Sẽ có tư hữu hoá điện?

07:00 02/03/2004
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Xây dựng một thị trường điện lực cạnh tranh - quyết tâm này của Chính phủ được thể hiện khá rõ trong một chương của dự Luật Điện lực, vừa được đưa ra thảo luận trong ngày làm việc đầu tiên tại phiên họp thứ 16 của UBTVQH. Nhiều ý kiến đã đề cập đến việc nên tạo cơ chế để có tư hữu hóa trong sản xuất và kinh doanh điện.

Giá điện - chỉ nên xây dựng theo quan hệ cung cầu

Se co tu huu hoa dien

Nỗi lo giá điện ngày một leo thang cùng nhiều loại mặt hàng khác thời gian gần đây đã gây nên tâm lý bất an cho không ít người dân. Trong dự luật này, giá điện được quy định tính theo điều kiện KT-XH và thu nhập người dân, quan hệ cung cầu về điện và nhu cầu vốn đầu tư và đặc biệt, giá còn được căn cứ trên cả yêu cầu thu hồi vốn đầu tư và có lợi nhuận hợp lý của đơn vị điện lực. Bàn về quy định này, ĐB Hoàng Thanh Phú phản đối: Lẽ ra chúng ta chỉ nên xây dựng giá điện trên cơ sở quan hệ cung cầu của thị trường điện, thế nhưng trong luật lại cố nèo

thêm căn cứ nhu cầu đầu tư. Điều này chắc sẽ làm người dân phản ứng...

ĐB Nguyễn Ngọc Trân thì đặt vấn đề: "Thị trường điện lực phải được xác định theo cán cân sản xuất và tiêu thụ. Cán cân này hiện không cân bằng. Để làm cân bằng cán cân đó, nên chăng ta nên thực hiện tư hữu hoá sản xuất và kinh doanh điện năng?".

Trò chuyện bên lề phiên họp về vấn đề trên, Bộ trưởng Công nghiệp Hoàng Trung Hải cũng tỏ ra khó xử đối với cơ chế xác định giá điện: "Xây dựng giá vừa phải tính đến người tiêu dùng, vừa phải tính đến người đầu tư. Nếu giá cao quá thì không ai mua, còn giá thấp thì người đầu tư cũng không chịu được".

Quan hệ mua - bán điện chưa sòng phẳng!

Hiện nay, 97,7% số huyện trong cả nước đã có điện lưới quốc gia, 92,5% số xã và 83% số hộ dân nông thôn đã được cấp điện. Còn lại 12 huyên, trong đó có 9 huyện đảo và 3 huyện đất liền đang được cung cấp điện từ nguồn tại chỗ.

Để đáp ứng nhu cầu tiêu thụ điện của sản xuất và đời sống từ nay đến năm 2010, mỗi năm nước ta cần khoảng 1,5-2 tỷ USD vốn đầu tư cho phát triển nguồn và lưới điện.

Xác định sớm hình thành thị trường điện lực cạnh tranh là một điều kiện hấp dẫn để thu hút các nhà đầu tư vào lĩnh vực hoạt động điện lực để qua đó nâng cao được chất lượng dịch vụ điện, phía Chính phủ khẳng định đã rất cố gắng để xây dựng một khung pháp lý cho một "thị trường điện lực cạnh tranh". Một chương riêng với tên gọi Thị trường điện lực cạnh tranh đã được xây dựng với những quy định về các hình thức thị trường điện cạnh tranh: thị trường phát điện cạnh tranh, thịt rường bán buôn điện cạnh tranh, thị trường bán lẻ điện cạnh tranh; đối tượng tham gia cạnh tranh: đơn vị phát điện, phân phối điện, buôn điện, bán lẻ điện...

