Người trồng lúa ở ĐBSCL: Mỗi năm "mất" hàng ngàn tỷ đồng

15:58 04/09/2007
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Nguoi trong lua o DBSCL Moi nam mat hang ngan ty dong
Phơi lúa thủ công, hình thức phổ biến ở ĐBSCL, nên thất thoát rất lớn. (ảnh: ĐT - Thanh niên)

Ở ĐBSCL từ năm 1988 đến nay, sản lượng nông nghiệp (trong đó chủ đạo là lúa gạo) liên tục gia tăng, nhưng lợi tức nông dân được hưởng không tăng theo tương ứng. Cụ thể, xuất khẩu gạo liên tục tăng, thế nhưng nông dân vẫn không giàu lên nổi. Và một trong nhiều yếu tố khiến nông dân ĐBSCL vẫn chưa giàu, được nhiều người “bình chọn” nằm ở thực tế tình hình thất thoát sau thu hoạch…

Theo thống kê, từ năm 2005 đến nay, sản lượng lương thực hàng năm (chủ yếu là lúa) ở Tiền Giang vào khoảng trên dưới 1,3 triệu tấn, nhưng tỷ lệ thất thoát sau thu hoạch lại vào khoảng 21.000 tấn. Tính ra, chỉ trong vòng 1 năm, nông dân toàn tỉnh Tiền Giang bị thiệt hại hơn 40 tỷ đồng. Còn ở Đồng Tháp thiệt hại trên 400 tỷ đồng; ở An Giang (chỉ riêng kết quả phân tích năm 2002), tổng cộng lượng lúa rơi vãi của 3 vụ Đông Xuân, Hè Thu và Thu Đông là 276.759,6 tấn, tương đương 484,33 tỷ đồng (trung bình thất thoát cả 3 vụ là 11,12%).

Theo phân tích của ngành chức năng, nếu một nông dân chỉ có 0,5ha, canh tác 3 vụ lúa với năng suất trung bình vụ Đông Xuân là 6 tấn/ha, Hè Thu 4 tấn/ha và Thu Đông 3,7 tấn/ha, thì nông dân bị thất thoát đi lượng lúa 746kg, tương đương mất đi thu nhập 1,3 - 1,4 triệu đồng (với giá lúa khoảng 1.800 đồng/kg). Nếu canh tác 1ha thì thu nhập của nông dân bị mất đi 2,8 triệu đồng/ha/năm (với hộ canh tác 3 vụ). Có thể nói thất thoát sau thu hoạch lúa ảnh hưởng rất lớn đến thu nhập và đời sống nông dân trồng lúa, đặc biệt là nông dân ít đất.

Các nhà chuyên môn cho rằng, tỷ lệ thất thoát sẽ tùy thuộc vào mùa vụ , thời tiết, sinh thái và phương pháp xử lý sau thu hoạch lúa của người sản xuất. Trong đó, các công đoạn gây thất thoát chủ yếu là khâu cắt - gom, phơi, tồn trữ, vận chuyển, xay, chà lúa... Đó là chưa kể sự sút giảm về chất lượng do các khâu phơi sấy, tồn trữ không đảm bảo kỹ thuật.

Theo điều tra của Tiểu hợp phần xử lý sau thu hoạch ĐBSCL và một số tài liệu nghiên cứu mới công bố của Viện Ngiên cứu lúa ĐBSCL, ước tính mỗi năm nông dân trồng lúa ở ĐBSCL mất từ 3.200 - 3.600 tỷ đồng vì thất thoát sau thu hoạch, chiếm gần 12% (trong tổng sản lượng bình quân dao động 17 - 18 triệu tấn).

Làm thế nào để giảm hao hụt, nâng cao chất lượng hạt gạo ĐBSCL trên thương trường quốc tế đã trở thành bài toán nhất quyết phải giải và từ đây vấn đề cơ giới hóa thu hoạch lúa và bảo quản lúa sau thu hoạch đã trở nên bức thiết. Nếu không thì mỗi năm nông dân trồng lúa ở ĐBSCL ngoài những thiên tai, dịch họa, còn phải “đứt ruột” nhìn mình bị mất trắng hàng ngàn tỷ đồng.

Cơ giới hóa thu hoạch lúa: Bao giờ?

Có thể nói, toàn khu vực ĐBSCL có đến 4 triệu ha đất gieo trồng, chiếm hơn 50% sản lượng lúa gạo cả nước. Đây là vùng kinh tế trọng điểm, trong đó nông nghiệp chiếm vị trí hàng đầu. Thế nhưng, quá trình đưa cơ giới hóa vào sản xuất nông nghiệp ở ĐBSCL hiện vẫn còn thấp. Hiện nay, chỉ có các khâu làm đất, tưới tiêu có tỷ lệ cơ giới hóa cao; máy tuốt lúa và máy xay xát đã tương đối đáp ứng được nhu cầu. Còn lại các khâu gieo trồng, chăm sóc, thu gom, cắt gặt... gần như làm thủ công vì số lượng máy cắt và sấy lúa còn thiếu. Do đó, hiện tại gần như nông dân ở ĐBSCL thu hoạch lúa bằng phương pháp thủ công, làm khô lúa bằng cách phơi nắng, chỉ có số ít lúa là được sấy.

