Bài toán lợi nhuận của các doanh nhân Nhật Bản

Thứ ba, 13 Tháng bảy 2004, 16:25 GMT+7
  • Các doanh nhân Nhật Bản đau đầu về bài toán lợi nhuận

    Theo các chuyên gia, một tập đoàn dù có doanh thu lớn đến bao nhiêu, song nếu lợi nhuận không đáng kể, cũng sẽ không được xem là một doanh nghiệp thành công trên thương trường. Tuy nhiên, đối với các tập đoàn lớn của Nhật Bản, xem ra quan niệm này lại không thật sự đúng.

    Thực tế cho thấy, hơn 10 năm qua, tại Nhật Bản, Tập đoàn Hitachi có doanh số mỗi năm lên tới 708 tỷ USD nhưng cũng thật bất ngờ, con số thua lỗ cũng lên đến 722 triệu USD. Con số thua lỗ hàng năm cũng không tha cho một số hãng sản xuất điện tử ở đất nước mặt trời mọc này. Chẳng hạn Tập đoàn NEC có doanh số 397 tỷ USD và thua lỗ mỗi năm 1,3 tỷ USD. Hay Công ty Fujisu có doanh số 382 tỷ USD và thua lỗ 1,6 tỷ USD. Toshiba có doanh số 463 tỷ USD nhưng chỉ đạt tỷ suất lợi nhuận rất “mỏng” là 0,15%.

    Trước tình trạng này, nhiều chuyên gia kinh tế đã đi tìm nguyên nhân khiến các tập đoàn kinh tế lớn của Nhật Bản sản xuất nhiều nhưng lại không thu được nhiều lợi nhuận. Cuối cùng họ rút ra kết luận một nhãn hiệu lớn (xét về doanh số) có thể là một nhãn hiệu không đem lại nhiều lợi nhuận, chưa nói đến chuyện có khi thua lỗ triền miên. Vì các tập đoàn kinh tế lớn ở Nhật thường kinh doanh trên rất nhiều lĩnh vực khác nhau nên trừ lợi nhuận tính trên từng lĩnh vực khác nhau thường rất khiêm tốn.

    Hãy lấy trường hợp của Sony làm ví dụ. Nếu có một cuộc khảo sát thì có nhiều khả năng Sony sẽ giành vị trị nhãn hiệu đồ điện tử được “ngưỡng mộ” nhất trên thế giới và vượt xa đối thủ đứng ở vị trí số 2. Thế nhưng, lợi nhuận thuần của tập đoàn này lại nhỏ đến mức khó tin.

    Trong vòng 10 năm qua, tập đoàn Sony có doanh thu tổng cộng lên tới 519,2 tỷ USD. Tuy nhiên, tổng lợi nhuận sau thuế của Sony chỉ có vẻn vẹn 4 tỷ USD. Với con số này, Sony khó lòng mà trả nợ ngân hàng, chứ đừng nói đến chuyện trả cổ tức cho nhà đầu tư. Song đây lại là nước Nhật, nên chẳng ai quan tâm đến chuyện trả nợ ngân hàng. Vì Ngân hàng Trung ương Nhật có năm đã cắt giảm lãi suất thực tế tới mức gần như bằng 0.

    Cũng giống như nhiều tập đoàn kinh tế lớn khác tại Nhật, Sony đa dạng hóa các dòng sản phẩm của mình rất mạnh mẽ. Nhãn hiệu Sony được đặt lên vô số chủng loại sản phẩm khác nhau, từ tivi, máy ghi âm, máy ảnh số, PDA, điện thoại, vật liệu bán dẫn, máy nghe nhạc DVD, pin cho đến cả... robot. Trong đó, sản phẩm mang lại nhiều lợi nhuận nhất cho Sony là máy chơi game Play Station, một nhãn hiệu hầu như không sử dụng mấy đến lợi thế là sự nổi tiếng của nhãn hiệu Sony.

