Ca ghép gan đầu tiên và những tấm lòng

06:04 02/02/2004
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Ca ghep gan dau tien va nhung tam long
Hai miếng gan đã được ghép và khâu liền nhau, ca ghép gan đã thành công - Ảnh: Viết Dũng
8g sáng 31-1, anh Nguyễn Quốc Phòng và con gái Nguyễn Thị Diệp, ở Hải Hậu, Nam Định, cặp bệnh nhân được chọn ghép gan đầu tiên ở VN, được đưa vào phòng mổ. Tại hội trường Viện Bỏng Lê Hữu Trác, điểm truyền hình ngay cạnh phòng mổ, không khí hết sức căng thẳng.

Các chuyên gia y tế ngồi gần kín hội trường đều chưa dám nói trước điều gì về ca đại phẫu lần đầu tiên được thực hiện tại VN và đánh dấu một bước tiến mới của y học nước nhà.

14 giờ căng thẳng

9g sáng, các bác sĩ bắt đầu tiến hành gây mê. Từ hội trường, chúng tôi nghe rõ tiếng cháu Diệp khóc gọi bố. Tại hàng ghế gần sát màn hình, ông nội cháu Diệp là Nguyễn Quốc Được, 56 tuổi, bật khóc nức nở.

Hai người thân bên cạnh ông cũng đưa tay quệt nước mắt. Không khí lắng hẳn xuống, bởi tất cả mọi người đều biết giờ phút quan trọng sắp đến: các bác sĩ sẽ phẫu thuật lấy 1/3 gan của người bố khỏe mạnh, ghép cho cô con gái 9 tuổi bị chứng teo đường mật bẩm sinh của mình.

Để tiến hành ghép gan, Học viện Quân y (đây cũng là nơi đầu tiên tiến hành ghép thận tại VN) đã cử nhiều bác sĩ, kỹ thuật viên, phẫu thuật viên đi học tập ở Mỹ, Nhật, Đài Loan, Pháp, Bỉ...

Việc ghép gan thực nghiệm cũng đã được tiến hành tại các bệnh viện Chợ Rẫy, Việt Đức và Học viện Quân y.

Trong năm 2004, VN dự kiến sẽ tiến hành ghép gan cho năm cặp bệnh nhân. Tất cả các ca ghép này đều được các chuyên gia Nhật Bản hỗ trợ và chuyển giao công nghệ, để VN có thể độc lập ghép gan từ 2005.

Theo các bác sĩ, người được ghép gan sẽ không phải dùng thuốc suốt đời như ghép thận mà chỉ phải dùng trong 5-7 năm.

Tất nhiên, trong những tháng đầu tiên, người được ghép phải sử dụng những thuốc đắt tiền, tổng chi phí khoảng 6 triệu đồng/ tháng. Với ca ghép đầu tiên nói trên, một số hãng thuốc đã đồng ý tài trợ hoàn toàn cho cháu bé.

Nếu không được tiến hành ghép gan, cháu Diệp sẽ không thể sống quá một năm nữa bởi bệnh đã biến chứng sang xơ gan, lâu nay bụng cháu đã trướng, sức khỏe cháu rất yếu.

Tất cả đều hồi hộp theo dõi diễn tiến cuộc mổ. 10g kém 15, các bác sĩ bắt đầu rạch da bụng anh Phòng, bên cho gan. Từ phòng mổ, tiếng GS Lê Thế Trung - nguyên chủ tịch Ủy ban Ghép tạng VN, GS Phạm Mạnh Hùng - phó trưởng Ban khoa giáo T.Ư điều hành ca mổ - sang sảng.

Sự bình tĩnh của hai ông làm mọi người vững dạ trở lại, bởi GS Trung và GS Hùng từng chủ trì ca ghép thận đầu tiên tại VN (tháng 6-1992), đến nay kỹ thuật ghép thận đã trở thành thường qui, thực hiện được tại nhiều cơ sở y tế trong cả nước.

Chưa kể trong ca ghép gan này, Học viện Quân y và Bệnh viện Nhi T.Ư đã huy động trên 150 cán bộ y tế, kỹ thuật viên, phẫu thuật viên giỏi nhất vào 20 kíp, tổ: mổ lấy mảnh gan để ghép, mổ cắt bỏ gan bệnh, ghép gan, gây mê hồi sức, dược, dinh dưỡng... và năm chuyên gia cắt, ghép gan đến từ ĐHTH Tokyo, Nhật Bản.

