ĐBSCL mùa kiệt nước

05:56 09/02/2004
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

DBSCL mua kiet nuoc
Chú Châu On đang tìm cách khai đường nước vào cánh đồng đã nứt nẻ
Trời nắng như đổ lửa và sông rạch thì nước đang cạn dần... Con tôm con cá ở nhiều nơi đã ngắc ngoải, cây trồng ở nhiều nơi đã chết héo...
Người ĐBSCL lại đứng trước một mùa kiệt đầy khắc nghiệt...

Đồng Tháp Mười - những dòng kênh ô nhiễm

Con kênh Nguyễn Văn Tiếp đi xuyên qua Đồng Tháp Mười, từ Cao Lãnh (Đồng Tháp) qua Cái Bè, Cai Lậy (Tiền Giang) nối liền Mộc Hóa (Long An), nước đã rút cạn chỉ còn đục ngầu một màu bùn đất. Thứ bùn của đáy kênh bị “xới” lên mỗi khi ghe tàu qua lại.

Nước cạn làm cho lòng kênh như nhỏ lại, lộ ra những bãi bùn chạy dài xa tít tắp. “Nước năm nay rút thấp hơn mọi năm 4-5 tấc - anh Nguyễn Thi Tài ở ấp 4 (xã Phong Mỹ, huyện Cao Lãnh) nhìn một lượt qua các gốc cây lòi ra dưới đáy sông nói - từ tháng giêng nước đã bắt đầu cạn tới nay, vất vả quá”.

Cặp theo bờ kênh, những quầng nuôi tôm đang lần lượt được tháo bỏ. “Nước cạn lòi bùn, tôm làm sao sống nổi - anh Tài cho biết - nước “kẹo” lại nhiễm đủ thứ dơ bẩn, con tôm bị ngộp chết vênh râu”. Anh Tài đã phải bán “non” 2 quầng tôm, lỗ mất gần 20 triệu đồng.

Cặp theo bờ kênh này, nhiều người nuôi cá lóc bè cũng chịu chung số phận như người nuôi tôm. Các bè cá dọc bờ kênh đều được mở nắp, nằm thoi loi trên cạn. Cá đã phải bán non trước cả tháng.

Đi vô mấy nhánh kênh nội đồng thuộc các xã Ba Sao, Gáo Giồng (Cao Lãnh - Đồng Tháp), Vĩnh Hưng, Tân Hưng (Long An), nước càng cạn hơn. Ghe xuồng chạy chậm chạp vì lòng kênh chật hẹp và lườn ghe bị “cạ” đụng đáy kênh. Chưa kể thỉnh thoảng lại vướng một giề lục bình trôi và rác, nào là cỏ mục, lá cây thối, bọc nilông, rác thải và cả... xác gà chết.

Trong những ngày đi trong Đồng Tháp Mười này, tôi chỉ thấy ở trung tâm gần xã là có một trạm cấp nước sạch. Còn đi sâu vô đồng, ai cũng bơm nước từ kênh lên để sử dụng. Có thể thấy một hình ảnh rất phổ biến ở từng nhà: từ dưới lòng kênh, bà con đặt một ống nước bằng nhựa kéo dài lên phía sau nhà. Ở đó để sẵn một dãy 7-8 cái lu hũ lớn nhỏ đủ cỡ. Cạnh đó là cái máy bơm nước. Đợi khi nước lớn, bà con mở máy bơm lên đầy lu, lóng phèn cho trong rồi tắm giặt.

Những ngày này nhiều người đã phải tháo ống nước đặt ở mực mọi năm để đặt xuống chỗ sâu hơn dưới đáy kênh. Từ đó kéo lên ống cấp 2, cấp 3 mới vô được tới nhà. Đầu tiên là bơm từ đáy kênh lên bờ. Từ bờ lại nối ống băng qua đường lộ, xong rồi phải nối thêm một cấp ống nữa mới vô tới nhà.

Chú Ba Hàn ở bờ kênh Nguyễn Văn Tiếp đang loay hoay tháo lắp, thay cái ống nước cũ cho biết do phải kéo ống qua đường lộ, chú phải tốn thêm gần cả trăm mét ống mới đủ bơm vô nhà. Chú than: “Nước đã kiệt còn gặp nạn xác gà chết. Kiểu này chết còn sướng hơn”.

Tại kênh Tắc Thầy Cai, khu vực giáp ranh hai xã Mỹ Trà và An Bình (Cao Lãnh, Đồng Tháp), bà con còn đau khổ hơn vì kênh đã cạn mà nước lại bị bí. Do ở ngoài sông lớn đang lắp một cái cống nên tạm thời nước chưa thông. Vì vậy mà nước cứ luần quần một chỗ. Dân ở đây cũng chỉ có một nguồn nước duy nhất để xài là lấy từ dưới kênh lên.

DBSCL mua kiet nuoc
Những dòng kênh khô
Tứ giác Long Xuyên - cánh đồng khô nước

Từ ngã ba Lộ Tẻ Long Xuyên (An Giang), tôi theo tỉnh lộ 941 đi cặp theo kênh Mạc Cần Dưng hướng về phía huyện Tri Tôn, một góc của vùng tứ giác Long Xuyên. Lại những hình ảnh quen thuộc: kênh cạn, nước đục ngầu, lòng kênh lọt thỏm sâu xuống dưới.

