Chiến tranh đã kết thúc từ lâu, nhưng sự chết chóc, loạn lạc và ly tán thì vẫn còn là những ký ức đau buồn của bao gia đình Việt Nam. Câu chuyện về một cậu bé mồ côi, với hai người mẹ nuôi ở làng Ninh Cù, bắt đầu từ cách đây hơn nửa thế kỷ, đã vừa kết thúc có hậu như cổ tích, trong niềm vui đầy yêu thương và nước mắt...

Chuyen cam dong ve cau be mo coi sau hon 50 nam tim lai hai nguoi me nuoi
Anh bộ đội Lê Chấn và cậu bé Lê Dũng Tiến năm 1956
Chuyện buồn năm xưa

Năm 1948, anh bộ đội Lê Chấn bị thương trong một trận chiến đấu, phải vào điều trị tại Bệnh xá Trung đoàn 42. Tại đây, chàng lính trẻ dũng cảm đã phải lòng cô y tá Lê Thị Ái, vừa xinh đẹp, lại vừa hát hay, biết chơi đàn măngđôluyn.

Cùng năm ấy, họ tổ chức lễ cưới. Năm sau, vào đúng ngày kỷ niệm Quốc khánh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, người vợ trẻ đã sinh một bé trai kháu khỉnh, được đặt tên là Lê Dũng Tiến, với hy vọng cậu bé lớn lên sẽ dũng cảm và tiến bộ không ngừng…

Sống với nhau chẳng được bao lâu, Lê Chấn phải tạm biệt người vợ trẻ và con trai bé bỏng để cùng đơn vị hành quân đi chiến đấu. Đó cũng chính là thời gian quân Pháp mở rộng chiến tranh ra đồng bằng Bắc Bộ. Chúng liên tục tổ chức các cuộc càn quét, bắn giết đẫm máu, sát hại đồng bào ta.

Nhớ vợ, thương con, Lê Chấn đã nhờ người nhắn cho vợ mang con ra để đoàn tụ gia đình. Lúc đầu, chị Lê Thị Ái đã định không đi, vì đường sá xa xôi và nhiều nguy hiểm. Nhưng thương chồng đang mong chờ vợ con, chị đã bế con trai, hoà cùng đoàn cán bộ cơ quan tỉnh Hải Dương, giả làm dân tản cư tìm lên Đông Triều.

Ngày 13/5 /1950, khi đoàn người tản cư từ Hải Dương đi tới khu vực Bến Tắm (Đông Triều, Quảng Ninh), thì gặp một trận càn dữ dội của quân Pháp và bị chặn lại, dồn lên núi Vắt Vai. Hàng trăm người không có vũ khí đã bị những tên lính Pháp súng lăm lăm trên tay, lục soát hành lý, tư trang. Hàng chục người đã bị bọn lính bắn chết tại chỗ.

Một người phụ nữ đi bên cạnh chị Ái đã bị xả súng bắn chết, sau khi chúng phát hiện trong tay nải của chị có chiếc áo trấn thủ bộ đội. Một tên lính khác lục soát đồ đạc của mẹ con chị Ái, hắn kêu lên khi phát hiện ra một số vật dụng quân y. Một người lính da đen vừa kịp giằng bé Tiến mới 8 tháng tuổi thì mẹ cậu đã ngã gục xuống vì loạt đạn bắn gần.

Hai người mẹ nuôi ở làng Ninh Cù...

Nghi ngờ có bộ đội ta, nên toàn bộ núi Vắt Vai đã bị lính Pháp vây chặt, sẵn sàng xả súng không tiếc đạn, khiến cho mấy chục xác chết không được ai chôn cất trong mấy ngày liền.

Bé Tiến đã bò quanh xác mẹ đầy máu, khóc khản tiếng vì khát sữa. Hơn một ngày sau, bé gần như đã đói lả, một người phụ nữ tốt bụng nấp gần đó, đã liều bế cậu mang về nuôi.

Người phụ nữ ấy tên là Bưởi, là người quê ở Quảng Yên, về làm dâu ở làng Ninh Cù, thuộc Tổng Vân, chồng tên là Hải làm lính ngụy. Chị này từng có đứa con trai cùng trạc tuổi với bé Tiến, nhưng đã chết. Bản thân chị bị mắc bệnh hậu sản, nên không thể sinh con được nữa. Để giữ gìn hạnh phúc cho mình, chị đã giấu gia đình nhà chồng, bằng cách mang Tiến về nuôi và coi cậu bé như con đẻ…

Thông tin trên được một người làng cùng đi trong đoàn tản cư, bí mật báo lại cho bà Lang Chờ, bà ngoại của bé Tiến biết. Thương cháu mồ côi, một mình bà đã giả làm người đi ăn xin, hỏi thăm đường và tìm kiếm khắp nơi, hy vọng gặp được gia đình người mẹ nuôi của Tiến, với mục đích xin lại đứa cháu ngoại về nuôi.

