông đang nói: “Chuyện này không phải liên quan đến tôi mà những điều quan trọng hơn cả 2 chúng ta".

Trong số những người bị Reagan thuyết phục, nếu bạn tin vào những giai thoại của gia đình Bush, có cả con trai vị phó tổng thống của ông. Có một chi tiết thú vị: Tổng thống George W Bush cho rằng ông kế thừa quan điểm của Reagan hơn là kế thừa cha mình. Đây là một lợi thế khi thuyết phục các thành viên đảng Cộng hoà trong những vấn đề mang màu sắc dân tuý, chính sách giảm thuế, kiểu đối ngoại phi ngoại giao, tất cả đen trắng rõ ràng.

Có nhiều nhân vật cứng rắn theo tư tưởng Reagan trong Nhà Trắng của Bush (con) hơn Bush (cha). Các nhân viên dưới quyền Tổng thống Mỹ, cách lập luận của George W Bush, quan điểm về thế giới, những ưu và nhược điểm đều khiến người ta liên tưởng tới một nhiệm kỳ thứ 3 của Reagan. Khó mà cưỡng lại ý muốn so sánh 2 nhân vật này. Cả Bush và Reagan đều đi lên từ chức thống đốc những bang lớn, đều là dân gốc miền Tây, ăn nói thẳng tuột, quan điểm cực đoan. Cả hai đều tạo ấn tượng rằng họ có một cuộc đời viên mãn ngoài sự nghiệp chính trị: Họ có thể thất cử, và trở về trang trại của mình với người vợ yêu, dọn dẹp bụi cây, chặt củi và tiếp tục sống một cách vui vẻ. Có lẽ, vì vậy, không có gì để mất, họ đặt cược tất cả lên bàn: cải cách luật thuế, lật độ "đế chế xấu xa", cứu thế giới khỏi tay khủng bố.

Nhưng khác với Bush, Reagan đôi khi bị gán cho cái tội giả tạo: một người bàn về những giá trị tôn giáo, nhưng thực chất lại một tay Holywood từng ly dị và không đi nhà thờ, xa rời con cái của chính mình. Ông từng viết thư tâm sự muốn đi nhà thờ đều hơn, nhưng Cơ quan tình báo cho rằng vì những nguy cơ khủng bố, ông có thể làm cho những con chiên khác gặp nguy hiểm lây. Còn trong một bức thư năm 1978, Reagan tranh cãi với một cha xứ ở California về Chúa Jesus: “Hoặc Người đúng như Người nói hoặc Người là kẻ nói dối giỏi nhất thế giới. Con không sao tin được một kẻ nói dối hay một tay lang băm có thể gây ảnh hưởng đến nhân loại suốt 2.000 năm qua. Chúng ta có thể thắc mắc, liệu kẻ nói dối giỏi nhất có mang theo lời nói dối lúc bị hành hình, khi mà chỉ cần một lời thú nhận là có thể thoát chết hay không? Liệu Người có cho chúng ta sự lựa chọn được phép tin vào những lời răn dạy của Người nhưng không tin vào những lời Người tự nói về bản thân?”

Khi đang hồi sức sau vết thương bị đạn bắn trúng năm 1981, Reagan ngồi trong nhà tắm nắng ở Nhà Trắng và thảo bức thư 4 trang cho nhà lãnh đạo Liên Xô Leonid Brezhnev, kêu gọi cả hai nên cùng cố gắng giảm căng thẳng giữa 2 nước. Bức thư chân thật, cảm xúc và mang đầy màu sắc lý tưởng. Khi ông đưa thư cho các cố vấn hàng đầu xem, họ đều tái mặt (theo lời kể của họ). Reagan và các cố vấn phải vắt tay lên trái nhiều ngày trời, Bộ Ngoại giao còn được giao nhiệm vụ viết một bức thư khác. Tuy nhiên, cuối cùng Reagan đã cho gửi cả 2 bức.

Nếu có những người cho Reagan là khó hiểu, thì cũng có nhiều người thấy thư ông viết rất thành thật. Giữa năm 1981, khi bị chỉ trích vì không đưa ra chính sách đối ngoại của mình, Reagan viết cho một người bạn: “Tôi có chính sách đối ngoại đấy chứ, tôi đang thảo đây. Chỉ có điều tôi cho rằng không phải cứ đứng lên và trích dẫn chính sách đối ngoại là gì trong ngoặc kép cho cả thế giới biết thì mới là sáng suốt”. 5 năm sau, trở về từ cuộc họp thượng đỉnh Reykjavik, ông bực bội vì phía Liên Xô không tin vào lời hứa hẹn chia sẻ công nghệ Chiến tranh giữa các vì sao của ông, đổi lấy việc giảm tất cả các tên lửa tấn công. “Tôi chưa từng nghĩ rằng sáng kiến quốc phòng chiến lược (cách gọi khác của kế hoạch Chiến tranh giữa các vì sao) lại có thể trở thành thứ đem ra mặc cả. Tôi có nói với Gorbachev rằng nếu và khi chúng ta có một hệ thống như vậy, chúng tôi sẽ chia sẻ hệ thống quốc phòng với họ. Tôi đoán ông ta không tin tôi”.

Kể từ khi Reagan thôi chức, những người ái mộ ông tức giận vì cựu tổng thống bị người ta coi, như ông Clark Clifford thuộc đảng Dân chủ từng bình luận, là “một người tối dạ dễ mến”. Những bức thư trong quyển sách mới, đã qua tay vợ ông duyệt và do 2 trợ lý giúp tập hợp, một phần cũng nhằm tô vẽ lại hình ảnh của Reagan, những năm xế chiều. (Reagan, 92 tuổi, bị chứng mất trí nhớ Alzheimer và gửi thư từ biệt công chúng từ năm 1994).

Có lẽ vì vậy, trong cuốn Cuộc đời qua thư có những khoảng trống. Ở đây có rất ít thông tin về người mẹ của ông, bà Nelle, thậm chí còn ít hơn nữa về người cha nghiện rượu Jack, bỏ qua cuộc hôn nhân đầu của ông với bà Jane Wyman. Trước khi trở thành tổng thống, Reagan rất thận trọng khi tìm cách lấy lòng công chúng, và đến nay người ta vẫn chưa kết thúc chiến dịch đó.

Minh Châu (theo Time)

Theo dòng sự kiện:
Reagan chúc mừng sinh nhật George Bush (10) (21/10/2003)
Reagan giải thích với một cậu bé về việc dọn phòng (9) (21/10/2003)
Reagan khuyên con gái về lòng trung thực (8) (14/10/2003)
Thư Reagan gửi Brezhnev (7) (08/10/2003)
Thư của Reagan gửi Nixon (6) (30/09/2003)
Reagan bày tỏ cảm xúc về một bộ phim (5) (27/09/2003)
Reagan nói về tình yêu và cuộc sống (4) (26/09/2003)
Reagan hồi tưởng thời làm phát thanh viên (3) (25/09/2003)
Xem tiếp»
Việt Báo
contentlength: 13558
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

VẤN ĐỀ THế GIớI NÓNG NHẤT

152 du khach Viet mat tich o Dai Loan

152 du khách Việt mất tích ở Đài Loan

Giới chức Đài Loan ngày 25/12 xác nhận rằng họ đã mất liên lạc với 152 du khách Việt Nam sau khi những người này tới sân bay thành..