Chuẩn bị cho thị trường phát điện cạnh tranh

08:53 11/05/2007
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Sáng 9-5, Cục Điều tiết điện lực (ERAV) đã báo cáo Bộ trưởng Bộ Công nghiệp Hoàng Trung Hải về những nét chính của phương án “Xây dựng giá điện bán lẻ và nguyên tắc bù chéo”. Đây là đề án đang triển khai với sự tham gia của tư vấn Ngân hàng Thế giới (WB), Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB), nhằm chuẩn bị cho thị trường phát điện cạnh tranh dự kiến đi vào hoạt động trong giai đoạn 2009-2010.

 

Đề xuất phương pháp điều tiết dựa trên hiệu quả hoạt động

Theo ERAV, hiện nay toàn bộ chi phí phát điện do Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) trực tiếp điều hành qua giá bán buôn nội bộ, phân cho các Cty phân phối và bán lẻ điện. Từ đó sẽ tính giá bán lẻ điện thống nhất trong toàn quốc thông qua giá bán lẻ bình quân. Trong quy trình này, chi phí sản xuất, kinh doanh của các Cty điện lực (PC) bao gồm chi phí vận hành, khấu hao và lợi nhuận định mức. Như vậy, các tỷ lệ định mức chi phí của PC do EVN xác định theo kế hoạch sản xuất, kinh doanh của nội bộ Tập đoàn, không có sự điều tiết của cơ quan quản lý nhà nước. Lợi nhuận EVN giao cho từng PC theo tỷ lệ nắm giữ vốn nhà nước không phản ánh đúng thực chất chi phí sử dụng vốn của PC cũng như không khuyến khích các PC tìm nguồn vốn có hiệu quả khác ngoài nguồn vốn nhà nước. Trong khi đó, giá cho mỗi PC chưa phản ánh đúng chi phí sản xuất và truyền tải. Mặt khác, giá bán buôn nội bộ có thể bị EVN điều chỉnh theo  thực tế, nhưng không có cơ chế điều chuyển lợi ích/rủi ro giữa PC và khách hàng. Cơ chế bù chéo giữa các PC cũng không rõ ràng nên không xác định được lượng bù chéo giữa Cty này với Cty khác để dần hạn chế, tiến tới xóa bỏ bù chéo. Phương pháp hiện tại càng không phù hợp khi các PC được CPH và hạch toán hoàn toàn độc lập do không đủ tính minh bạch.

 

Dựa vào đánh giá trên, ERAV đã đưa ra 2 phương pháp phổ biến trên thế giới là điều tiết tổng chi phí (ROR) và điều tiết dựa trên hiệu quả hoạt động (PBR) đồng thời đề nghị cho áp dụng phương pháp PBR - sử dụng giá trần, “Cty tham chiếu” để xác định tổng chi phí sản xuất, kinh doanh của Cty phân phối, bán lẻ điện cho mỗi kỳ định giá.

 

Tuy nhiên, thách thức được đặt ra là giá bán lẻ điện hiện vẫn là giá thống nhất trong toàn quốc. Cơ chế này thích hợp cho việc áp dụng đối với từng Cty phân phối, nhưng việc áp dụng phương pháp PBR đòi hỏi phải xây dựng quỹ công ích, bảo đảm cơ chế bù chéo minh bạch, nếu không vẫn là cơ chế xin-cho. Hiện nay, quỹ công ích cho đầu tư lưới điện nông thôn chưa hình thành, gây khó khăn cho quá trình điện khí hóa nông thôn khi các PC tiến hành CPH. Thời gian đầu, giá có thể chưa phản ánh thật sát với chi phí sản xuất, kinh doanh, nhưng càng ngày giá điện sẽ càng sát hơn với điều kiện sản xuất, kinh doanh.

 

Những vấn đề đặt ra

Theo ông Vũ Quốc Anh, Phó Vụ trưởng Vụ Tài chính - Kế toán Bộ Công nghiệp, nếu thực hiện theo phương pháp PBR thì đó thực sự  là một cuộc “cách mạng” và có thể được áp dụng khi có thị trường bán lẻ điện cạnh tranh. Việc chuẩn hóa xây dựng biểu giá bán lẻ điện là cần thiết, nhưng còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố xã hội như khuyến khích các Cty đầu tư và đáp ứng đủ điện cho nền kinh tế, nếu bỏ mục tiêu này ra khỏi giá bán lẻ điện là không phù hợp. Giá điện phải đạt được mục tiêu sức chịu đựng của nền kinh tế.

 

Theo Bộ trưởng Hoàng Trung Hải, hiện có hai loại biểu giá bán lẻ, đó là khung giá bán lẻ do Thủ tướng Chính phủ quyết định và các PC trong vòng khung ấy quy định giá bán lẻ của mình. Việc xây dựng giá bán lẻ điện được định hướng theo lộ trình thị trường điện và bất cứ phương pháp nào cũng phải đi theo mô hình đó thì mới phù hợp. Tuy nhiên, quá trình xây dựng thị trường điện là phải có cạnh tranh mới hiệu quả, để giảm bù chéo, chống tham nhũng và làm minh bạch hóa toàn hệ thống. Do đó, việc lựa chọn phương pháp PBR là thích hợp với vấn đề tái cơ cấu ngành Điện hiện nay. Cùng với đó, cũng cần phải tính sớm đến việc thay thế cơ chế giá bán buôn cho các PC.

 

ERAV cho biết, đây chỉ là bước đầu trong quá trình xây dựng biểu giá điện bán lẻ. Khi phương pháp này đã được chấp thuận cùng trình tự thực hiện để soạn thảo phương án xây dựng biểu giá bán lẻ áp dụng trong kỳ định giá tới (2009 trở đi), ERAV sẽ cùng Tư vấn quốc tế triển khai tiếp để xây dựng quy định về phương pháp xây dựng biểu giá bán lẻ và nguyên tắc bù chéo, liên quan đến quỹ công ích để Bộ Công nghiệp xem xét, trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

 

Thanh Mai

VietBao.vn
contentlength: 6107
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Thương tâm hành trình đi đến lò mổ để trở thành món ăn của những chú chó
00:00 / --:--

VẤN ĐỀ KINH Tế NÓNG NHẤT

Chu tich BIDV Tran Bac Ha bi bat va nhung he luy

Chủ tịch BIDV Trần Bắc Hà bị bắt và những hệ lụy

Sau vụ rúng động tin bầu Kiên bị bắt và thị trường tài chính chao đảo hồi tháng 8/2012 thì mới đây, chiều ngày 21/02/2013, thị..

Doi 100 Usd phat 90 trieu

Đổi 100 Usd phạt 90 triệu

Một người dân ở Cần Thơ đã bị xử phạt vi phạm hành chính với mức phạt lên tới 90 triệu đồng chỉ vì đổi tờ 100 USD tại tiệm vàng.