Tuy nhiên, một yếu tố quan trọng để thực hiện thị trường cạnh tranh là sự bình đẳng giữa "người mua, kẻ bán" lại chưa được dự luật quan tâm đúng mức. Có mặt trong phiên họp, Phó Thủ tướng Phạm Gia Khiêm cũng thừa nhận luật chưa có tạo được cơ chế cho quan hệ bình đẳng giữa nhà cung cấp và người có nhu cầu sử dụng điện.

Cùng chung nhận định này, ĐB Nguyễn Thanh Phú phát biểu: "Nhiều quy định trong luật cho thấy quan hệ giữa người mua và bán chưa sòng phẳng. Ví như, trong điều luật quy định về quyền và nghĩa vụ của bên phân phối điện chưa làm rõ được trách nhiệm của nhà cung cấp đối với những thiệt hại do hạn chế về dịch vụ cung cấp điện. Trong khi người mua sẽ bị xử phạt nếu có hành vi vi phạm các quy định về điện lực thì đơn vị phân phối điện không phải có trách nhiệm gì với người tiêu dùng trong một số trường hợp như hệ thống đường dây và trạm biến áp không có khả năng tải thêm công suất...".

Chuyển sang vấn đề làm thế nào để thực hiện được thị trường điện lực cạnh tranh ở nước ta, ông Phú nói thêm: "Trong thị trường cạnh tranh, Nhà nước phải nắm được khâu chuyển tải điện - tức là khâu mua bán, hay còn gọi là khâu lưu thông. Nếu khâu lưu thông tắc thì nhất quyết sẽ dẫn đến độc quyền".

Bộ trưởng Hoàng Trung Hải lại có cách nhìn nhận khác về thị trường điện: "Mọi người cứ nhầm: có thị trường là có cạnh tranh. Đâu phải, cứ có người mua người bán là thị trường nhưng chưa chắc mua bán đó đã là sự cạnh tranh. Muốn làm được cạnh tranh trong lĩnh vực này phải có cả 1 quá trình rất dài gồm 3 cấp: cấp một là phát triển, cấp 2 là bán buôn, cấp ba mới là bán lẻ. Muốn thực hiện được các bước này các nước khác đã phải mất đến 10 năm trở lên. Ví dụ như Chính phủ Trung Quốc, Chính phủ Pakistan có chính sách: ông cứ vào tôi sẽ cho ông lãi 18%, nếu chưa được 18% tôi sẽ bù cho ông. Nước ta chưa thể lam như vậy và chúng ta cũng chưa đến mức thiếu điện để phải làm cách đó".

Bộ trưởng đánh giá: "Nói một đằng là thị trường cạnh tranh, 1 đằng là Nhà nước kiểm duyệt - chẳng có gì là mâu thuẫn ở đây cả. Nhà nước vẫn phải kiểm soát. Nhà nước vẫn phải kiểm soát giá kể cả bán lẻ đến người tiêu dùng xem mức độ bao nhiêu, lên xuống thế nào chứ không để giá cả lên xuống tuỳ tiện được".

Thay mặt các thành viên UBTVQH, Phó chủ nhiệm Quốc hội Nguyên Văn Yểu có ý kiến: "Đúng là thị trường điện phải có cạnh tranh, nhưng mức độ cạnh tranh đến đâu? Vị trí của TCty Điện lực đến đâu? Theo tôi nên tạo cạnh tranh ở khâu bán buôn. Các hộ buôn điện để bán lại cho người tiêu dùng sẽ phải cạnh tranh với nhau để có được khách hàng, như vậy dịch vụ mới tốt lên được...".

  • L.Anh
Việt Báo
contentlength: 8909
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Thiếu nữ bị dao đâm xuyên mặt vì cố chống trả lại tên cướp túi xách
00:00 / --:--

VẤN ĐỀ CHíNH TRị NÓNG NHẤT

Dai hoi Dang XII

Đại hội Đảng XII

Đại hội lần thứ XII là sự kiện trọng đại của Việt Nam được dư luận thế giới hết sức quan tâm