Cùng tham ô: dân lãnh án tử hình, quan chức lãnh án nhẹ?

06:30 22/02/2007
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Trở lại bản án vụ tiêu cực đất đai tại quận Gò Vấp, TP.HCM:

Cung tham o dan lanh an tu hinh quan chuc lanh an nhe
Cùng tội tham ô nhưng bị cáo Phạm Thị Tuyết Lan - một dân thường - bị tuyên án tử hình, trong khi các bị cáo nguyên là quan chức như Trần Kim Long và Dương Công Hiệp (ảnh dưới) chỉ chịu mức án nhẹ hơn rất nhiều
Bản án tử hình được TAND TP.HCM tuyên cho Phạm Thị Tuyết Lan, một “cò đất” bị cáo buộc giữ vai trò chủ mưu, cầm đầu nhóm bị cáo là cán bộ nhà nước tham ô tài sản trong vụ tham nhũng đất đai lớn nhất tại quận Gò Vấp (TP.HCM), đã gây xôn xao dư luận trong nhiều ngày qua. Trong khi mức án về tội tham ô dành cho số cán bộ thì chỉ từ 8-18 năm tù liệu có đúng người, đúng tội?

Vì sao Phạm Thị Tuyết Lan bị kết án tử hình?

Hành vi của Phạm Thị Tuyết Lan trong vụ án có liên quan chặt chẽ với Dương Công Hiệp (nguyên phó Phòng quản lý đô thị quận Gò Vấp), Trần Kim Long (nguyên chủ tịch quận) và Lê Minh Châu (nguyên giám đốc Công ty địa ốc Gò Môn).

Theo cáo trạng của Viện Kiểm sát, qua việc mua bán đất để mở xưởng sản xuất, vợ chồng Dương Công Hiệp đã có quan hệ làm ăn với “cò đất” Phạm Thị Tuyết Lan. Do nắm rõ thông tin qui hoạch, Hiệp tiếp tục thỏa thuận hùn vốn với Lan để kinh doanh đất.

Lan giữ vai trò mua đất nông nghiệp của người dân, Hiệp chịu trách nhiệm hoàn tất giấy tờ, sau đó sẽ bán lại kiếm lời. Thực hiện thỏa thuận, Phạm Thị Tuyết Lan đã ký hợp đồng tay sang nhượng khoảng 10ha đất nông nghiệp của các hộ dân định bán cho Công ty Xây dựng và phát triển nhà Phú Nhuận.

Cung tham o dan lanh an tu hinh quan chuc lanh an nhe
Trần Kim Long
Tuy nhiên, khi biết việc này chủ tịch Trần Kim Long “yêu cầu Hiệp và Lan không chuyển nhượng đất cho Công ty Xây dựng và phát triển nhà Phú Nhuận mà quan hệ với Lê Minh Châu để chuyển nhượng cho Công ty Xây dựng Gò Vấp của Lê Minh Châu”.

Để phi vụ mua bán đất đai này được tiến hành trót lọt, Trần Kim Long và Dương Công Hiệp cũng đã ký rất nhiều giấy tờ hợp thức hóa đất đai trái pháp luật. Dĩ nhiên, lợi nhuận hơn 16,6 tỉ đồng thu được từ việc mua bán đất đã được chia cả cho Long, Hiệp, Châu, riêng Lan hưởng hơn 11 tỉ đồng.

Trượt dài với sai phạm, khi vụ tiêu cực bị tố cáo và thanh tra thì Trần Kim Long còn tiếp tục chỉ đạo Châu xuất tiền để chạy án. Nguyên bí thư quận ủy Gò Vấp Nguyễn Văn Tính cũng “đục nước béo cò” dùng các tài liệu có được của vụ sai phạm tại Công ty Gò Môn để gây áp lực buộc Châu phải cho 800 triệu đồng.

Tại phiên tòa, đại diện VKS cho rằng chính Lan là người chủ mưu, dùng lợi ích vật chất để lôi kéo các quan chức vào việc phạm tội, lại là người hưởng lợi nhiều nhất, không khai báo thành khẩn nên phải áp dụng mức án tử hình. Hội đồng xét xử cùng quan điểm cho rằng Lan là người giữ vai trò quyết định, tuy không phải là người có chức vụ nhưng đã cấu kết với cán bộ nhà nước để chiếm đoạt tiền nên phải xử tội tham ô.

