Hai chàng trai Bách khoa làm ra bộ gõ chữ dân tộc thiểu số

Thứ tư, 28 Tháng tư 2004, 08:43 GMT+7
  • Hai chang trai Bach khoa lam ra bo go chu dan toc thieu so
    Hai chang trai Bach khoa lam ra bo go chu dan toc thieu so
    Võ Ngọc Hiệp (ảnh trên) và Trương Đình Tú - Ảnh: YHán ÊBan
    Đó là Võ Ngọc Hiệp, quê Tam Kỳ, Quảng Ngãi, hiện công tác tại phòng kỹ thuật của Cơ quan thường trú Đài Tiếng nói VN tại Tây Nguyên và Trương Đình Tú, quê Buôn Ma Thuột, Đắc Lắc, hiện công tác tại Trường trung học Công nghiệp Tuy Hòa, Phú Yên.

    Đối với Võ Ngọc Hiệp, năm 1999 tốt nghiệp kỹ sư điện tử viễn thông Đại học Bách khoa Hà Nội, Hiệp được nhận vào làm bá âm của Cơ quan thường trú Đài Tiếng nói VN - nơi đang phát hằng ngày các chương trình phát thanh tiếng Ê Đê, M’Nông, Ja Rai, Ba Na, Xê Đăng, Kơ Ho trên sóng phát thanh quốc gia.

    Công tác tại đây, Võ Ngọc Hiệp cảm thấy thương các anh chị phóng viên, biên tập, biên dịch tin - bài tiếng dân tộc bởi họ phải vật lộn với máy tính khi dịch các bản tin, bài báo phải dùng hàng loạt thao tác trên bàn phím.

    Mặt khác, có rất nhiều từ Hán - Việt và các danh từ riêng không thể dịch ra ký tự của dân tộc thiểu số được. Từ đó Hiệp chú tâm vào việc tìm hiểu, nghiên cứu các bộ gõ đã được sử dụng và sau ba năm anh đã lập ra một chương trình mang tên TayNguyenKey - chương trình gõ tiếng các dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên (Ê Đê, M’Nông, Ja Rai, Ba Na, Xê Đăng, Kơ Ho).

    TayNguyenKey hỗ trợ các font chữ Unicode, VNI-Win, VietWare-X; sử dụng rất dễ dàng và thuận tiện cho việc soạn thảo văn bản. Đặc biệt, TayNguyenKey gõ chữ tiếng Việt ngay trong lúc đang gõ chữ dân tộc thiểu số mà không cần phải chuyển font.

    TayNguyenKey ứng dụng thành công không chỉ tại Cơ quan thường trú Đài Tiếng nói VN tại Tây nguyên mà còn ở các nơi khác như: Nhà xuất bản Văn Hóa Dân Tộc, Trường Dân tộc nội trú Gia Lai, Sở Khoa học - công nghệ Đắc Lắc... TayNguyenKey của Võ Ngọc Hiệp đã được Đài Tiếng nói VN công nhận và thưởng sáng kiến loại A về kỹ thuật tin học năm 2003.

    Nếu như TayNguyenKey của Võ Ngọc Hiệp được lập ra từ thực tiễn công tác thì ý tưởng làm phần mềm bộ gõ chữ các dân tộc thiểu số lại đến với Trương Đình Tú khi anh đang theo học khoa công nghệ thông tin Đại học Bách khoa Đà Nẵng. Cứ mỗi lần được nghỉ học về thăm gia đình ở Buôn Ma Thuột, Đắc Lắc, Tú càng thêm hiểu sự vất vả của bà con các dân tộc thiểu số, sự chênh lệch về điều kiện sống so với miền xuôi.

    Ấp ủ hàng năm trời, đến năm cuối cùng của đại học Tú nài nỉ ba má bán đi số cà phê ít ỏi của gia đình để mua chiếc máy vi tính - điều kiện tiên quyết để Tú thực hiện ý tưởng của mình là đưa chữ các dân tộc Ê Đê, M’Nông, Ba Na, Ja Rai và Chăm lên bộ gõ máy tính.

    Khi có máy vi tính rồi, Tú đã đến tận các vùng đồng bào dân tộc thiểu số thuộc các tỉnh Đắc Lắc, Phú Yên, Ninh Thuận để nhờ các trí thức già làng hướng dẫn cách viết và đọc chuẩn ngôn ngữ của từng dân tộc. Sau mấy tháng tìm hiểu, Tú đã có được một vốn hiểu biết kha khá về ngôn ngữ các dân tộc ở đây.

    Nhưng điều khó nhất là làm sao để đưa được cả năm thứ chữ - tiếng dân tộc vào cùng một bộ gõ chữ - tiếng Việt mà không cần thay đổi font, không cần cài lại phần mềm? Cuối cùng, lòng đam mê và óc sáng tạo đã đưa Tú đến được điều kỳ diệu đó. Giải thưởng “Thực tiễn VN” Tú nhận được chính là sự ghi nhận những đóng góp của Trương Đình Tú ở cuộc thi Trí tuệ VN năm 2003.

    Nhưng đối với Tú còn có một niềm vui lớn hơn thế nữa: phần mềm bộ gõ chữ các dân tộc Ê Đê, M’Nông, Ba Na, Ja Rai và Chăm đang được nhiều cơ quan, trường học ở Đắc Lắc, Phú Yên, Ninh Thuận đưa vào ứng dụng hiệu quả trong học tập và công tác liên quan đến ngôn ngữ cũng như chính sách đối với dân tộc thiểu số.

    Bài, ảnh: YHÁN ÊBAN

    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Chủ đề liên quan: Hai chàng trai Bách khoa làm ra bộ gõ chữ dân tộc thiểu số

    Nhận xét tin Hai chàng trai Bách khoa làm ra bộ gõ chữ dân tộc thiểu số

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Hai chàng trai Bách khoa làm ra bộ gõ chữ dân tộc thiểu số bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Hai chang trai Bach khoa lam ra bo go chu dan toc thieu so ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Hai chàng trai Bách khoa làm ra bộ gõ chữ dân tộc thiểu số ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Nhịp Sống Trẻ của chuyên mục Thế Giới Trẻ.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - THẾ GIỚI TRẺ - NHỊP SỐNG TRẺ