Dệt may hậu hạn ngạch: Liên kết chuỗi để tăng sức cạnh tranh

10:06 12/01/2005
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Det may hau han ngach Lien ket chuoi de tang suc canh tranh
Vấn đề hạn ngạch là ngắn hạn, làm thế nào để doanh nghiệp đủ sức cạnh tranh trong WTO mới cần một chiến lược dài hạn.

Cơ chế vay nhường, chuyển nhượng quota và chiến lược liên kết chuỗi trong ngành dệt may là hai vấn đề trọng tâm được bàn thảo sôi nổi tại cuộc họp giữa liên Bộ với Hiệp hội và các doanh nghiệp dệt may hôm 11/1. Sau cuộc họp này, Tổ điều hành dệt may sẽ có văn bản trình Chính phủ cho phép doanh nghiệp thực hiện chuyển nhượng quota và xây dựng một cơ chế liên kết chuỗi trong ngành dệt may.

Từ ngày 1/1/2005, chế độ hạn ngạch dệt may giữa các thành viên WTO đã được dỡ bỏ. Việc Việt Nam chưa là thành viên của tổ chức này đã tạo sức ép cạnh tranh rất lớn lên các doanh nghiệp trong nước. Mặc dù mục tiêu gia nhập WTO vào năm 2005 rất có triển vọng nhưng điều đó đồng nghĩa với việc doanh nghiệp vẫn phải “sống chung” với quota ít nhất là 1 năm nữa. Xét về ngắn hạn, cơ chế cho vay nhường, chuyển nhượng quota vẫn cần phải áp dụng để tạo sự linh hoạt cho doanh nghiệp. Xét về dài hạn hậu quota, xây dựng ngành công nghiệp dệt may dựa trên các liên kết chuỗi để tăng sức mạnh cho doanh nghiệp phải trở thành một chiến lược.

Sẽ có “sàn” chuyển nhượng quota

"Nếu tôi là giám đốc doanh nghiệp được phân quota mà không dùng hết, tôi cũng sẽ không trả lại Bộ”. Câu khẳng định của Bộ Trưởng Thương mại Trương Đình Tuyển đã thể hiện quan điểm của tất cả các doanh nghiệp tham dự cuộc họp. Đại diện công ty Xuất nhập khẩu Đà Nẵng còn thẳng thắn tuyên bố nhờ chuyển nhượng quota mà doanh nghiệp mới đạt được thành tích xuất khẩu 7,4 triệu USD Cat. có hạn ngạch vào Mỹ năm 2004, gấp hơn 2 lần kim ngạch năm 2003.

Cơ chế phân bổ quota dệt may hiện chủ yếu thực hiện theo thành tích. Tuy nhiên, việc năm trước doanh nghiệp xuất khẩu tốt không có nghĩa là năm sau doanh nghiệp đó sẽ có nhiều đơn hàng. Lượng quota phân theo thành tích có thể sẽ không dùng hết. “Nhiều doanh nghiệp nhận được đơn hàng lớn vượt quá số quota được cấp hoặc đơn hàng lớn đi kèm đơn hàng ở mặt hàng doanh nghiệp không có quota. Cách duy nhất là doanh nghiệp phải giúp đỡ lẫn nhau”, đại diện Công ty May 10 cho biết.

Theo ông Lê Quốc Ân, chủ tịch Hiệp hội Dệt may, ngay từ năm 2003, Hiệp hội đã đề nghị cho phép chuyển nhượng quota. Tuy nhiên, tại Thông tư 04 Chính phủ cấm việc chuyển nhượng, mua bán quota, liên Bộ cũng không cho phép. Nhưng nhu cầu quota của các doanh nghiệp trên thực tế rất lớn vì khi đã được phân bổ quota, không doanh nghiệp nào trả lại phần thừa. Mặt khác việc phân quota không bao giờ khớp với hợp đồng doanh nghiệp nhận được. Do vậy liên Bộ đã phải cho phép vay mượn quota. Tuy nhiên vay mượn cũng chỉ là hình thức.

Tại cuộc họp, đại diện Bộ Công nghiệp, Thương mại, Hiệp hội... đều thống nhất sẽ kiến nghị cho phép chuyển nhượng quota một cách công khai. “Chỉ có công khai mới loại bỏ được tiêu cực. Tôi chắc không doanh nghiệp nào thích “chân gỗ”. “Chân gỗ” chỉ tồn tại khi thiếu thông tin”, Bộ Trưởng Trương Đình Tuyển khẳng định.

Theo ông Nguyễn Đức Thanh, Trưởng ban Dệt may (Bộ Thương mại), Ban Dệt may sẽ xúc tiến xây dựng một trung tâm giao dịch quota ảo trên mạng. Đây sẽ là nơi “niêm yết” các thông tin doanh nghiệp nào thừa quota ở Cat. nào, doanh nghiệp thiếu Cat. nào. Việc chắp nối các giữa cung và cầu sẽ do Ban Dệt may đảm nhiệm hoặc các doanh nghiệp tự thỏa thuận.

“Chúng ta cho chuyển nhượng chứ không cho mua bán quota. Mua bán là tạo ra thị trường. Chuyển nhượng là doanh nghiệp thừa chuyển trực tiếp cho doanh nghiệp thiếu”, Bộ trưởng Trương Đình Tuyển nhấn mạnh.