Nhưng khi bà Lang Chờ tìm được đứa cháu mồ côi đang ở cùng với vợ chồng người ngụy binh trong một bót giặc, chưa kịp mừng thì chị Bưởi đã khóc lóc van nài và nói thẳng với bà Lang Chờ: Nếu để lộ chuyện ra, thì chẳng những hạnh phúc của chị không còn, mà cháu bà cũng nguy hiểm đến tính mạng. Nghĩ lại thấy có lý, bà Lang Chờ đã chấp nhận ở lại gia đình vợ người lính ngụy một thời gian, để vừa làm người ở, vừa làm vú nuôi chăm sóc cho đứa cháu ngoại sớm mồ côi mẹ.

Một năm sau, chị Bưởi ốm nặng, rồi qua đời. Người lính ngụy binh tên là Hải kia đã mang bé Tiến về quê ở làng Ninh Cù lấy vợ kế tên là Thắm. Cũng như chồng, người phụ nữ này không hề biết “lai lịch” của cậu bé Tiến, nên cũng chăm sóc cậu như con đẻ của mình.

Hồi nhỏ, Tiến không được khỏe, thường ốm đau quặt quẹo, lại bị bệnh chốc đầu mãi không khỏi. Người mẹ nuôi thứ hai này đã nhiều đêm thức trắng chăm sóc bé, không ngại tanh hôi, đun từng nồi lá thuốc gội đầu cho cậu.

Như vậy, có thể nói không quá rằng: Lê Dũng Tiến sống sót và tồn tại được là nhờ hai người mẹ nuôi.

Được gia đình “chuộc” về sống ở quê

Chuyen cam dong ve cau be mo coi sau hon 50 nam tim lai hai nguoi me nuoi
Bút tích một trang thư của cụ Lang Chờ viết năm 1955
Sau ngày Kháng chiến chống Pháp thành công, hòa bình lập lại, từ mặt trận trở về, anh bộ đội Lê Chấn tìm đâu cũng không thấy vợ con. Sau có người kể lại câu chuyện buồn kể trên, anh đã hỏi thăm nhiều người, nhưng không ai biết làng Ninh Cù ở nơi nào.

Tưởng đã hết hy vọng thì Lê Chấn bất ngờ nhận được thư của mẹ vợ báo tin đã tìm thấy làng Ninh Cù và gia đình người lính ngụy binh đã nuôi con trai anh. Trong thư, mẹ vợ anh đã kể rất kỹ về hoàn cảnh gia đình người ngụy binh tên là Hải, đề nghị được gặp trực tiếp anh để bàn việc sớm đón cháu Tiến về.

Vì yêu cầu nhiệm vụ quân sự, Lê Chấn đã viết thư về quê, nhờ một người em ruột cùng mẹ vợ anh về Thái Bình đón con trai.

Sau này, Lê Chấn đã nghe người em trai kể lại: Khi họ tìm vào được nhà thì thấy một thằng bé gày còm, mặc áo nâu, quần cộc, đang bế em. Đó chính là cậu bé Lê Dũng Tiến.

Qua những ngày đầu bị “sốc” vì bất ngờ có người đến nhận Tiến, gia đình anh Hải đã bình tĩnh lại. Họ thực sự không muốn rời xa cậu bé, nên tìm cách ngăn cản và trì hoãn cuộc đón đưa này.

Tuy nhiên, gia đình Lê Chấn còn giữ được tờ giấy khai sinh của bé Tiến, lại được ông Nguyễn Năng Hách (hồi đó là Chủ tịch Ủy ban Kháng chiến Liên khu Ba) nhận làm cha đỡ đầu, đã đứng ra làm chứng và bảo lãnh. Trước những chứng cứ thuyết phục, được chính quyền địa phương công nhận, cậu bé Lê Dũng Tiến đã được trở lại sống với gia đình mình.

Để bù đắp lại một phần công lao gia đình người đã cứu sống và nuôi bé Tiến mấy năm trời, đại diện hai bên nội ngoại của bé Tiến đã biếu bố mẹ nuôi của cháu khoản tiền là 250 đồng. Số tiền ấy đủ mua một chiếc xe đạp loại tốt và một tạ gạo ngon. Đó là một tài sản rất lớn ở làng quê nghèo thời bấy giờ.

Tiến đã ngồi sau xe đạp của người chú, cùng bà ngoại rời khỏi làng Ninh Cù, trong một ngày hè cháy nắng để về quê. Không ai ngờ, chuyến đi ấy kéo dài tới hơn 50 năm sau, chú bé mồ côi mới tìm về lại được làng quê đã cưu mang nuôi mình khôn lớn...

Nỗi niềm của người cha đẻ và cậu bé mồ côi

Lê Chấn, tức “Tử Chấn”, một trong bảy thành viên của nhóm “Thất Hiền” huyền thoại ở Hải Dương trong những năm đầu Cách mạng; từng được đi dự Lớp huấn luyện đầu tiên của Nha Công an Trung ương; nguyên là Đội trưởng Công an Xung phong và Cảm tử quân đầu tiên của thành phố Hải Dương; nguyên Trưởng Quận Công an huyện Gia Lộc - Thanh Miện trong kháng chiến chống Pháp…

Vì quá yêu vợ và thương con, cho tới mãi cuối đời, Lê Chấn vẫn không nguôi ngoai được trước cái chết thương tâm của người vợ trẻ trong trận càn của quân Pháp ở Bến Tắm.

