Giữ cho trái tim khỏe mạnh

15:56 11/09/2006
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Giu cho trai tim khoe manh
Kiểm tra huyết áp thường xuyên là biện pháp phòng ngừa bệnh tim mạch. Ảnh: Hoa Vinh

Những năm gần đây, ở các nước công nghiệp phát triển đã có những thành tựu đáng kể trong công tác phòng ngừa bệnh tim mạch. Tỷ lệ chết do các bệnh tim mạch gây ra đã giảm 20-30% so với những năm 70 của thế kỷ trước.

Đạt được điều này là do người dân ở các nước này đã có những hiểu biết và kiến thức nhất định trong công tác phòng ngừa các bệnh tim mạch.

Ở VN, cùng với sự bùng nổ của đô thị hóa, sự phát triển khoa học và công nghệ... đã làm thay đổi đặc điểm cuộc sống của người dân: tĩnh tại ít vận động, căng thẳng thần kinh - tâm lý và chế độ ăn uống thừa calo. Điều này dẫn đến tăng nhanh số lượng người bị thừa cân, béo phì, bệnh nhân mắc các bệnh tim mạch, hô hấp, vận động, bệnh nhân ung thư. Tỷ lệ người mắc bệnh tim mạch và tỷ lệ chết do các bệnh này đang chiếm vị trí số một.

Như chúng ta đã biết, sức khỏe của con người chủ yếu phụ thuộc vào chức năng của các hệ thống tim mạch và hô hấp, đặc biệt là hệ thống tim mạch. Do vậy các biện pháp nhằm nâng cao chức năng của hệ thống tim mạch, phòng bệnh đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Xin đưa ra một số chỉ dẫn giúp mọi người biết cách bảo vệ trái tim.

- Không hút thuốc: Mức độ tổn thương của hệ thống tim mạch tỷ lệ thuận với số lượng thuốc hút trong ngày và thâm niên hút thuốc. Chất nicotin và khí CO trong khói thuốc là nguyên nhân gây các tổn thương hệ thống tim mạch. Nicotin làm tăng huyết áp, tăng nhịp tim do làm co thắt mạch máu; giảm lượng nước tiểu được bài tiết dẫn đến giữ nước trong cơ thể.

Chất nicotin và khí CO có tác dụng co thắt mạch vành tim, thúc đẩy sự phát triển xơ vữa động mạch và hình thành các cục tắc nghẽn ở các mạch máu nhỏ nuôi dưỡng cơ tim. Đây là yếu tố dẫn đến làm tăng nguy cơ bị chết đột tử do nhồi máu cơ tim ở những người hút thuốc lá: hút thuốc làm tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim 1,5-6,5 lần, tỷ lệ bệnh mạch vành cao hơn 2-3 lần so với những người không hút thuốc. Nếu ở người hút thuốc lá có bệnh tăng huyết áp hoặc bệnh tiểu đường thì nguy cơ bị nhồi máu cơ tim còn cao hơn.

Hút thuốc làm thay đổi thành phần hóa học của máu, góp phần phát triển các mảng xơ vữa trên thành động mạch. Nghiên cứu ở các nước phát triển cho thấy, trên 90% bệnh nhân ở độ tuổi dưới 45 cần phẫu thuật nong mạch vành là những người nghiện thuốc lá.

Chất nicotin và chất CO chứa trong thuốc lá cũng thúc đẩy sự hình thành các cục tắc nghẽn là nguyên nhân chủ yếu gây tai biến mạch máu não.

- Kiểm soát hàm lượng cholesterol máu: Nếu hàm lượng cholesterol máu tăng quá 200mg% (200mg/dl) ở độ tuổi trung niên thì cần phải điều chỉnh chế độ ăn. Cholesterol có nhiều trong các thức ăn có nguồn gốc động vật (thịt, trứng và sữa). Một lượng cholesterol nhất định rất quan trọng đối với cơ thể, nhưng nếu cơ thể dùng một lượng cholesterol quá mức cần thiết thì lại cực kỳ có hại - là nguyên nhân gây xơ vữa động mạch (hàm lượng bình thường của cholesterol trong máu dao động trong khoảng 3,9-5,2mmol/lít).