10g30, các bác sĩ bắt đầu rạch da bụng cháu Diệp để cắt bỏ gan bệnh. Phòng bên cạnh, các bác sĩ đã bộc lộ phần gan cho. Nhiều tiếng trầm trồ: gan đẹp quá, khỏe quá. Ngồi bất động từ sáng, ông Được chỉ dám hé mắt nhìn. Trong tay ông là tập giấy ghi lại diễn biến từng phút của ca phẫu thuật.

Những hàng chữ ngoằn ngoèo của ông nói rằng: “Lúc 8g15, GS Trung gọi Diệp vào phòng mổ, tim tôi đập thình thình, tay run run. Không có gì khổ bằng chứng kiến con cháu mình vì tật bệnh phải chịu đau đớn...”.

Diệp là cháu gái đầu của ông, bao năm nay ông đã theo cháu đi khắp bệnh viện này, bệnh viện khác để điều trị chứng teo đường mật bẩm sinh, cháu đã phải phẫu thuật từ khi ba tháng tuổi, nay biến chứng sang xơ gan, vỡ mạch máu...

Đêm qua, vì yêu cầu vô trùng, ông không được gặp con trai và cháu nội, nhưng ông vẫn cố tìm đến để được nói với cháu vài câu, gửi cho cháu bốn quyển truyện thiếu nhi vì cháu gái ông rất thích đọc sách.

Trong phòng mổ, các bác sĩ vừa cắt gan bên cho bằng dao siêu âm CUSA vừa cầm máu. Với bên nhận, lá gan đã xơ của cháu dính chặt vào phúc mạc và cơ hoành, phải bóc cẩn thận từng chút. Chính vì điều này, mãi đến 16g28, hơn 8 giờ sau khi bắt đầu phẫu thuật, các bác sĩ mới cắt xong phần gan cho. Bốn phút sau đó cắt bỏ xong phần gan bệnh.

Từ phòng mổ, TS Nguyễn Viết Lượng, trưởng phòng kế hoạch tổng hợp của Viện Bỏng, cho chúng tôi biết: “Phần gan bệnh của cháu nặng 700g, xơ cứng như một viên đá mài, phần gan của người bố nặng 450g rất vừa để ghép cho cháu. Dự kiến phải đến 12g đêm 31-1, ca mổ mới hoàn tất. Như vậy, ca mổ sẽ kéo dài khoảng 14 giờ và là một trong số hiếm hoi những ca mổ dài trên 10 giờ ở VN từ trước đến nay”.

“Anh Phòng đã sinh ra con lần thứ hai”

17g20, các bác sĩ hoàn tất vết khâu cho anh Phòng. 18g05, các bác sĩ bắt đầu đặt phần gan của anh vào ổ bụng cháu Diệp.

Gần 20g, lần đầu tiên có một số bác sĩ bước từ khu phẫu thuật vào điểm truyền hình và thông báo: “Đã nối gần xong vi phẫu, chỉ còn nối mật ruột và đóng ổ bụng cho cháu. Ca mổ chưa có gì trục trặc. Mọi lo ngại lúc đầu như sợ cháu Diệp sẽ bị chảy máu nhiều khi bóc gan bệnh khỏi phúc mạc và cơ hoành, khó nối các mạch máu... đều không xảy ra.

Bố cháu đã được chuyển sang khu chăm sóc hậu phẫu và tình trạng sức khỏe đã có thể yên tâm. Còn cháu sức khỏe cũng rất tốt. Tất cả các bác sĩ, phẫu thuật viên sẽ ở lại bệnh viện đến ngày hôm sau để theo dõi sức khỏe cho bố con cháu”.

Trên màn hình, phần gan mới ghép cho Diệp vẫn động đậy, động đậy, sự sống bắt đầu chuyển động trong đó. Lúc này ông nội cháu Diệp mới có thể cười, ngoài tập “nhật ký” lúc sáng, ông còn làm thêm bài thơ có tiêu đề là Ca ghép gan mùa xuân để cảm ơn các bác sĩ và mọi người đã chia sẻ với gia đình. Một phóng viên nhanh nhảu đã gọi điện giúp ông về quê nhà Nam Định báo tin để mọi người đỡ nóng lòng.