Cung tham o dan lanh an tu hinh quan chuc lanh an nhe
Dương Công Hiệp
Do xếp số cán bộ nhà nước cùng nhóm tội tham ô vào các vai trò thực hành, giúp sức sau Lan nên tòa chỉ tuyên mức án khá nhẹ nhàng: Hiệp 18 năm tù, Châu 10 năm (cộng với 12 năm của tội đưa hối lộ là 22 năm tù), Trần Kim Long cũng chỉ bị phạt 11 năm tù về tội tham ô (cộng với hai tội đưa hối lộ và lợi dụng chức vụ quyền hạn tổng cộng là 25 năm tù).

Dân thường có thể là chủ mưu tội tham ô?

Liệu một người dân thường, không có chức vụ, quyền hạn gì như Phạm Thị Tuyết Lan có thể là chủ thể của tội này? Theo quan điểm của VKS TP.HCM tại phiên tòa, Phạm Thị Tuyết Lan tuy chỉ là người dân bình thường nhưng cấu kết với cán bộ nhà nước rút tiền của Nhà nước để chiếm hưởng nên qui buộc Lan phạm tội tham ô tài sản cùng với số cán bộ này.

Trao đổi với TS sáng 21-2, đại tá Phan Anh Minh - thủ trưởng Cơ quan cảnh sát điều tra Công an TP.HCM, người trực tiếp chỉ đạo công tác điều tra vụ án - khẳng định: “Với vai trò chỉ đạo điều tra vụ án, tôi đã cân nhắc rất kỹ và bàn với anh em trong ban chuyên án nhiều lần và quyết định giữ tội danh “tham ô tài sản”.

Ở đây cần nhận thức số tiền mà Lan đưa cho các quan chức để có quyết định việc cho chuyển nhượng đất đai trong điều kiện bất hợp pháp là hành vi “đưa hối lộ” thì khung hình phạt cũng ở mức tử hình. Tôi đã cân nhắc rất kỹ giữa tội “đưa hối lộ” và “tham ô tài sản”, cuối cùng tôi cho rằng tội tham ô là hợp lý và tương đối nhẹ. Nếu đề nghị truy tố tội “đưa hối lộ” thì hơi ép vì số tiền mà Lan có được và thỏa thuận đưa cho các quan chức không phải là tiền của Lan mà tiền có được từ hành vi tham ô”.

Luật sư Trần Văn Tạo (luật sư bào chữa cho Phạm Thị Tuyết Lan trong phiên tòa sơ thẩm):

Không có bằng chứng bà Lan có thể chỉ huy các quan chức nhà nước

Phạm Thị Tuyết Lan chỉ là người dân bình thường làm sao lại tham ô tài sản nhà nước với vai trò chủ mưu mà đồng phạm khác toàn là cán bộ, quan chức nhà nước? Người chủ mưu phải là người đứng ra tổ chức, bàn bạc, phân công, phân việc cho những đồng phạm khác, tổ chức phân chia tiền, tài sản có được... Điều này hoàn toàn vô lý vì bà Lan làm sao mà chi phối, điều khiển được cả chủ tịch quận là ông Trần Kim Long hay phó phòng quản lý đô thị quận như Dương Công Hiệp? Nếu thật sự có chuyện Phạm Thị Tuyết Lan điều khiển, chỉ huy được những người này thì cơ quan điều tra phải có chứng cứ chứng minh. Đằng này, tôi đã đọc toàn bộ hồ sơ vụ án và không tìm thấy một chứng cứ nào cho thấy vai trò chủ mưu của Phạm Thị Tuyết Lan. Thậm chí đến khi ký hợp đồng chuyển nhượng đất bà Lan vẫn chưa biết mặt Lê Minh Châu. Bà Lan chỉ là một người kinh doanh đất từ năm 1995, gọi là “cò đất” cũng được nên những việc mua đi, bán lại của bà chỉ nhằm mục đích hưởng chênh lệch kiếm lời. Việc mua bán đất đai khi chưa có giấy tờ hợp pháp có thể vi phạm pháp luật, có phạm tội chăng chỉ là tội “vi phạm các qui định về quản lý sử dụng đất đai”.

Theo tôi, trong vụ án này, muốn kêt tội tham ô đối với Phạm Thị Tuyết Lan thì trước tiên phải đi chứng minh hành vi tham ô của số cán bộ như Trần Kim Long, Dương Công Hiệp, Lê Minh Châu.

