Tăng giá: Áp lực từ nhiều phía

15:07 11/05/2006
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Tang gia Ap luc tu nhieu phia
Giá cả tăng- nỗi lo của người dân. Ảnh: M.Phúc
Trong một thế giới đầy bất ổn như hiện nay, giá xăng dầu trên thế giới tăng, giảm và tác động đến giá cả của các nền kinh tế là chuyện bình thường, nhưng chúng ta không thể dựa vào đó để biện minh cho hiện tượng giá cả trong nước tăng lên “không bình thường”.

>> Giá vàng: Trong nước 1,42 triệu đồng/chỉ, thế giới 705 USD/ounce

Cách biện minh như thế bộc lộ nhiều lúng túng trong điều hành kinh tế vĩ mô của Chính phủ. Bài nhận định của của PGS.TS Trần Ngọc Thơ - Đại học Kinh tế TP.HCM với cái nhìn về hiện tượng giá cả tăng khá thú vị, TS xin giới thiệu cùng bạn đọc.

Giá vàng đến sáng 10-5 đã ở mức 13,78 triệu đồng/lượng, tính từ đầu năm đến nay đã tăng đến 30%. Cùng với giá vàng, giá đô la Mỹ trên thị trường tự do vào những ngày đầu tuần này cũng bất ngờ có nhiều biến động lớn.

Giá bán đô la Mỹ trên thị trường tự do tại TP.HCM sáng 9-5 đã tăng đến mức trên 17.000 đồng, sau đó mới giảm còn 16.200 đồng. Diễn biến này, theo các chuyên gia trong ngành ngân hàng, một mặt do giới kinh doanh thị trường tự do đang làm giá, mặt khác người dân đang bị tác động bởi yếu tố tâm lý.

Bởi, giá đô la Mỹ do Ngân hàng Nhà nước công bố sáng 9-5 ở mức 15.957 đồng, thậm chí đã giảm 14 đồng so với ngày hôm trước. Tương tự, giá bán đô la Mỹ tại các ngân hàng thương mại cũng chưa vượt qua ngưỡng 16.000 đồng.

Thật ra, khối lượng ngoại tệ trao đổi trên thị trường tự do là không đáng kể và Ngân hàng Nhà nước dễ dàng can thiệp để ổn định tỷ giá. Nhưng cùng với việc tăng giá xăng dầu, những biến động giá vàng và giá đô la Mỹ đang tác động đến giá cả nói chung trên thị trường. Dự báo chỉ số giá tiêu dùng trong những tháng tới sẽ tăng mạnh sau khi đã tăng 3% ở cột mốc cuối tháng 4 so với đầu năm và 7,3% so với cuối tháng 4 năm ngoái.

Một ngân hàng thương mại cho biết khác hẳn với bình thường, hiện huy động đô la Mỹ tại các ngân hàng này đang cao hơn so với huy động đồng VN. Lý giải về nguyên nhân, các ngân hàng cho biết trước hết do các ngân hàng đã tăng lãi suất huy động đô la Mỹ trong vài tuần gần đây, kế đến do diễn biến tâm lý một số khách hàng chuyển từ gửi tiền đồng sang gửi đô la Mỹ. Ngoài yếu tố tâm lý, hiện tượng giá vàng tăng cao liên tục trong thời gian qua cũng góp phần đẩy giá đô la Mỹ trên thị trường tự do lên cao do giới kinh doanh đã gom đô la để nhập lậu vàng.

Hiện tại, nhiều ngân hàng tỏ ra thận trọng với việc kinh doanh vàng. Một giám đốc ngân hàng thương mại cho biết ngân hàng không dám bán ra nhiều, đồng thời nếu bán ra cho khách hàng thì kèm theo điều kiện khách hàng phải đồng ý gửi tiết kiệm số vàng đã mua tại ngân hàng.

Theo ông, những dự báo diễn biến phức tạp của giá vàng trong thời gian tới khiến ngân hàng lo ngại. Trong trường hợp giá vàng tiếp tục tăng, có thể dẫn đến việc người dân rút vàng ra khỏi ngân hàng để bán, dẫn đến ngân hàng gặp rủi ro về thanh khoản. Đây là một lý do làm cho ngân hàng phải thận trọng trong việc bán vàng ra ngoài.

