Bài 7:Nhân lực trẻ trong khoa học: Đâu là bến đậu ?

08:16 25/10/2006
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Bai 7:Nhan luc tre trong khoa hoc: Dau la ben dau ? 

Sử dụng máy ly tâm tổng hợp hoạt chất Oseltamivir tại Viện KH&CN Việt Nam.

Tại một số hội thảo lớn, nhiều người không khỏi băn khoăn về việc có quá ít tham luận của các cán bộ khoa học trẻ. Có chăng, nó chỉ phát triển mạnh ở một số ngành “thời thượng” hiện nay như công nghệ thông tin, luật, kinh tế.

 

Bài 6: Phát triển thị trường công nghệ - Không chỉ là Techmart... 

 

Người ta không khỏi lo lắng trước thực trạng một số ngành khoa học có đội ngũ nhân lực nòng cốt đều đã trên tuổi 50, trong khi tìm người trẻ dưới 35 tuổi có năng lực, đủ tâm huyết để kế thừa các chuyên gia đầu ngành lại “khó như đãi cát tìm vàng”…

 

Phùng Tiến Công, hiện là một phó giám đốc trẻ của Tập đoàn FPT. Trước đây Công được Bộ GD-ĐT cử sang học tập tại Ô-xtrây-li-a chuyên ngành công nghệ tin – sinh học, một lĩnh vực hoàn toàn mới tại Việt Nam. Khi tốt nghiệp, có đơn vị quản lý khoa học muốn nhận anh về công tác với nhiệm vụ ban đầu là… nghiên cứu và soạn thảo chính sách về công nghệ tin – sinh học. Nhận thấy nếu chấp nhận công việc trên thì sẽ ít có điều kiện được phát triển nên Công đã chọn nghề “tay trái” là công nghệ thông tin và anh nhanh chóng khẳng định được năng lực của mình... Hiện chưa có thống kê về tình hình nhân lực trẻ trong khoa học, nhưng đây là ví dụ điển hình về sự lãng phí chất xám hiện nay. Tình hình các sinh viên giỏi khi tốt nghiệp rất hiếm người trở thành cán bộ nghiên cứu tại các cơ quan khoa học là một sự thật.

 

Không nói đâu xa, vài năm trở lại đây, Hà Nội đã tuyên bố là không có rào cản nào trong việc tuyển dụng các thủ khoa tốt nghiệp ĐH về công tác tại các sở, ngành. Từ đó đến nay đã có hàng trăm thủ khoa như thế ra trường nhưng chỉ có 8 người vào làm việc tại cơ quan Nhà nước và hiện 7 người đã ra đi. Tình hình này không chỉ Hà Nội gặp phải mà tất cả các cơ quan Nhà nước đều đang tụt hậu trong cuộc... “săn người tài” hiện nay. Vì sao lại có hiện tượng này ? Không phải quá khó để tìm ra câu trả lời. Đó là đồng lương quá thấp, sự bảo thủ của các cơ quan Nhà nước hiện nay không phù hợp với sự năng động, tri thức khoa học tiên tiến mà họ đã tiếp thu được, nên đã không phát huy hết được năng lực của họ. Đó là chưa kể đến cơ hội thăng tiến thường chậm hơn bạn bè. Rất nhiều bạn trẻ chọn con đường vào làm tại các Cty nước ngoài với mức lương hậu hĩnh hoặc tìm cơ hội học tiếp ở nước ngoài... rồi tính sau. Ngay đến một cơ quan quản lý khoa học ở Hà Nội cần tuyển người nhưng đăng kí lần thứ 3 vẫn không đủ số dự tuyển. Một vài em làm việc được một thời gian cũng “vỡ mộng” và đành “dứt áo ra đi”. Những bất cập trên cũng là trở ngại chính để các nhân tài trẻ tiếp cận với nghiên cứu khoa học.

 

Trong khi đó, rất hiếm giảng viên trẻ trong các trường ĐH, Viện nghiên cứu không phải trải qua giai đoạn “điếu đóm” cho các bậc tiền bối. Như một luật bất thành văn, nhiều người sẽ phải qua các công đoạn “thích nghi với lãnh đạo”, trợ lý giáo vụ, trợ giảng... và nhiều việc không tên khác mà lẽ ra nhiệm vụ của các giảng viên trẻ chỉ là học tập để nâng cao trình độ, tập sự nghiên cứu khoa học. Quá trình này nhiều khi cũng bào mòn nếp nghĩ và tư duy của họ. Số nhà khoa học ở độ tuổi 35 đang làm việc tại các trường ĐH, cơ quan khoa học trong nước có công trình được đồng nghiệp, đặc biệt là người nước ngoài đánh giá cao rất hiếm. Trên các diễn đàn, nhiều nhà khoa học đã thực sự lo lắng trước đội ngũ nhà khoa học trẻ kế thừa ngày càng khan hiếm. GS Hoàng Tụy đặc biệt lo ngại khi đội ngũ nhân lực trẻ trong khoa học cơ bản (Toán học, Cơ học, Vật lý lý thuyết...) đang ngày càng ít đi.

