Lễ hội Ka_tê của người Chăm ở Ninh Thuận

08:37 10/04/2004
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Vào những ngày đầu tháng 10 dương lịch hằng năm (ngày mồng 1-7 theo Chăm lịch), nhân dân các làng Chăm tỉnh Ninh Thuận vui mừng chào đón lễ hội Ka-tê. Đây là lễ hội truyền thống quan trọng nhất trong cộng đồng người Chăm theo đạo Bàlamôn  để tưởng nhớ tổ tiên và cầu mong mưa thuận, gió hòa cho nền sản xuất nông nghiệp địa phương thịnh vượng. Cộng đồng các dân tộc anh em cũng nô nức vui đón lễ hội Ka-tê với đồng bào Chăm trong tinh thần đoàn kết sâu nặng nghĩa xóm tình làng.

Tỉnh Ninh Thuận có đông đồng bào Chăm sinh sống nhất Việt Nam, trên 70.000 người. Lễ hội Ka-tê chính thức được diễn ra tại tháp Poklong Garai, tháp Pô-rê-mê, đền Pô-nư-ga và tại các làng Chăm. Tháp Poklong Garai là nơi thu hút đông đảo tín đồ, khách du lịch đến tham quan bởi quy mô lễ hội hoành tráng biểu hiện đầy đủ bản sắc văn hóa Chăm-pa. Garai (1151-1205) là người có công lớn trong việc dẫn thủy nhập điền. Khi Poklong Garai qua đời được nhân dân xây tháp vào cuối thế kỷ XIII để tôn thờ ông tại đồi Trầu cách thị xã Phan Rang - Tháp Chàm khoảng 7 km về hướng Tây Bắc. Tháp Poklong Garai là một  quần thể gồm 3 tháp bao gồm tháp chính cao 20,5 mét, tháp lửa cao 9,31 mét và tháp cổng cao 8,56 mét. Bên trong tháp chính có thờ một tượng Poklong Garai bằng đá dưới hình thể Mukhalinga (Linga có gắn mặt thần chủ) và một tượng bò thần Nadin bằng đá ở lối ra vào. Công trình có trình độ kiến trúc, nghệ thuật điêu khắc đạt đến đỉnh cao. Tháp Poklong Garai được Bộ Văn hóa - thông tin xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật vào năm 1979. Tại đây diễn ra lễ rước y trang, lễ mở cửa tháp, lễ tắm tượng thần, lễ mặc y phục cho tượng thần với những nghi thức tín ngưỡng mang đậm sắc thái tâm linh.

Lễ hội Ka-tê của người Chăm Ninh Thuận diễn ra ở 3 đền tháp: Đền Pô-nư-ga (Hữu Đức), tháp Pô-rê-mê (Hậu sanh) và tháp Poklong Garai (Đô Vinh, Tháp Chàm). Lễ diễn ra ở cả 3 nơi cùng ngày, cùng giờ. Tuy lễ hội diễn ra ở 3  nơi nhưng thu hút  được nhiều tín đồ nhất, tổ chức quy mô nhất vẫn là lễ hội Ka-tê ở tháp Poklong Garai. Lễ hội Ka-tê tại đền Tháp được điều hành bởi Ban tế lễ chức sắc đạo Bàlamôn bao gồm: - Thầy cả sư (Pô Dhia) trụ trì đền tháp làm chủ lễ; thầy kéo đàn Kanhi (Ôn Kadhar) hát thánh ca; bà Bóng (Muk Payâu) dâng lễ vật lên các vị thần; ông Từ (Camưnay) chủ trì lễ tắm tượng; và cùng một số tu sĩ Balamôn (Paseh) phụ lễ.

Lễ rước y trang và cúng dâng lễ tại tháp Poklong Garai diễn ra long trọng thu hút đông đảo cư dân địa phương và du khách. Đây là nghi lễ mở đầu cho ngày hội. Sau khi lễ mặc y phục hoàn tất, lúc này tượng thần đã mang trên mình bộ long bào lộng lẫy, thì cũng là lúc vật dâng cúng được bày ra trước bệ thờ. Đại lễ bắt đầu, lúc này cả sư Bàlamôn làm chủ điều khiển nghi lễ; bà Bóng dâng lễ vật; thầy kéo đàn Kanhi hát mời các vị thần về dự lễ. Lời hát lễ của thầy kéo đàn Kanhi tại tháp Poklong Garai có đoạn như sau:

        Ngài Poklong Garai dựng lên tảng đá vĩ đại

        Ngài đem ngăn sông đắp đập giữa núi

        Dân làng phủ phục, tôn vinh ngài làm vua

        Xây tháp, tạc tượng thờ thần Poklong Garai.

Lễ Ka-tê ở các tháp chỉ diễn ra trong ngày mồng 1-7 theo Chăm lịch. Sau đó cư dân trở về các làng Chăm tổ chức phần hội với các trò  chơi dân gian như thi dệt, đội nước, đá bóng, văn nghệ... Cuộc thi diễn ra trên một sân bãi rộng, các khung cửi đã được xếp thành hàng. Đơn cử ở làng Chăm Mỹ Nghiệp, các cô gái dự thi đã chuẩn bị sẵn tơ sợi, trong hơn một giờ đồng hồ nếu cô nào dệt được  một tấm vải dài nhất, đẹp nhất thì sẽ thắng cuộc. Những chiếc thoi đưa hối hả, những sợi chỉ giăng mắc đủ màu tạo nên một nền vải Chăm muôn màu, muôn sắc. Cuộc thi đội nước cũng diễn ra rất sôi động. Các cô gái Chăm khéo léo đội chum nước thi nhau về đích với một nét văn hóa truyền thống độc đáo.

Về dự lễ hội Ka-tê tỉnh Ninh Thuận, mọi người được thưởng thức âm hưởng rộn ràng mang tính lễ nhạc của dân tộc Chăm với trống Baranưng, kèn Saranai, được các nghệ nhân biểu diễn với cả tấm lòng say mê. Các thiếu nữ Chăm xinh đẹp duyên dáng trong điệu múa truyền thống làm say đắm lòng người...

HNM

VietBao.vn
contentlength: 5645
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

VẤN ĐỀ DU LịCH NÓNG NHẤT

Du lich Anh Quoc

Du lịch Anh Quốc

Đi du lịch ở nước Anh sẽ mang lại cho bạn những ấn tượng sâu sắc về con người, phong cảnh, kiến trúc và văn hóa ở nơi đây.

Du lich nuoc My

Du lịch nước Mỹ

Nước Mỹ không chỉ được biết đến với những thành phố đông dân mà các bởi rất nhiều kỳ quan thiên nhiên nổi tiếng thế giới.

Du lich Phu Yen

Du lịch Phú Yên

Phú Yên luôn là cái tên gây sốt cho những ai yêu thích du lịch bụi hoặc đi phượt bởi vùng đất này sở hữu trong mình quá nhiều cảnh..