Tới kênh 15 thuộc địa phận xã Tà Đảnh, tôi thấy nước đã chuyển sang màu đỏ đục, báo hiệu độ phèn đang tăng mạnh. Bên trên là cánh đồng lúa đông xuân bạt ngàn đang trổ. Rất may là bà con đã kịp thời bơm đợt cuối từ tuần rồi, lúc nước chưa đỏ. Nhưng không phải vậy là yên thân. Anh Nguyễn Trọng Thanh, một nông dân làm ruộng bên bờ kênh 15, dự báo: “Nếu nắng hạn kéo dài, vụ hè thu tới chắc không xuống giống được”.

Đến thị trấn Tri Tôn, cánh đồng ấp 3 lúa đang trổ đòng đòng nhưng lởm chởm chỗ có chỗ không. Nhiều thửa ruộng khô nứt nẻ vì thiếu nước. Từ phía kênh Tám Ngàn, chừng 7-8 nông dân đang loay hoay khai đường nước cho lên ruộng, kịp nuôi lúa đang lúc tích hạt.

An Giang: đóng cửa rừng

Trước tình hình thời tiết khô hạn kéo dài, rừng ở An Giang đang ở mức báo động cháy cấp 5, Chi cục Kiểm lâm tỉnh đã gửi công điện khẩn ra lệnh đóng cửa tất cả các khu rừng thuộc địa bàn đồi núi và đồng bằng trong toàn tỉnh cho đến khi có thông báo chính thức.

(Đ.VỊNH)

Chú Châu On, nông dân ấp 3, đưa tay quệt mồ hôi trán: “Năm nay nước kém quá nên có người bỏ ruộng không làm. Các chủ bơm nước thì ngại bơm nhiều chi phí cao. Họ đòi 3 giạ/công mà có đủ nước đâu”.

Cặp kênh Tám Ngàn đi về hướng Vàm Rầy (Kiên Lương - Kiên Giang), tôi thấy từ dưới đáy kênh nhìn lên bờ ruộng, độ cao cũng phải tới 2m. Các con mương dẫn nước vô ruộng đều khô cạn. Các ruộng trồng màu ở đây đều khô khốc.

Anh Trần Văn Ngọt, nông dân ấp An Nhơn, dẫn tôi đi vô ruộng hướng về phía chân núi Dài. Xung quanh các đám dưa hấu, bí rợ, dưa leo, đậu xanh... đều đang chết héo. Anh bốc lên một dây dưa đã héo rồi nói: “Mấy bữa trước còn ráng bơm nước lên tưới, nay phèn đỏ quạch tưới gì được, tụi tui bỏ luôn. Coi như thất trắng”.

Anh Ngọt cho biết bà con trồng màu ở đây 10 hộ thì chỉ có hai là còn thu hoạch, nhờ có vốn bỏ tiền khoan giếng lấy nước được. Còn đa số nghèo nên chịu thất. Anh chỉ tôi coi rẫy dưa gần 10 công của anh Năm Tẳng toàn cỏ mọc. Mọi năm anh trồng dưa thu cả chục triệu, năm nay để cỏ cho bò ăn. Anh Tư Nhơn trồng 20 công mì tốn gần 2 triệu đồng hom giống, vậy mà nay lên loe hoe có mấy cây.

Đi sâu vô kênh Bến Bò (xã Vĩnh Phước), cánh đồng chuyên canh trồng mè của bà con vùng này, cũng đang èo uột vì thiếu nước. Anh Trần Văn Quyết, đang trồng 2 công mè, than thở: “Mọi năm tui trồng tới 5 công, nay thấy tình hình hổng ăn nên giảm lại. Vậy mà cũng điêu đứng đây”. Tôi đưa mắt nhìn ra cánh đồng. Mè chỗ xanh chỗ vàng, xen lẫn những thửa ruộng trơ gốc rạ. Lại một vụ mè thất thu.

Anh Trần Văn Mì, trưởng Phòng Xây dựng- phát triển nông thôn huyện Tri Tôn, cho biết: “Do thiếu nước nên chương trình chuyên canh 500ha mè vùng này giảm còn có 60ha. Chúng tôi còn dự định đưa cây bông vải vô nữa nhưng... thua”.

Hiện nay các kênh trục tạo nguồn như kênh Mới, kênh 15, kênh Ninh Phước tuy còn nước nhưng bị kiệt nên đã lên phèn, không dùng để tưới cho sản xuất được. Huyện đã lập dự án đề nghị tỉnh cho nạo vét ngay các tuyến kênh này, tổng chiều dài nạo vét khoảng 44km. Ngoài ra, các tuyến kênh nội đồng cũng cần phải nạo vét ngay. Những dự án thì còn xa mà khô, nắng thì càng ngày càng dữ, những người nông dân vùng sông nước sẽ chống chọi sao đây?

DƯƠNG THẾ HÙNG

Việt Báo
contentlength: 10691
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Hang Sơn Đoòng lên sóng trực tiếp trên truyền hình Mỹ
00:00 / --:--

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Vượt chốt kiểm dịch, gà lậu "chạy vù vù" ra ngoại thành tiêu thụ?

Để chặn gà nhập lậu cơ quan chức năng đã lập hệ thống chốt kiểm dịch, kiểm soát trên các ngả đường dẫn vào Thủ đô. Tuy nhiên giới thương lái hàng ngày vẫn tuồn được cả tấn gà nhập lậu ra ngoại thành.

Bài được quan tâm

Bài viết khác

Xem tiếp >>

VẤN ĐỀ PHóNG Sự NÓNG NHẤT

Cam bay da cap

Cạm bẫy đa cấp

Với tỉ suất sinh lời trong mơ, đầu tư 9,3 tỉ đồng, thu về hơn 450 tỉ đồng, không chỉ đối tượng là nông dân, người già mà “máy..