 

Nhiều người chọn con đường “lấy ngắn nuôi dài”. Phạm Minh Tuấn, giảng viên trẻ của ĐH Bách khoa Hà Nội cũng là một ví dụ. Anh đã chia tay mức lương khoảng 10.000 USD/tháng để về trường giảng dạy với thu nhập trên 1 triệu đồng/tháng. Nhiều người đã gọi anh là “gàn dở” nhưng không phải ai cũng hiểu rằng ngoài công việc chính ở trường, anh còn dành số tiền đã tích lũy được để đầu tư vào một số lĩnh vực, tạo sự yên tâm cho công việc lâu dài... Hay như người viết bài này cũng có bạn là giảng viên một trường ĐH lớn, vào công tác mấy năm nhưng tổng thu nhập của anh chỉ khoảng 1,2 đến 1,5 triệu/tháng. Để có thể tiếp tục đeo đuổi sự nghiệp, anh đã chọn nghề phụ, không dính dáng gì đến chuyên môn là... tư vấn nhà đất. Nhưng có phải người trẻ nào cũng có sự năng động như thế trong khi những đòi hòi cần phải chi dùng trong cuộc sống không tỉ lệ thuận với mức thu nhập của họ.

 

Trao đổi với báo giới, GS Mai Trọng Nhuận, Phó giám đốc ĐH Quốc gia Hà Nội cho rằng, để nhân tài trẻ không ra đi, chúng ta cần phải giải quyết một số vấn đề. Trước hết là phải thay đổi quan niệm về đánh giá sự cống hiến của người tài trên cơ sở có cái nhìn khách quan, chính xác hơn để trọng dụng họ. Thứ hai là phải tạo một môi trường, cơ chế, điều kiện pháp lý bảo đảm dân chủ và tự do để người tài làm việc và cống hiến hết mình, trong đó việc giao cho họ những vị trí xã hội cần thiết để nhân tài có điều kiện chủ động triển khai ý tưởng sáng tạo. Thứ ba, tạo điều kiện vật chất cần thiết cho nhân tài sống, làm việc và thực hiện những sáng tạo của mình. Thứ tư, cần phát hiện đào tạo, bồi dưỡng sớm những tài năng trẻ.

 

Quá trình hình thành và phát triển tài năng trẻ không chỉ là nỗ lực của mỗi người mà còn liên quan tới cả sự tác động của xã hội, trong đó có chính sách xã hội. Nhân tài trẻ nếu không có đất để dụng võ thì chẳng khác nào giống tốt không những đã bị gieo trên sỏi đá lại không được chăm bón. Điều này chắc chắn sẽ còn làm đau đầu những người quản lý. Nếu không có sự chuyển biến căn bản, “chảy máu” nhân lực trẻ trong khoa học sẽ để lại hậu quả khó lường...

 

Đan Nhiễm

VietBao.vn
contentlength: 8255
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Clip học sinh mầm non bị đánh liên tiếp khiến dân mạng phẫn nộ
00:00 / --:--

VẤN ĐỀ GIáO DụC NÓNG NHẤT

Nu sinh bi lot do danh hoi dong da man tren lop o Hung Yen

Nữ sinh bị lột đồ, đánh hội đồng dã man trên lớp ở Hưng Yên

Liên quan việc 5 nữ sinh lớp 9 trường THCS Phù Ủng, huyện Ân Thi, tỉnh Hưng Yên đánh liên tiếp vào người, đầu và lột đồ em N.T.H.Y,..

Co giao vao khach san co quan he bat chinh voi nam sinh lop 10

Cô giáo vào khách sạn, có quan hệ bất chính với nam sinh lớp 10

Vụ việc gây xôn xao dư luận khi cô giáo dạy Toán của trường THPT Nguyễn Huệ (thị xã Lagi) thuộc tỉnh Bình Thuận có quan hệ bất..