Ôn lại sử Việt qua gương anh hùng

07:39 21/10/2010
Mỗi một dân tộc lại có những người anh hùng riêng của mình. Đó là những con người có công kiệt xuất trong cuộc đấu tranh cho sự trường tồn và phát triển của dân tộc, được nhân dân suy tôn và lịch sử dân tộc ghi nhận. 

Trong lịch sử hàng nghìn năm bảo vệ và phát triển đất nước, dân tộc Việt Nam đã có nhiều nhân vật anh hùng tiêu biểu như Hai Bà Trưng, Bà Triệu, Lý Nam Đế, Mai Thúc Loan, Phùng Hưng, Ngô Quyền, Lê Đại Hành, Lý Thường Kiệt, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Nguyễn Trãi, Nguyễn Huệ, Hồ Chí Minh, Võ Nguyên Giáp...

Những con người ấy gắn với những bước ngoặt lịch sử, ghi những dấu ấn hiển hách hoặc mở ra thời đại mới và trở thành biểu tượng, niềm tự hào bất diệt của dân tộc Việt Nam.

Triển lãm "Anh hùng dân tộc và danh nhân văn hóa Việt Nam" (mở cửa từ ngày 4/10 - 31/12/2010 tại Bảo tàng Cách mạng Việt Nam, Hà Nội) là cơ hội để người Việt ôn lại một tiến trình lịch sử xuyên suốt 4.000 năm từ thời kỳ Hùng Vương đến thời đại Hồ Chí Minh thông qua những gương mặt anh hùng với hàng trăm hiện vật lịch sử quý giá có liên quan.

Dưới đây là một số ghi nhận của phóng viên:

On lai su Viet qua guong anh hung

Hùng Vương (2879 - 258 TCN) là vương hiệu đầu tiên trong lịch sử dân tộc ta. Theo truyền thuyết, 50 người con cùng theo mẹ Âu Cơ lên núi, bầu người giỏi nhất lên làm vua, gọi là Hùng Vương. Hùng Vương hợp nhất các vùng đất có cùng một nền văn hóa và tiếng nói lại thành một nước, gọi là Văn Lang. Sử tích truyền rằng, thời Hùng Vương có 18 đời, đều lấy vương hiệu là Hùng Vương. (Ảnh: mặt trống đồng sao vàng thuộc thời đại Hùng Vương, cách đây 2500-2000 năm).

On lai su Viet qua guong anh hung

An Dương Vương (258 - 208 TCN) tên thật là Thục Phán - người đứng đầu một cộng đồng Âu Việt trên địa bàn phía Bắc nước Văn Lang. Giữa thế ký thứ 3, Thục Phán được suy tôn làm vua sau khi lãnh đạo người Âu Việt, Lạc Việt kháng chiến chống quân xâm lược Tần thắng lợi. Ông lập ra nước Âu Lạc và xây thành Cổ Loa (ĐÔng ANh, Hà Nội) - một công trình kỹ vĩ của người Việt thời dựng nước. (Ảnh: Mô hình nỏ thần An Dương Vương do Bảo tàng Lịch sử quân sự Việt Nam phục dựng năm 2009).



On lai su Viet qua guong anh hung
Hai Bà Trưng (? - 43) là tên gọi của hai chị em nữ tướng Trưng Trắc và Trưng Nhị. Ngày 6 tháng Giêng năm Canh Tý (năm 40), Hai Bà Trưng dựng cờ khởi nghĩa chống quân xâm lược Đông Hán. Chưa đầy 1 tháng, nghĩa quân đã chiếm được 65 thành trì, giải phóng đất nước. Hai Bà Trưng lên ngôi vua, đóng đô ở Mê Linh. Tháng 4 /42, vua Hán sai Mã Viện sang cướp nước, sau những trận đánh ác liệt Hai Bà Trưng kéo quân về Cấm Khê, Hát Môn (Phúc Thọ, Hà Nội) và mất ngày 6/3/43. (Ảnh: hoa văn trang trí hình phụ nữ cưỡi voi đánh trận trên trống đồng có niên đại cách ngày nay 2.000-2.500 năm). 
On lai su Viet qua guong anh hung
Bà Triệu (? - 248) tên thật là Triệu Thị Trinh, người vùng Quan Yên (Định Công, Yên Định, Thanh Hóa), thủ lĩnh nghĩa quân chống Ngô thế kỷ thứ 3. Năm 248, bà cùng anh là Triệu QUốc Đạt khởi nghĩa, lấy núi Tùng (Hà Trung, Thanh Hóa) làm nơi xuất phát và tiến quân về các thành ấp. Nghĩa quân đánh đâu thắng đó khiến chính quyền nhà Ngô lo sợ cử Lục Dận đem quân sang đàn áp. Liệu thế không chống nổi, Bà Triệu đã lên đỉnh núi Tùng tự vẫn. (Ảnh: kiếm và dao găm được phát hiện ở đỉnh núi Nưa (đền thờ Bà Triệu), Thanh Hóa. 
On lai su Viet qua guong anh hung

Lý Nam Đế (? - 548) tên thật là Lí Bí, người sáng lập nhà nước Vạn Xuân thế kỷ 6. Năm 542, ông đã liên kết được với nhiều thủ lĩnh của các nghĩa quân dựng cờ khởi nghĩa chống ách đô hộ của nhà Lương. Đầu năm 544, Lí Bí lên ngôi vua, tự xưng là Nam Đế, đặt tên nước là Vạn Xuân. Từ năm 545, ông lãnh đạo cuộc kháng chiến chống lại sự xâm lược của nhà Lương cho đến khi bị ốm nặng và mất năm 548. (Ảnh: đồ gốm sử dụng trong thời Lý Nam Đế, thế kỉ thứ 6).