- Kiểm soát hàm lượng LDH và tỷ lệ cholesterol toàn phần với LDH: Hàm lượng cholesterol trong máu đạt cao và phá vỡ sự cân bằng giữa hàm lượng lipoproteid có trọng lượng phân tử thấp (LDL) và hàm lượng lipoproteid có trong lượng phân tử cao (HDL) - sản phẩm kết hợp giữa lipid và protein là nguyên nhân chính trong sự phát triển bệnh vữa xơ động mạch và các biểu hiện lâm sàng của nó: tổn thương mạch vành, mạch máu não và mạch máu chi dưới.

Các phân tử lipoproteid có trọng lượng phân tử cao (HDL) có khả năng hấp thụ cholesterol ở trong máu và vận chuyển về gan để xử lý - do vậy ở những người có hàm lượng HDL càng cao thì càng ít có nguy cơ mắc bệnh vữa xơ động mạch. Chỉ số bình thường (ngưỡng an toàn) của HDL > 0,9mmol/lít, của LDL < 3,9mmol/lít.

- Chế độ dinh dưỡng hạn chế chất béo: Không ăn thịt mỡ, cần nhớ rằng trong thịt nạc thăn đã chứa tới 10-15% mỡ; ăn không quá 3-4 quả trứng/tuần, ăn cách ngày, vì trong trứng có chứa nhiều cholesterol.

- Tập luyện các bài tập rèn sức bền thường xuyên với liều lượng hợp lý: Các bài tập rèn sức bền (đi bộ sức khỏe 5-7 buổi/tuần, 30-60 phút/buổi; chạy sức khỏe 2-3 buổi/tuần, 20-40 phút/buổi; tập bơi 3 buổi/tuần, tốc độ và thời gian tập tùy sức) có ảnh hưởng tốt lên toàn bộ cơ thể, đặc biệt là lên chức năng của hệ thống tim mạch thông qua việc:

+ Cải thiện tuần hoàn và chuyển hóa của tim (phát triển hệ thống mao mạch, tăng dự trữ glycogen của cơ tim...) giúp bảo vệ tim trước các stress gây thiếu ôxy (căng thẳng thần kinh, hoạt động thể lực căng thẳng...).

+ Giảm nhịp tim, giảm huyết áp, tim hoạt động tiết kiệm và hiệu quả trong trạng thái yên tĩnh cũng như khi tập luyện.

+ Bình thường hóa hàm lượng lipid máu. Tăng cường chuyển hóa lipid, dẫn đến tăng khối lượng cơ bắp, giảm khối lượng mỡ trong cơ thể, điều chỉnh cân nặng.

Các công trình nghiên cứu cho thấy trái tim của những người 60 tuổi tập luyện thường xuyên hoạt động như trái tim của người 40 tuổi mà không tập luyện gì. Như vậy tập luyện rèn sức bền có tác dụng làm trẻ hóa cơ thể.

- Kiểm tra sức khỏe thường xuyên: Ngoài 40 tuổi cần làm các xét nghiệm như xác định hàm lượng cholesterol máu (cholesterol toàn phần, HDL, LDL); hàm lượng đường máu; đo huyết áp; ghi điện tim, đặc biệt là điện tim gắng sức tối thiểu 1 lần/năm.

Theo TS. ĐẶNG QUỐC BẢO - Sức khỏe & đời sống

contentlength: 8219
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Sốc với video lá phổi đen sì, khò khè vì bị thuốc lá tàn phá
00:00 / --:--

VẤN ĐỀ SứC KHỏE NÓNG NHẤT

Hang tram tre mam non nhiem san lon o Bac Ninh

Hàng trăm trẻ mầm non nhiễm sán lợn ở Bắc Ninh

Đã có gần 1.200 trẻ từ Bắc Ninh đến BV Nhiệt đới TƯ và Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng TƯ để làm xét nghiệm xem có nhiễm..