Một vài chuyên gia trong ngành ngân hàng cho rằng dù đã làm trong ngành nhiều năm nhưng vẫn không hiểu nổi thái độ đối với vàng của người dân hiện nay. Trong các diễn biến tăng giá vàng vừa qua, những ngày giá vàng tăng thì người dân đổ xô đi mua vàng, lượng khách hàng rất đông. Đến khi giá vàng giảm xuống vào ngày hôm sau thì cũng chính họ lại mang vàng đi bán. Rõ ràng, các trường hợp này đã bị lỗ nặng.

Thêm vào đó, khi có biến động về giá vàng, bao giờ các ngân hàng cũng mở rộng thêm biên độ giữa giá mua vào và giá bán ra để đảm bảo an toàn. Do vậy, nếu chạy theo cơn sốt giá đàng nào cũng sẽ bị rủi ro, bán ra theo giá thấp và khi mua trở lại thì mua theo giá cao.

Giá cả tăng dồn dập: có phải chỉ do giá thế giới?

Liên tục trong những ngày qua, bắt đầu từ giá xăng dầu, giá cả có những diễn biến tăng dồn dập ở một số mặt hàng và nguyên liệu trong nước.

Không phải đợi đến lúc này, mà từ trước đây, mỗi khi có những biến động trong giá xăng dầu thế giới, một số nhà quản lý ở các cơ quan Chính phủ luôn lặp đi lặp lại, đại loại như giá cả trong nước tăng là không thể tránh khỏi do “thế giới đã hình thành mặt bằng giá mới”?

Trong một thế giới đầy bất ổn như hiện nay, giá xăng dầu trên thế giới tăng, giảm và tác động đến giá cả của các nền kinh tế là chuyện bình thường, nhưng chúng ta không thể dựa vào đó để biện minh cho hiện tượng giá cả trong nước tăng lên “không bình thường”. Cách biện minh như thế bộc lộ nhiều lúng túng trong điều hành kinh tế vĩ mô của Chính phủ.

Thứ nhất, “mặt bằng giá cả thế giới” là một khái niệm mơ hồ, không có chủ thể và không thể tính toán được. Dựa vào giá xăng dầu thế giới tăng lên và áp đặt nó thành nguyên nhân, rồi quy ra hậu quả không thể tránh khỏi là tăng giá trong nước có thể là cách thức “đánh bùn sang ao”.

Thứ hai, từ năm 2004 đến nay, trong khi giá xăng dầu thế giới tăng liên tục, thì lạm phát của các nước trên thế giới và trong khu vực vẫn ở mức thấp: Trung Quốc là 1,9%, Thái Lan là 4,8%, Singapore là 1%, Malaysia là 2,9%. Vậy thì lạm phát của Việt Nam tăng liên tục trong hai năm gần đây (năm 2004 là 9,5% và 2005 là 8,5%) là do đâu?

Không khó lý giải nguyên nhân của hiện tượng trên. Nó bắt nguồn từ chính khả năng cạnh tranh yếu kém của nền kinh tế với vai diễn chính là khu vực doanh nghiệp nhà nước, từ khả năng dự báo yếu kém của các nhà điều hành kinh tế và đương nhiên không thể loại trừ vai trò của chính sách tài khóa-tiền tệ (chi tiêu lãng phí và tăng cung tiền tệ).

Giá cả vẫn còn có khả năng tiếp tục tăng và Chính phủ cần có những nghiên cứu, chỉ rõ nguyên nhân đích thực cũng như giải pháp kiểm soát tình hình này. Không thể cứ lặp lại mãi điệp khúc “do thế giới đã hình thành nên mặt bằng giá mới”!

Theo PGS.TS Trần Ngọc Thơ - Đại học Kinh tế TPHCM - TBKTSG

contentlength: 8717
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Cảnh giác trước mánh khóe tráo đồ tinh vi mới ngoài chợ để tránh bị lừa
00:00 / --:--

VẤN ĐỀ KINH Tế NÓNG NHẤT

Chu tich BIDV Tran Bac Ha bi bat va nhung he luy

Chủ tịch BIDV Trần Bắc Hà bị bắt và những hệ lụy

Sau vụ rúng động tin bầu Kiên bị bắt và thị trường tài chính chao đảo hồi tháng 8/2012 thì mới đây, chiều ngày 21/02/2013, thị..

Doi 100 Usd phat 90 trieu

Đổi 100 Usd phạt 90 triệu

Một người dân ở Cần Thơ đã bị xử phạt vi phạm hành chính với mức phạt lên tới 90 triệu đồng chỉ vì đổi tờ 100 USD tại tiệm vàng.