Tuy nhiên, một thẩm phán tòa phúc thẩm TAND tối cao tại TP.HCM khẳng định: “Buộc tội chủ mưu đối với một người dân thường, không có chức vụ quyền hạn gì về tội tham ô là không có cơ sở pháp lý”. Theo ý kiến thẩm phán này, tham ô là tội phạm thuộc nhóm tội tham nhũng, chủ thể của tội này thuộc loại chủ thể đặc biệt: bắt buộc phải là người có chức vụ quyền hạn, người có trách nhiệm quản lý tài sản.

Trong các trường hợp phạm tội có tổ chức, người không có chức vụ quyền hạn nhưng có tham gia vào vụ việc phạm tội cũng có thể bị xử về tội tham ô nhưng là với vai trò đồng phạm. Nếu trường hợp người không có chức vụ quyền hạn nhưng tham gia hành vi phạm tội với vai trò quan trọng, liên lạc móc nối giữa các bị cáo thì cũng chỉ có thể coi là người xúi giục hoặc người giúp sức tích cực. Người không có chức vụ quyền hạn không bao giờ được coi là chủ thể của tội tham ô tài sản.

Đồng quan điểm với vị thẩm phán trên, luật sư Trương Xuân Tám (trưởng văn phòng luật sư Tường Trương Xuân Tám) cũng cho rằng tội tham ô tài sản (điều 278 BLHS) là một tội phạm tiêu biểu về tội phạm tham nhũng, chức vụ. Dấu hiệu đặc trưng của các tội phạm về chức vụ là phải “do người có chức vụ thực hiện trong khi thực hiện công vụ”.

Về yếu tố cấu thành tội phạm, thì về mặt chủ thể của tội tham ô phải là người có chức vụ quyền hạn đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn của mình để chiếm đoạt tài sản do chính mình có trách nhiệm quản lý. Chủ thể của tội tham ô cũng có thể là người không có chức vụ, quyền hạn, nhưng họ chỉ có thể là đồng phạm trong tội tham ô, hành vi của họ chỉ với tư cách là người giúp sức cho người có chức vụ, quyền hạn, để người có chức vụ, quyền hạn nào đó dễ dàng chiếm đoạt tài sản mà họ có trách nhiệm trực tiếp quản lý.

Luật sư Đinh Văn Thảo, trưởng văn phòng luật sư Tân Luật, nói: “Có rất nhiều vụ án mà một người dân thường như Phạm Thị Tuyết Lan vẫn bị xét xử với tội danh tham ô, cái tội mà nghe đến là người ta chỉ nghĩ đến cán bộ có chức vụ quyền hạn. Vấn đề xét xử, định tội danh tham ô đối với một người dân thường, không có chức vụ quyền hạn gì thì lâu nay vẫn chưa có văn bản hướng dẫn rõ ràng, việc hiểu và áp dụng pháp luật thế nào trong vấn đề này vẫn còn tùy vào nhận thức của cơ quan điều tra, viện kiểm sát, hội đồng xét xử. Không chỉ tội tham ô, có nhiều người không có chức vụ quyền hạn nhưng cũng đã bị xử về tội lợi dụng chức vụ quyền hạn để trục lợi, gây phản ứng của dư luận”.

Các cán bộ chỉ có vai trò đồng phạm là quá nhẹ?

Một cán bộ điều tra từng tham gia điều tra nhiều án tham nhũng, phân tích: “Theo tôi, bị cáo Lan là dân thường thì làm sao phạm tội “tham ô” với vai trò là người tổ chức, cầm đầu? Trong khi đó những cán bộ, quan chức nhà nước bày mưu tính kế và thực hiện đến cùng việc sang nhượng đất đai trái pháp luật, thụ hưởng hàng tỉ đồng thì chỉ bị truy tố với vai trò đồng phạm, hưởng mức án quá nhẹ so với bị cáo Lan. Mức án của các bị cáo Dương Công Hiệp, Lê Minh Châu, Trần Kim Long phải ở khung hình phạt cao hơn mới đúng bản chất vụ án”.

Theo một thẩm phán tòa phúc thẩm TAND tối cao tại TP.HCM, khi quyết định hình phạt của tội tham ô tài sản trong các trường hợp phạm tội có tổ chức, thông thường cán bộ nhà nước, chủ thể trực tiếp thực hiện tội phạm này sẽ phải chịu mức hình phạt cao hơn (chưa xem xét đến các tình tiết giảm nhẹ). Các đồng phạm khác tùy từng vai trò cụ thể, mức độ tính chất hành vi phạm tội có thể chịu mức hình phạt bằng hoặc nhẹ hơn so với người chủ mưu.