Đêm 31-1, Hà Nội mưa phùn, trời rét như cắt ruột, nhưng không ai về, mọi người muốn chứng kiến giây phút cuối cùng khi các bác sĩ chính thức kết thúc ca mổ. 22g37, GS Lê Thế Trung ra khỏi phòng mổ. Dù đã gần 78 tuổi và sau suốt một ngày đứng trong phòng mổ, trông ông vẫn bình thường. “Công đoạn đóng thành bụng cho Diệp sẽ kéo dài đến 0g, tức kéo dài tổng cộng 16 giờ, nhưng đã có thể nói là thành công. Anh Phòng đã sinh ra con lần thứ hai” - GS Trung xúc động nói.

Và không chỉ mình ông, nhiều thành viên tham gia ca mổ đã rơm rớm nước mắt khi ước mơ của tất cả các nhà khoa học ngành gan mật VN đã thành công sau gần 10 năm chuẩn bị và đương đầu với khó khăn, với những ý kiến phản đối vì sự khó khăn và tốn kém của kỹ thuật. Nhưng điều đó có hề gì, khi 150 con người hôm nay và bố con anh Phòng đã ghi thêm vào danh sách những tiến bộ mới của y học nước nhà kỹ thuật ghép gan.

Với kỹ thuật này, sẽ có thêm những người bệnh ung thư gan, xơ gan mật suy gan tối cấp, xơ gan sau viêm gan B, C, teo đường mật ở trẻ em được cứu sống. Trước điều thiêng liêng là cứu sống con người, các bác sĩ đã chuẩn bị bảy năm, rồi đứng suốt 16 giờ trong phòng mổ, nhiều người trong số họ ăn bữa cơm đầu tiên trong ngày vào 16g chiều... Và hôm 31-1, lịch sử y học đã ghi tên họ.

Sau ca đại phẫu ghép gan: Sức khỏe bố con anh Phòng tiến triển tốt

“Sức khỏe của bố con anh Phòng đều tiến triển tốt. Cháu Diệp đã tỉnh từ 8g30 sáng nay và đã có thể nói chuyện với mọi người; còn bố cháu đã tỉnh từ sáng sớm”- GS.TSKH Lê Thế Trung, tổng chỉ huy điều hành ca mổ ghép gan đầu tiên tại VN, đã vui mừng thông báo như trên trong cuộc trao đổi chiều 1-2 với TS.

Theo GS Trung, sau ca phẫu thuật cho và ghép gan, diễn tiến sức khỏe của anh Nguyễn Quốc Phòng và cháu Nguyễn Thị Diệp đều ổn định: hai bố con trông tỉnh táo, bụng mềm, phần gan mới ghép đã có những dấu hiệu tương thích với cơ thể chủ nhân mới, các chỉ số sinh hóa không quá bất thường...

Một trong số năm chuyên gia Nhật Bản đã đến tham gia cuộc phẫu thuật đã ở lại phòng mổ, cùng các bác sĩ, y tá VN theo dõi chặt chẽ quá trình chăm sóc hậu phẫu cho bố con anh Phòng.

L.ANH - K.HƯNG

LAN ANH

Việt Báo
contentlength: 12214
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Vượt chốt kiểm dịch, gà lậu "chạy vù vù" ra ngoại thành tiêu thụ?

Để chặn gà nhập lậu cơ quan chức năng đã lập hệ thống chốt kiểm dịch, kiểm soát trên các ngả đường dẫn vào Thủ đô. Tuy nhiên giới thương lái hàng ngày vẫn tuồn được cả tấn gà nhập lậu ra ngoại thành.

Bài được quan tâm

Bài viết khác

Xem tiếp >>

VẤN ĐỀ PHóNG Sự NÓNG NHẤT

Cam bay da cap

Cạm bẫy đa cấp

Với tỉ suất sinh lời trong mơ, đầu tư 9,3 tỉ đồng, thu về hơn 450 tỉ đồng, không chỉ đối tượng là nông dân, người già mà “máy..