    Nếu đem so sánh Sony với hãng máy tính Dell Computer ta có thể thấy Sony kinh doanh đa dạng như thế nào. Dell chỉ duy nhất chế tạo máy tính cá nhân (và mới đây thêm vào dòng sản phẩm máy in). Trong vòng 10 năm qua, Dell có doanh số 140 tỷ USD và tổng lợi nhuận thuần sau thuế là 8,5 tỷ USD, tức là tỷ suất lợi nhuận vào khoảng 6,1%. Quả là một sự khác biệt lớn giữa Dell và Sony.


    Nhiều người nghĩ rằng so sánh như vậy là không công bằng, vì Dell là một trường hợp đặc biệt xuất sắc. Thực tế không phải như vậy, Dell đang phải đương đầu với một ngành kinh doanh cạnh tranh khốc liệt, nơi mà tỷ suất lợi nhuận rất thấp (IBM chưa bao giờ có lãi từ ngành kinh doanh máy tính cá nhân, còn nhánh kinh doanh PC của HP cũng có lãi rất thấp). Kết quả là tỷ suất lợi nhuận 6,1% của Dell không phải là điều quá đặc biệt.

    Thêm vào đó, tỷ suất lợi nhuận bình quân của 500 công ty lớn nhất nước Mỹ trong vòng 10 năm qua là 4,7% trên tổng doanh thu. Nếu đem trừ hai năm vừa qua do xảy ra nhiều thảm họa kinh tế và tình hình khó khăn hơn bình thường thì tỷ lệ này là 5,7%.

    Sony không phải là trường hợp cá biệt ở Nhật. Các tập đoàn kinh tế lớn khác như Hitachi, Toshiba, NEC, Fujitsu cũng lâm vào tình trạng tương tự. Vì thực tế cho thấy, những công ty lớn nhưng thiếu tính tập trung thường có tỷ suất lợi nhuận sau thuế rất thấp.

    Lý giải về việc vì sao các tập đoàn kinh tế của Nhật có dòng sản phẩm đa dạng nhưng thu được lợi nhuận không đáng là bao? Nhiều chuyên gia kinh tế cho rằng, một trong những nguyên nhân lớn là chiến lược mở rộng các dòng sản phẩm khác biệt đã làm cho quá trình xây dựng nhãn hiệu của các “đại gia” Nhật Bản bị phân tán và thiếu tập trung. Khi một công sản xuất và tiếp thị rất nhiều sản phẩm khác nhau dưới cùng một nhãn hiệu sẽ là vô cùng khó để xây dựng nhãn hiệu đó thành một nhãn hiệu mạnh.

    Và quả thật, những công ty Nhật có một chiến lược nhãn hiệu tập trung cao lại làm ra khá khá lợi nhuận, chẳng hạn như Sharp (1,8%), Toyota (3,1%), Honda (3,3%), Canon (3,8%).

    Theo các nhà nghiên cứu, trung bình một tập đoàn kinh tế lớn của Nhật có tỷ suất lợi nhuận sau thuế là 1%, so với mức trung bình của các tập đoàn kinh tế của Mỹ là 5%. Tuy nhiên ngay cả sự so sánh về địa lý này cũng sẽ không đáng kể nếu tính đến một thực tế là các công ty càng có chiến lược nhãn hiệu mang tính tập trung cao thì lại càng có lợi nhuận cao.

    Một số ví dụ đáng chú ý là Nokia (10,6%), Intel (21,6%) và đáng kể hơn là Microsoft (31,8%). Quả là những con số đáng để học hỏi cho các nhà quản lý nhãn hiệu và marketing chiến lược.

    (Theo Nihon Kazai)

    Việt Báo
    Ý kiến bạn đọc

    Viết phản hồi

    Nhận xét tin Bài toán lợi nhuận của các doanh nhân Nhật Bản

    Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Bài toán lợi nhuận của các doanh nhân Nhật Bản bằng cách gửi thư điện tử tới vietbao.vn. Xin bao gồm tên bài viết Bai toan loi nhuan cua cac doanh nhan Nhat Ban ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Bài toán lợi nhuận của các doanh nhân Nhật Bản ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Kinh Nghiệm của chuyên mục Kinh Tế.

    Bài viết mới:

    Các bài viết khác:

       TIẾP THEO >>
    VIỆT BÁO - KINH TẾ - KINH NGHIỆM