On lai su Viet qua guong anh hung
Ngô Quyền (879 - 944) là vị danh tướng sinh ra ở dất Đường Lâm (Ba Vì, Hà Nội). Ông vốn có thân thể cường tráng, trí tuệ sáng suốt, thường xuyên luyện võ nghệ. Năm 920, Ngô Quyền theo Dương Đình Nghệ đánh đuối giặc Nam Hán chiếm thành Đại La. Năm 938, với tài chỉ huy của mình ông đã đánh tan quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng. Năm 939, Ngô Quyền xưng vương, đóng đô ở Cổ Loa (Đông Anh, Hà Nội). Ông tại ngôi được 6 năm (939 - 944) thì mất. (Ảnh: bức bích họa miêu tả lại chiến thắng trên sông Bạch Đằng của Ngô Quyền trước quân Nam Hán).
On lai su Viet qua guong anh hung
Lý Thái Tổ (974 - 1028) tên thật là Lý Công Uẩn, người làng Đình Bảng, châu Cổ Pháp (Từ Sơn, Bắc Ninh). Từ nhỏ, ông được thiền sư Khánh Văn và Vạn Hạnh nuôi dạy. Có chí thông minh hơn người, Lý Công Uẩn đã gây dựng sự  nghiệp ở Hoa Lư, trở thành một thủ lĩnh quân sự. Năm 1009, sau khi vua Lê Long Đĩnh mất, Lý Công Uẩn được suy tôn làm vua, xưng Lý Thái Tổ, lập nên triều Lý. Tháng 2/1010, Lý Thái Tổ viết Chiếu dời đô, đến mùa thu năm 1010 dời đô từ Hoa Lư về Đại La và đổi tên là Thăng Long, mơ ra kỷ nguyên mới cho sự phát triển của đất nước. (Ảnh: tác phẩm mỹ nghệ khảm ốc trên gỗ mang nội dung Chiếu dời đô của nghệ nhân Nguyễn Đình Vinh, thôn Hoài Trung, xã Liên Bảo, Tiên Du, Bắc Ninh). 
On lai su Viet qua guong anh hung

Lý Thường Kiệt (1019 - 1105) tên thật là Ngô Tuấn, quê ở làng An Xá, huyện QUảng Đức (Gia Lâm, Hà Nội). Ông là nhà quân sự - chính trị kiệt xuất thời Lý. Năm 1061, trước âm mưu xâm lược của nhà Tống, Lý Thường Kiệt đã chủ động tấn công lên phía Bắc, tiêu hủy phần lớn những căn cứ dự trữ của quân Tống. Năm 1077, ông tổ lãnh đạo thắng lợi trận chiến ở phòng tuyến sông Như Nguyệt. Những năm cuối đời ông còn cầm quân đi dẹp quân Chiêm quấy nhiễu ở Bố Chính. (Ảnh: Bài thơ Nam Quốc Sơn Hà - bản Tuyên ngôn độc lập đầu tiên của dân tộc, theo tương truyền do Lý Thường Kiệt sáng tác).  

On lai su Viet qua guong anh hung

Trần Hưng Đạo (1228 - 1300) tên thật là Trần Quốc Tuấn, quê Tức Mặc, phủ Thiên Trường (Mỹ Lộc, Nam Định). Ông là vị tướng kiệt xuất gắn với ba lần kháng chiến chống quân Nguyên Mông thắng lợi vào thế kỷ 13 (các năm 1258, 1285 và 1288). Ông cũng để lại cho đời sau nhiều trước tác bất hủ như: Hịch tướng sĩ, Vạn kiếp tông bí truyền thư, Binh thư yếu lược... (Ảnh: cọc gỗ được thủy quân Trần Hưng Đạo chôn dưới sông Bạch Đằng để phá thuyền giặc tại Yên Giang, Yên Hưng, Quảng Ninh). 

