Bangkok trở nên dễ thở hơn

16:01 16/03/2007
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Những làn khói đen từ các ống xả vào bầu không khí ẩm ướt từng là một ""thương hiệu"" của Bangkok. Nhưng sau gần 15 năm khi Thái Lan bắt đầu cuộc chiến cho một bầu không khí tốt hơn, biểu tượng của khói ô nhiễm xưa đã trở thành một kiểu mẫu hiện đại bảo vệ môi trường so với những thủ phủ khác ở châu Á.

Bangkok tro nen de tho hon
Người dân tập yoga trong công viên Lumpini tại Bangkok.

Bangkok được xem là nơi có bầu không khí sạch hơn Bắc Kinh, Jakarta, New Delhi và Thượng Hải. Một số xe buýt vẫn xả khói đen, nhưng bầu trời Bangkok phần lớn đã trở nên xanh sạch, nhờ nỗ lực của những nhóm người tận tụy. Họ làm mọi cách để bầu không khí sạch hơn cho dù thủ đô xảy ra những biến động lớn như cuộc đảo chính hồi tháng 9.

"Có sự khác biệt hẳn khi bạn đi qua những con phố"", Jitendra Shah, một cộng tác viên của WB trong nhóm công tác xã hội và môi trường Đông Nam Á, người làm việc ở Bangkok từ thập niên 90 nhận xét. ""Rõ ràng là dễ thở hơn nhiều"".

Các quan chức Thái Lan thuyết phục những công ty dầu khí sản xuất năng lượng sạch, áp dụng mức thuế cao để hướng những người đi xe máy, lái taxi tới việc sử dụng nhiên liệu sạch. Họ đã chiến thắng trong chiến dịch vận động những công ty ô tô phần lớn của Nhật Bản và ban hành quy định chặt chẽ theo tiêu chuẩn châu Âu. Trước năm 1992, Thái Lan chưa có quy định nào cụ thể.

Chính phủ địa phương có các biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả hơn như rửa đường phố, ngăn ngừa bụi bặm. Những khu vực hỏa táng các tín đồ đạo Phật xung quanh thành phố được khuyến cáo đổi từ sử dụng giàn thiêu dùng gỗ sang dùng lò thiêu điện tinh vi hơn.

Kết quả là, trong khi số lượng đăng ký xe máy ở Bangkok tăng 40% trong thập niên qua, mức độ bụi ô nhiễm đã giảm xuống 47%, từ 83 xuống còn 43 micrograms/mét khối. Tính trung bình, lượng bụi trong không khí Bangkok hiện nay đã giảm xuống dưới giới hạn mà Cơ quan Bảo vệ môi trường Mỹ đưa ra (50 micrograms/mét khối) nhưng vẫn cao hơn so với chuẩn châu Âu là 40. Tổ chức Y tế Thế giới đưa ra chỉ dẫn mức bụi trong không khí là 20 micrograms/mét khối.

Bốn thập niên trước, Thái Lan không có từ ô nhiễm, từ đó hiếm được sử dụng trong một thành phố có rất ít ô tô so với hiện tại. Nó chỉ xuất hiện vào năm 1976 khi Học viện Hoàng gia đưa ra cụm từ ""mollapit” nghĩa là chỉ ""độc tố xuất hiện từ chất bẩn hay ô uế"", theo lời của Naiyana Wara-aswapati, một chuyên gia ngôn ngữ học ở học viện.

Đem lại cho ô nhiễm một sự định danh dễ dàng hơn nhiều việc làm sạch không khí. Và những người đi bộ ở Bangkok có thể chứng thực điều đó. Thành phố vẫn bị ca thán vì chất lượng không khí, đặc biệt tại những vùng lân cận với các hệ thống giao thông vận tải mới.

Lớn hơn Bangkok, với dân số khoảng 10 triệu người, là hai thành phố Singapore và Tokyo. Các thành phố này là những thủ đô sạch nhất châu Á, được sánh ngang với thành phố New York. Nhưng những gì Bangkok thể hiện là họ không cần thiết phải thực thi các biện pháp quá cứng rắn như Singapore hay sử dụng quá nhiều tiền để cải thiện môi trường như Tokyo.