Ông cho rằng vì mình mà vợ ông đã chết, con trai suýt mất mạng. Day dứt, ân hận, nên Lê Chấn đã ở vậy mà không chịu đi bước nữa; mặc dù đã rất nhiều lần gia đình cùng bạn bè làm mai mối cho những cô gái xinh đẹp và cả những người phụ nữ tốt bụng, đảm đang...

Suốt thời trai trẻ, Lê Chấn bận chinh chiến liên miên. Ông đã đi nhiều chiến trường, trực tiếp tham gia nhiều trận đánh, liên tục phục vụ trong quân đội cho tới trước ngày được phép nghỉ hưu (1983).

Trung tá Lê Chấn nguyên là Tham mưu trưởng Sư đoàn 304B (đơn vị chuyên huấn luyện quân cho chiến trường miền Nam, trong cuộc Kháng chiến chống Mỹ) và Phó tư lệnh, Tham mưu trưởng Sư đoàn 391.

Từ ngày về hưu, Lê Chấn bắt đầu viết sách. Hơn 20 năm trước, bạn đọc đã biết đến ông qua 2 tác phẩm “Tấc đất biên cương” và đặc biệt là cuốn truyện phản gián “Kế hoạch An pha” (đã được tái bản và được dịch ra tiếng Nga). Lê Chấn qua đời năm 1993 vì tuổi cao, bệnh nặng. Cuối năm 2006, cuốn tự truyện “Tuổi thanh niên sôi nổi” của ông đã được Bộ Công an chọn làm tài liệu giáo dục truyền thống cho toàn lực lượng...

Trở lại chuyện về cậu bé mồ côi: Lê Dũng Tiến đã lớn lên nhờ sự chăm sóc của bà ngoại và bà nội. Trong suốt một thời gian dài, vì ngại chuyện bố nuôi của Tiến từng đi lính cho Pháp (dù ông bị ép buộc và không gây tội ác gì) gia đình của cậu bé Tiến đã không cho con cháu mình liên lạc, tiếp xúc lại với gia đình người bố nuôi.

Rồi bà nội và bà ngoại của Tiến lần lượt qua đời. Người chú ruột từng về Thái Bình đón Tiến năm xưa thì sang định cư tại Canađa, không ai kịp nói cho cậu bé biết làng Ninh Cù ở đâu.

Tiến ham học và học giỏi. Anh lần lượt tốt nghiệp Đại học Bách khoa, rồi Đại học Ngoại thương. Sau này, Lê Dũng Tiến từng đảm nhiệm trọng trách là Phó Giám đốc Marketing của Liên doanh DAEWOO HANEL, Trưởng Văn phòng đại diện Công ty TORYO SHOJI (Nhật Bản) tại Việt Nam…

Vì không có anh chị em ruột, nên khi đã lớn khôn, Lê Dũng Tiến luôn mong muốn tìm lại được gia đình người mẹ nuôi ở làng Ninh Cù.

Trong ký ức tuổi thơ của Tiến, đó là một làng quê nghèo đói và quanh năm phải ăn độn. Dân làng đã độn vào bữa ăn của mình bất cứ thứ gì có thể ăn được mà không chết người: từ rau dại, rễ cây, đến củ chuối, ruột cây đu đủ...

Và làng quê ấy rất gần biển. Biển bạc giàu có vô cùng, nhưng người dân thì bao đời vẫn khổ. Những năm mất mùa, người ta bỏ làng ra đi ăn xin khắp nơi...

Thời gian làm việc cho Liên doanh DAEWOO HANEL, anh Tiến đã kết hợp công việc tiếp thị, bán hàng, tự lái xe đi khắp vùng Tiền Hải, nhưng tìm mãi, hỏi mãi mà không ai biết làng Ninh Cù ở đâu.

Cho mãi tới cuối năm 2006, tình cờ Lê Dũng Tiến đã tìm lại được lá thư của bà Lang Chờ, tức Phạm Thị Chờ, bà ngoại của anh viết từ hơn 50 năm trước cho cha anh. Nội dung lá thư đó hé lộ nhiều thông tin rất quan trọng.

--------------------------

Còn nữa

Đặng Vương Hưng

Việt Báo
contentlength: 15324
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Vượt chốt kiểm dịch, gà lậu "chạy vù vù" ra ngoại thành tiêu thụ?

Để chặn gà nhập lậu cơ quan chức năng đã lập hệ thống chốt kiểm dịch, kiểm soát trên các ngả đường dẫn vào Thủ đô. Tuy nhiên giới thương lái hàng ngày vẫn tuồn được cả tấn gà nhập lậu ra ngoại thành.

Bài được quan tâm

VẤN ĐỀ PHóNG Sự NÓNG NHẤT

Cam bay da cap

Cạm bẫy đa cấp

Với tỉ suất sinh lời trong mơ, đầu tư 9,3 tỉ đồng, thu về hơn 450 tỉ đồng, không chỉ đối tượng là nông dân, người già mà “máy..