Luật sư Trương Xuân Tám cho rằng: “Việc qui kết Phạm Thị Tuyết Lan phạm tội tham ô là còn khiên cưỡng, không thỏa mãn các dấu hiệu đặc trưng về mặt chủ thể của tội tham ô. Hơn nữa, nếu qui kết Phạm Thị Tuyết Lan có vai trò cầm đầu, chịu trách nhiệm chính về hành vi “tham ô” để tuyên phạt bị cáo Lan với mức án tử hình, trong khi những bị cáo khác có chức vụ, quyền hạn trong vụ án này chỉ bị mức hình phạt từ 8-18 năm về cùng tội danh là không đúng bản chất vụ án”.

CHI MAI - HOÀNG KHƯƠNG

>> Ai đã nhận tiền... “chạy án”?
>> Chi hơn 30.000 USD để “chạy tội”
>> Ngày 1-2: nguyên bí thư, chủ tịch UBND Q.Gò Vấp ra tòa
>> Truy tố 7 bị can trong vụ tiêu cực tại Gò Vấp
>> Con đường tha hóa của hai quan chức
>> Đề nghị truy tố nguyên bí thư và chủ tịch quận Gò Vấp
>> TP.HCM: bắt tạm giam nguyên bí thư Quận ủy Gò Vấp Nguyễn Văn Tính
>> Trần Kim Long đã có hành vi tham ô
>> Dương Công Hiệp gom đất bán cho một công ty ở Gò Vấp
>> Dương Công Hiệp, Lê Minh Châu được chia 5 tỉ đồng
>> Gia đình bị can Nguyễn Minh Hoàng nộp 500 triệu đồng
>> Nguyên Chủ tịch quận Gò Vấp được "lại quả" 5 tỉ đồng
>> Phạm Thị Tuyết Lan kháng cáo toàn bộ bản án

Việt Báo
contentlength: 18340
Chia sẻ
Bấm ngay
Đăng Ký xem video hay mới nhất

Video nổi bật

Thiếu nữ bị dao đâm xuyên mặt vì cố chống trả lại tên cướp túi xách
00:00 / --:--

TIN An Ninh - Pháp Luật NỔI BẬT

Vụ Nguyễn Khắc Thủy tuổi dâm ô trẻ em: Cần bãi bỏ những tình tiết giảm nhẹ vô lý

Diễn biến mới vụ Nguyễn Khắc Thủy dâm ô trẻ em được hưởng án treo, TAND cấp cao tại TP.HCM đã ký quyết định kháng nghị giám đốc thẩm đối với bản án hình sự phúc thẩm dành cho bị cáo này, đề nghị đình chỉ chủ tọa phiên tòa và yêu cầu các thẩm phán giải trình.

VẤN ĐỀ AN NINH - PHáP LUậT NÓNG NHẤT

Anh trai truy sat ca nha em gai o Thai Nguyen vi mon no

Anh trai truy sát cả nhà em gái ở Thái Nguyên vì món nợ

Liên quan đến vụ anh trai truy sát cả nhà em gái ở Thái Nguyên khiến 3 người thương vong, cho đến sáng ngày 15/9, những người hàng..

Be trai 10 tuoi bi chu ho chem lia tay o Bac Giang

Bé trai 10 tuổi bị chú họ chém lìa tay ở Bắc Giang

Nghe con kêu cứu, người cha liều mình lấy xẻng chống trả và đoạt được dao từ tay kẻ thủ ác. Anh nhanh chóng đưa con đi cấp cứu, cố..

Anh trai tham sat ca nha em ruot o Ha Noi

Anh trai thảm sát cả nhà em ruột ở Hà Nội

Liên quan đến vụ anh cầm dao truy sát cả nhà em trai, ngay sau khi xảy ra vụ án, UBND xã Hồng Hà có báo cáo về nguyên nhân ban đầu..

Thuong vu Mobifone mua AVG

Thương vụ Mobifone mua AVG

Thêm năm lãnh đạo của Tổng công ty Viễn thông MobiFone bị khởi tố vì liên quan đến thương vụ mua AVG.

Be gai 6 tuoi nghi bi ban cua bo xam hai

Bé gái 6 tuổi nghi bị bạn của bố xâm hại

Anh Trung cho biết, đến chiều 20/6, con gái anh kêu đau bụng. Sau đó 2 ngày, cháu bé tiếp tục đau bụng thì anh gặng hỏi cháu nói bị..