Những người tiên phong

Một phần thành công của Bangkok trong việc làm sạch không khí là kết quả của sự may mắn và vị trí địa lý. Khác với Los Angeles, Bangkok không có các dãy núi bao quanh nên không bị mắc kẹt trong bụi. Khác với Bắc Kinh, một trong những nơi ô nhiễm nhất Đông Á, các nhà máy điện quanh Bangkok không sử dụng than. Thái Lan có nguồn khí tự nhiên từ nước láng giềng Myanmar và từ vùng Vịnh Thái Lan, 70% sản xuất điện của nước này đến từ nguồn khí tự nhiên, khi đốt chạy sạch hơn nhiều với dùng than.

Tuy nhiên, đi đầu trong thành tựu làm không khí sạch hơn phải nói tới những người tự nguyện bảo vệ môi trường tích cực, Nuntavarn Vichit-Vadakan, chủ nhiệm khoa sức khỏe cộng đồng tại Đại học Thammasat, nói. Nhóm này có rất nhiều người được đào tạo ở Mỹ. Họ từng phải đối mặt với sự phản đối lớn. Supat Wangwongwatana, Tổng giám đốc cục kiểm soát ô nhiễm thuộc Bộ Môi trường Thái Lan, đã đánh dấu cho việc sử dụng luật khí thải đầu tiên của Thái, dựa trên những quy chuẩn châu Âu. Đầu thập niên 90, ông đã tới Nhật Bản với Kasem Sanitwong Na Ayutthaya, hiện là Bộ trưởng Môi trường để thuyết phục các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản chế tạo và bán ô tô ""sạch"" tại Thái.

Bhichit Rattakul, một nhà vi trùng học được đào tạo tại Mỹ, đã lập nên quỹ Bảo vệ Môi trường và chống ô nhiễm không khí, một nhóm phi lợi nhuận năm 1986 trước khi bắt đầu Chiến dịch xanh. Được bầu làm Thống đốc Bangkok năm 1996, ông đã đưa ra kế hoạch trồng 400.000 cây anh giảm bớt mức độ ô nhiễm và đưa ra những quy định cứng rắn, chặt chẽ với các khu vực xây dựng gây nhiều bụi bặm.

Năm 1991, Piyasvasti Amranand, nguyên Tổng Thư ký Văn phòng Chính sách Năng lượng quốc gia đã đưa ra kế hoạch toàn diện đầu tiên của Thái Lan nhằm di dời những nhà máy hóa chất độc hại, những nhà máy dùng nhiên liệu ra khỏi thành phố. Ông Piyasvasti, hiện là Bộ trưởng Năng lượng nói, ông đã gặp phải sự chỉ trích mạnh mẽ của các công ty dầu khí phương Tây và những nhà sản xuất ô tô Nhật Bản.

Trên đường phố Bangkok, người dân đưa ra những quan điểm khác nhau về chiến dịch chống ô nhiễm của thành phố.

Pacharapun Tinnabal, 25 tuổi, một sinh viên đã tốt nghiệp gần đây vừa về Thủ đô sau ba năm sống tại Jakarta, nói, cô muốn trở về vì bầu không khí đã cách xa ô nhiễm. Nhưng Thongpoon Nawiman, một người đưa báo 41 tuổi thường có năm ngày/tuần đi khắp Bangkok vẫn tỏ ra không hài lòng. ""Không khí vẫn ô nhiễm và giao thông thì quá tồi tệ"".

  • Kỳ Thư (Theo NYtimes)

Việt Báo
contentlength: 8980
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Chuyện về chàng trai khiếm thị một mình đi du lịch khắp thế giới
00:00 / --:--

VẤN ĐỀ THế GIớI NÓNG NHẤT

Chay Nha tho Duc Ba Paris

Cháy Nhà thờ Đức Bà Paris

Vụ cháy không gây thiệt hại về người nhưng đã phá huỷ nghiêm trọng công trình kiến trúc nổi tiếng thế giới - Nhà thờ Đức Bà Paris.

152 du khach Viet mat tich o Dai Loan

152 du khách Việt mất tích ở Đài Loan

Giới chức Đài Loan ngày 25/12 xác nhận rằng họ đã mất liên lạc với 152 du khách Việt Nam sau khi những người này tới sân bay thành..