Ông Thanh cho biết thêm, Bộ Thương mại sẽ có quy định cụ thể nhằm tránh việc biến chuyển nhượng thành mua bán quota để trục lợi. Bộ sẽ không cấp bổ sung, chuyển đổi bất cứ loại quota nào nữa cho doanh nghiệp cho vay nhường hoặc chuyển nhượng. Do vậy doanh nghiệp sẽ phải cân nhắc kỹ trước khi quyết định chuyển nhượng. Các doanh nghiệp đã được vay, nhường quota không được tiếp tục mang cho vay hoặc chuyển nhượng. Doanh nghiệp đã chuyển nhượng không được đi vay cùng Cat. đó nhằm tránh việc lợi dụng mua bán chuyển nhượng lòng vòng. Doanh nghiệp cũng sẽ chỉ được chuyển nhượng quota thành tích, quota thưởng. Dự kiến Bộ sẽ ban hành một mẫu biên bản thỏa thuận vay nhường, chuyển nhượng quota chung.

“Vào chuỗi” để mạnh hơn

“Ban đầu chúng tôi ngồi với nhau để bàn về vấn đề phân chia quota như thế nào trong chuỗi. Nhưng khi bàn kỹ chúng tôi lại thấy nhiều vấn đề lớn hơn khi tham gia chuỗi chứ không chỉ là vấn đề quota. Tham gia liên kết chuỗi sẽ làm cho doanh nghiệp mạnh lên, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ”, đại diện công ty May Sông Hồng (Phú Thọ), một thành viên trong chuỗi 6 doanh nghiệp tại tỉnh này thẳng thắn phát biểu. Phú Thọ là một tỉnh trung du miền núi nhiều khó khăn và các doanh nghiệp dệt may chủ yếu là các doanh nghiệp vừa và nhỏ. “Tuy nhiên khi liên kết trong chuỗi, chúng tôi nâng cao được năng lực sản xuất và chuyên môn hóa tốt hơn. Chúng tôi đủ năng lực xuất khẩu trực tiếp sang Mỹ”, đại diện này cho biết.

Kinh nghiệp thực tế của một doanh nghiệp dệt may vừa và nhỏ Phú Thọ đã minh chứng cho tính đúng đắn của việc xây dựng các chuỗi liên kết. Việc “vào chuỗi” không chỉ nhằm mục đích có được 3% quota, mà cái lớn hơn chính là sức mạnh mà chuỗi đem lại. Hiện tại, hầu hết các doanh nghiệp dệt may, dù là doanh nghiệp lớn hay nhỏ, đều nhận được các đơn hàng. Nguyên nhân là do chế độ hạn ngạch khiến các khách hàng lớn của Mỹ phải tận dụng để “vét” quota cho đủ số lượng. Khi chế độ hạn ngạch được dỡ bỏ, các doanh nghiệp vừa và nhỏ sẽ bị “bỏ rơi” vì năng lực quá yếu, không thực hiện được tiến độ. Tham gia chuỗi liên kết sẽ là cứu cánh cho các doanh nghiệp này.

Không chỉ đối với các doanh nghiệp nhỏ, các doanh nghiệp dệt may lớn cũng cần tăng cường năng lực sản xuất và đặc biệt là chuyên môn hóa sản xuất. “Nếu các khách hàng Hoa Kỳ có nhu cầu hàng khối lượng lớn, tôi chắc 10 doanh nghiệp đơn lẻ như May 10 cũng chưa chắc làm được”, Thứ trưởng Bộ Công nghiệp Bùi Xuân Khu thẳng thắn nhận định. “Vào chuỗi doanh nghiệp có thể chuyên môn hóa được mặt hàng mà mình có thế mạnh trong khi vẫn nhận được các đơn hàng đa dạng nhờ chia sẻ cho các doanh nghiệp khác trong chuỗi. Phân công lao động cụ thể hơn sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực”, Thứ trưởng nói.

Theo dự thảo quy chế về chuỗi liên kết của Ban Dệt may (Bộ Thương mại), yếu tố quan trọng nhất của chuỗi là tính tự nguyện. Các thành viên của chuỗi phải là các tư cách pháp nhân độc lập, hạch toán độc lập. Đồng thời, mỗi doanh nghiệp sẽ chỉ được phép tham gia 1 chuỗi. Mỗi chuỗi sẽ có 1 trưởng chuỗi do các thành viên bầu ra. Theo ông Nguyễn Đức Thanh, Trưởng ban Dệt may, việc phân giao hạn ngạch dự kiến dành 3% cho chuỗi và sẽ có cơ chế thưởng cụ thể căn cứ vào hiệu quả hoạt động của chuỗi. Hiện tại Ban Dệt may đã nhận được 14 hồ sơ chuỗi, tuy nhiên hầu hết không rõ ràng. Do vậy, cần sớm thống nhất để ban hành các quy định giúp doanh nghiệp có căn cứ cụ thể.

Theo Vneconomy

contentlength: 10350
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Cảnh giác trước mánh khóe tráo đồ tinh vi mới ngoài chợ để tránh bị lừa
00:00 / --:--

VẤN ĐỀ KINH Tế NÓNG NHẤT

Chu tich BIDV Tran Bac Ha bi bat va nhung he luy

Chủ tịch BIDV Trần Bắc Hà bị bắt và những hệ lụy

Sau vụ rúng động tin bầu Kiên bị bắt và thị trường tài chính chao đảo hồi tháng 8/2012 thì mới đây, chiều ngày 21/02/2013, thị..

Doi 100 Usd phat 90 trieu

Đổi 100 Usd phạt 90 triệu

Một người dân ở Cần Thơ đã bị xử phạt vi phạm hành chính với mức phạt lên tới 90 triệu đồng chỉ vì đổi tờ 100 USD tại tiệm vàng.