Cụ thể, tại Đồng Tháp, năm 2005 - 2006, dù có khoảng 385 lò sấy, 392 máy gặt xếp dãy, nhưng chỉ đủ đáp ứng trên dưới 10% diện tích sản xuất lúa, do đó lượng lúa thất thoát chiếm gần 10% sản lượng (tương đương 200 ngàn tấn). Tại Hậu Giang, tính đến thời điểm hiện nay chỉ có khoảng 800 lò sấy, đáp ứng khoảng 40% sản lượng lúa... Đó là một thực tế "buồn".

Vấn đề cơ giới hóa đặt ra ở đây là hết sức bức thiết. Tuy nhiên để thực hiện cơ giới hóa không chỉ trông chờ vào các công ty chuyên sản xuất máy nông nghiệp, mà cần phát huy sức sáng tạo từ chính những người nông dân, trực tiếp có mặt hàng ngày trên ruộng đồng. Thực tế, ở ĐBSCL đã có những nông dân trình độ học vấn chưa hết tiểu học, hoặc cấp 2, nhưng đã chế tạo thành công máy gặt đập liên hợp, máy gom lúa, máy cắt lúa... Đó là trường hợp nông dân Bùi Hữu Nghĩa ở Long An, Hai Đền (Đồng Tháp), Tư Khén (Bạc Liêu), Tư on (Tiền Giang), Đức Hồng (An Giang)...

Tuy nhiên, không phải trường hợp nào ở trên cũng có được sự trợ lực của Nhà nước mà đa phần đều “tự thân vận động”. Nông dân Huỳnh Văn on (Tư on) - ngụ huyện Cai Lậy, Tiền Giang, từng chế tạo thành công máy gom lúa và giành giải 3 Hội thi sáng tạo kỹ thuật tỉnh Tiền Giang năm 2003, đã từng bày tỏ: “Là nông dân tôi hiểu hơn ai hết cảnh một nắng hai sương trên ruộng đồng mới có vụ màu bội thu, nhưng tiếc đứt ruột khi thấy lúa vương vãi khắp ruộng đồng. Tôi từng gom hết tài sản để làm máy gom lúa, nhưng sau khi đoạt giải, muốn tìm nguồn tài trợ để có thể sản xuất hàng loạt máy phục vụ bà con thì chẳng nơi nào cho vay vốn. Chỗ nào cũng hứa giúp nhưng...”.

Bàn về biện pháp nâng cao chất lượng và giảm tổn thất trong sản xuất lúa gạo ở ĐBSCL, lãnh đạo ngành nông nghiệp các địa phương, nhà khoa học, đã có chung nhận định phải áp dụng cơ giới hóa trong thu hoạch thì mới mong nâng chất lượng hạt gạo Việt Nam cũng như giúp người nông dân bớt thiệt hại khi thu hoạch... Nhưng cũng chính các nhà khoa học, lãnh đạo lại nhấn mạnh bài toán cơ giới hóa trong thu hoạch không phải dễ có lời giải trong thời gian 1 - 2 năm, mà đó là cả một quá trình đòi hỏi sự liên kết chặt chẽ giữa các địa phương. Đặc biệt là sự hỗ trợ, khuyến khích của Nhà nước đối với các doanh nghiệp, cá nhân trong lĩnh vực nghiên cứu, chế tạo và cải tiến máy móc phục vụ nông nghiệp...

theo Đỗ Thông - Thanh niên

Việt Báo
contentlength: 9247
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Lừa shipper đi giao hàng "rẻ rách", nữ sinh cấp 3 bị dằn mặt trên Mạng xã hội
00:00 / --:--

VẤN ĐỀ KINH Tế NÓNG NHẤT

Chu tich BIDV Tran Bac Ha bi bat va nhung he luy

Chủ tịch BIDV Trần Bắc Hà bị bắt và những hệ lụy

Sau vụ rúng động tin bầu Kiên bị bắt và thị trường tài chính chao đảo hồi tháng 8/2012 thì mới đây, chiều ngày 21/02/2013, thị..

Doi 100 Usd phat 90 trieu

Đổi 100 Usd phạt 90 triệu

Một người dân ở Cần Thơ đã bị xử phạt vi phạm hành chính với mức phạt lên tới 90 triệu đồng chỉ vì đổi tờ 100 USD tại tiệm vàng.