On lai su Viet qua guong anh hung

Trần Nhân Tông (1258 - 1308), tên thật là Khâm, là vị vua thứ ba của nhà Trần, lên ngôi năm Kỹ Mão (1279). Vào các năm 1285 và 1287, bằng tài năng và trí tuệ của mình, ông đã động viên được tài trí của cả nước đánh thắng giặc Nguyên Mông, bảo vệ nền độc lập nước nhà. Được ca ngợi là vị vua anh minh, năm 1293 Trần Nhân Tông xuất gia tại yên Tử, trở thành vị Tổ thứ nhất của Thiền phái Trúc Lâm Việt Nam và mất tại đó năm 1308. (Ảnh: bản khắc gỗ tác phẩm Thiền Tông Bản Hạnh được lưu giữ tại chùa Vĩnh Nghiêm, trung tâm phật giáo của thiền phái Trúc Lâm do Phật hoàng Trần Nhân Tông sáng lập

On lai su Viet qua guong anh hung

Lê Thái Tổ (1385 - 1433) tên thật là Lê Lợi, quê ở Hương Chủ Sơn, huyện Lôi Dương (Thọ  Xuân, Thanh Hóa). Năm 1418, ông cùng những hào kiệt như Nguyễn Trãi, Trần Nguyên Hãn... dựng cớ khởi nghĩa Lam Sơn đánh đuổi quân xâm lược Minh. Cuộc kháng chiến thắng lơi sau 10 năm chiến đấu gian khổ. Năm 1428, Lê Lợi lên ngôi Hoàng đế ở Đông Kinh, mở đầu triều Lê sơ, triều đại lâu dài nhất trong lịch sử Viêt Nam. (Ảnh: Tranh sơn dầu vẽ chân dung anh húng dân tộc Lê Lợi). 

On lai su Viet qua guong anh hung

Lê Thánh Tông (1442 - 1497) tên thật là Lê Tư Thành, con út của vua Lê Thái Tông. Lên ngôi khi 18 tuổi, Lê Thánh Tông trị vì được 38 năm với hai niên hiệu Quang Thuận (1460 - 1469) và Hồng Đức (1470 - 1479). Ông là vua anh minh, có nhiều cải cách, đánh dấu một giai đoạn phát triển rực rỡ của đất nước. Sử gia đời sau coi Lê Thánh Tông là "vị vua sáng lập chế độ, mở mang đất đai, bờ cõi khá rộng, văt vật tốt đẹp, thật là vua anh hùng, tài lược...". (Ảnh: Bản đồ Hồng Đức năm thứ 2, 1490 do vua Lê Thánh Tông ban bố). 

On lai su Viet qua guong anh hung

Nguyễn Huệ (1753 - 1792), tước hiệu Quang Trung, quê ở Làng Hương Cái (Hưng Nguyên, Nghệ An). Từ năm 1771 - 1783, ông cùng anh là Nguyễn Nhạc phất cờ khởi nghĩa, đấu tranh lật đổ chế độ chúa Nguyễn ở Đàng Trong. Năm 1786, ông đánh tan 5 vạn quân xâm lược Xiêm trong trận Rạch Gầm - Xoài Mút. Năm 1786, ông tiến công ra Đằng Ngoài, phế bỏ chế độ vua Lê chúa Trịnh. Năm 1789, với cương vị hoàng đế, Nguyễn Huệ đại phá 29 vạn quân Thanh xâm lược trong chiến thắng Ngọc Hồi - Đống Đa. (Ảnh: Súng lệnh thời Quang Trung - Nguyễn Huệ, thế kỷ 18).  

On lai su Viet qua guong anh hung

Chủ tịch Hồ CHí Minh (1890 - 1969) quê ở làng Kim Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An. Cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của Người gắn liền với sự nghiệp cách mạng giành độc lập dân tộc và thống nhất đất nước của dân tộc Việt Nam trong thế kỷ XX. Sáng lập Đảng cộng sản Việt Nam ngày 3/2/1930, Người cùng Trung ương Đảng lãnh đạo nhân dân tiến hành Cách mạng Tháng Tám 1945 thành công, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa ngày 2/9/1945. Từ năm 1946 - 1969, Người cùng Trung ương Đảng lãnh đạo toàn dân xây dựng và bảo vệ cách mạng XHCN ở miền Bắc và thực hiện cuộc cách mạng Dân tộc dân chủ nhân dân ở miền Nam. 

On lai su Viet qua guong anh hung

Một số tác phẩm của Chủ tịch Hồ Chí Minh được trưng bày tại Triển lãm Anh hùng dân tộc và danh nhân văn hóa Việt Nam: Sách Ngục trung nhật ký (Nhật ký trong tù) viết năm 1942-1943; Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến (19/12/1946); bản thảo các bài báo Chủ tịch Hồ Chí Minh viết trong kháng chiến chống thực dân Pháp và cuốn Thơ chúc Tết (1949 - 1969) của Người.

On lai su Viet qua guong anh hung
Bộ quần áo ka ki Chủ tịch Hồ Chí Minh mặc trong buổi đọc Tuyên ngôn độc lập tại quảng trường Ba Đình, Hà Nội ngày 2/9/1945.
Vietbao (Theo: Báo Đất Việt)
contentlength: 17944
Chia sẻ

Video nổi bật

Rùng mình với cô gái khóc ra máu khi đang ngủ
00:00 / --:--

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Giá khủng theo giờ của các chân dài lắc thâu đêm

 Một loạt động tác khiêu khích, gấp rút được nhóm tứ cô nương tung ra thị uy. Nhảy đẹp lại sang chảnh trong các bộ cánh cúp ngực, váy quây bằng chất liệu mỏng tang lộ nội y cũng chính là ngón nghề để các "phi đội" bay thuê.

Bài được quan tâm